Հայաստան Վերջապէս Կը Հակազդէ Փաքիստանի Հակահայկական Քաղաքականութեան

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ

 

Harout-SassounianՈւրախութեամբ իմացայ, որ Հայաստանի Հանրապետութիւնը վերջապէս որոշած է հակազդել Փաքիստանի վարած ատրպէյճանամէտ, թրքամէտ եւ հակահայկական շարունակական քաղաքականութեան:

Անցեալ շաբաթ, «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանը հաղորդեց, որ Հայաստան արգելք դրած է  Փաքիստանի՝ Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագիրի կազմակերպութեան (ՀԱՊԿ) Խորհրդարանական վեհաժողովին մէջ դիտորդի կարգավիճակ ստանալու խնդրանքին վրայ՝ ի պատասխան Փաքիստանի հակաարցախեան դիրքորոշման:

Հայաստան բացատրած է, որ «Փաքիստան հրաժարած է ոչ միայն դիւանագիտական յարաբերութիւններ հաստատելէ Հայաստանի հետ, այլեւ վերջինս պաշտօնապէս ճանչնալէ՝ իբրեւ անկախ պետութիւն»՝ ըստ «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանի հաղորդման: Իրօք, Փաքիստան մէկն է աշխարհի այն փոքրաթիւ երկիրներէն, որոնք քառորդ դարեայ անկախութենէն ետք դեռ չեն ճանչցած Հայաստանը…

Այս համեմատաբար փոքր դրուագը ողջունելի զարգացում է եւ ցոյց կու տայ, որ Հայաստանի ղեկավարները կը փափաքին ժամանակ առ ժամանակ ցուցադրել իրենց վճռակամութիւնը: Նման քայլ մը կրնայ նաեւ իբրեւ նախազգուշացում ծառայել այլ երկիրներու համար, այն առումով, որ Հայաստան պատրաստ է եւ կը փափաքի պաշտպանել իր շահերը, իսկ անհրաժեշտութեան պարագային՝ խոչընդոտել իր հակառակորդներուն շահերը:

Փաքիստանի հակահայկական դիրքորոշումը կը նախորդէ Հայաստանի անկախութեան: Յիշողութեանս մէջ դեռ թարմ են ՄԱԿի մէջ Փաքիստանի դեսպաններու եյոյթները 1970-1980ական թուականներուն, Ժընեւի մէջ (Զուիցերիա), Մարդու իրաւունքներու յանձնաժողովի նիստերու ժամանակ՝ ի պաշտպանութիւն Թուրքիոյ կողմէ Հայոց Ցեղասպանութեան ժխտումներուն:

1991 թուականին, Հայաստանի անկախացումէն ետք, Փաքիստան շարունակեց իր թշնամական քաղաքականութիւնը Հայաստանի եւ Արցախի դէմ՝ խստօրէն պաշտպանելով Ատրպէյճանը եւ Թուրքիան: Արցախեան պատերազմի տարիներուն Ատրպէյճան Փաքիստանէն եւ Աֆղանիստանէն վարձած էր մուճահետ ահաբեկիչներ՝ հայերու դէմ կռուելու համար: Այդ ժամանակէն ի վեր, Փաքիստանի եւ Ատրպէյճանի ղեկավարները բազմաթիւ առիթներով փոխադարձ այցելութիւններ կատարած են՝ ամրապնդելով իրենց տնտեսական եւ ռազմական յարաբերութիւնները: Օրինակ, Փաքիստանի պաշտպանութեան նախարար Սայէտ Աթհար Ալի 2010ին Պաքու կատարած իր այցելութեան ժամանակ, Ատրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւի հետ քննարկած է «համագործակցութեան ամրապնդումը ռազմական բնագաւառէն ներս եւ պաշտպանական արդիւնաբերութեան մէջ»՝ ըստ  ատրպէյճանական ԱՊԱ լրատուական գործակալութեան: Ի պատասխան՝ նախագահ Ալիեւ շնորհակալութիւն յայտնած է Փաքիստանի՝ ՄԱԿի Գլխաւոր խորհուրդին մէջ «Ատրպէյճանի գրաւեալ տարածքներուն տիրող իրավիճակի բանաձեւի օգտին քուէարկելու եւ Ատրպէյճանի դէմ յարձակողականութեան հետ կապուած Հայաստանը չճանչնալու համար»:

2015ի Մարտին, Պաքու կատարած իր այցելութեան ընթացքին, Փաքիստանի նախագահ Մամնուն Հուսէյն յայտարարեց. «Մենք միշտ կողմ եղած ենք Ատրպէյճանի արդար դիրքորոշման՝ Լեռնային Ղարաբաղի հայ-ատրպէյճանական հակամարտութեան հարցով: Փաքիստան չի ճանչնար Հայաստանը իբրեւ պետութիւն»: Ան նաեւ յայտարարեց, որ Փաքիստանի ծերակոյտը Արցախեան պատերազմի ատեն հայերու կողմէ ատրպէյճանցիներու սպանութիւնները Խոջալուի մէջ, ընդունած է իբրեւ ցեղասպանութիւն:

2016 Ապրիլ 5ին, Ատրպէյճանի կողմէ Արցախի գիւղերու բնակիչներուն վրայ վայրագ յարձակման ընթացքին, Փաքիստանի արտաքին գործոց նախարարութիւնը կեղծ մեղադրանք ներկայացուց Հայաստանին՝ «հրետանային շարունակական ռմբակոծութեան» միջոցով «հրադադարի օրէնքը խախտելու» համար: Աւելի ուշ, նոյն ամսուան ընթացքին, Իսլամապատ կատարած իր այցելութեան ատեն, Ատրպէյճանի պաշտպանական արդիւնաբերութեան նախարար Եաւեր Ճամալով ըսաւ Փաքիստանի վարչապետ Նաւազ Շարիֆին, որ Ատրպէյճան կը ձգտի Փաքիստանէն ձեռք բերել ռազմական արհեստագիտութիւն: 2016ի Սեպտեմբեր 27ին, Պաքուի մէջ կայացած հանդիպման ժամանակ նմանատիպ քննարկում տեղի ունեցաւ Փաքիստանի պաշտպանութեան նախարար Ռանա Թանվիրի եւ նախագահ Ալիեւի միջեւ:

2016ի Հոկտեմբեր 14ին, Ատրպէյճան կատարած իր փոխադարձ այցելութեան ընթացքին, Փաքիստանի վարչապետ Նաւազ Շարիֆ Ալիեւի փոխանցեց՝ համատեղ զօրավարժութիւններ կատարելու վերաբերեալ իր երկրի հետաքրքրութեան մասին: Նաւազ նաեւ «ատրպէյճանական գրաւեալ տարածքներու ամբողջական վերադարձման, հայկական զօրքերու դուրս բերման եւ տեղահանուած մարդոց եւ գաղթականներու վերադարձի կոչ ըրաւ»: Ի պատասխան՝ Ալիեւ իր երկրի աջակցութիւնը յայտնեց Ճամուի եւ Քաշմիրի վերաբերեալ Փաքիստանի դիրքորոշման՝ հակառակ Հնդ-կաստանի: Մէկ ամիս անց, երբ Ատրպէյճանի առաջին փոխվարչապետ Եակուպ Էյուպով այցելեց Փաքիստան, նախագահ Մամնուն Հուսէյն անոր յիշեցուց, որ Փաքիստան երրորդ երկիրն է, Թուրքիայէն եւ Ռումանիայէն ետք, որ ճանչցաւ Ատրպէյճանը: Նախագահ Հուսէյն նաեւ իր երախտագիտութիւնը յայտնեց Ատրպէյճանի՝ Ճամուի եւ Քաշմիրի շուրջ Հնդկաստանի հետ ունեցած վէճի մէջ Փաքիստանին սատարելու համար, եւ խոստացաւ շարունակել աջակցութիւնը՝ «Լեռնային Ղարաբաղ»ի (Արցախի) վերաբերեալ Ատրպէյճանի պահանջներուն:

Ատրպէյճանէն ետ չմնալու նպատակով, Թուրքիոյ նախագահ Էրտողան 2016ի Նոյեմբեր 17ին այցելեց Փաքիստան, ուր վարչապետ Նաւազ Շարիֆ ողջունեց Էրտողանի այցը անոր «երկրորդ տունը»: Ի պատասխան՝ Էրտողան յայտարարեց. «Ամբողջ աշխարհը պէտք է ընդօրինակէ Փաքիստանը…»:

Հայաստանի Հանրապետութիւնը եւ Սփիւռքը պէտք է շարունակեն հակազդել Փաքիստանի եւ հակահայ այլ պետութիւններու՝ հետագային Հայաստանի շահերուն վնաս պատճառելու իրենց մտադրութիւններէն ետ կենալու համար: Ստորեւ կը ներկայացնեմ քանի մը առաջարկներ.

ա. Հայաստան պէտք է դէմ քուէարկէ Փաքիստանի օգտին որեւէ հարցի գծով, ՄԱԿի Գլխաւոր խորհուրդին մէջ.

բ. Հայաստան պէտք է արգելափակէ Փաքիստանի ջանքերը՝ Եւրասիական տնտեսական միութեան հետ կապ հաստատելու համար.

գ. Հայաստան պէտք է կողմ ըլլայ Հնդկաստանի՝ Ճամուի եւ Քաշմիրի գծով Փաքիստանի հետ ունեցած վէճին մէջ.

դ. Ամերիկահայերը պէտք է յորդորեն Միացեալ Նահանգներու Քոնկրեսը՝ լսումներ կատարելու Փաքիստանի մէջ մարդկային իրաւունքներու կոպիտ խախտումներուն վերաբերեալ:

 

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈԻՆԵԱՆ

«Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր

 

Արեւելահայերէնի թարգմանեց՝

ՌՈՒԶԱՆՆԱ ԱՒԱԳԵԱՆ

Արեւմտահայերէնի վերածեց՝

ՍԵԴԱ ԳՐԻԳՈՐԵԱՆ

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top