Ալիեւի Ընտանիքի Ֆինանսական Դերը՝ Ահաբեկիչներուն Զինամթերք Առաքելու Գործին Մէջ

Harout-Sassounian

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ

 

Harout-SassounianԱնցեալ շաբաթ գրած էի պուլկարացի հետաքննող-լրագրող Տիլեանա Կայթանճիեւայի՝ «Թրու»չ թերթին մէջ հրապարակուած զգայացունց բացայայտումներուն մասին:

Հիմնուելով գաղտնազերծուած փաստաթուղթերու վրայ, Կայթանճիեւա տեղեկացուցած էր, որ Ատրպէյճանի «Սիլք Ուէյ» (Silk Way) օդանաւային պետական ընկերութիւնը վերջին երեք տարիներուն ընթացքին եւ դիւանագիտական քօղին տակ, ծանր արհեստագիտութեամբ եւ զինամթերքով օժտուած 350 ճամբորդական բեռ առաքած է ահաբեկչական խումբերու, ամբողջ աշխարհի տարածքին։

«Ազատութիւն» ձայնասփիռի կայանի ատրպէյճանցի հետաքննող-թղթակից Խատիճա Իսմայիլովա, որ Ատրպէյճանի իշխանութիւններուն կողմէ իրագործուած մարդկային իրաւունքներու խախտումներու բացայայտման համար ձերբակալուած էր, 2010ի իր զեկոյցին մէջ բացայայտած էր, որ նախագահ Ալիեւի դուստրը՝ Արզու Ալիեւա, մասնաբաժին ունի ընկերութեան մը մէջ, որ կապ ունի «Սիլք Ուէյ» օդանաւային ընկերութեան հետ: Այս փաստով կը բացատրուի, թէ ինչպէ՛ս օդանաւային ընկերութիւնը յաջողած է ստանալ դիւանագիտական բոլոր թոյլտուութիւնները՝ ահաբեկիչներու առաքելու համար այսպիսի մեծ քանակութեամբ զինամթերք։

Կը պարզուի, որ «Սիլք Ուէյ» օդանաւային ընկերութիւնը կը պատկանի «Էս. տապըլիու Հոլտինկ» (SW Holding) ընկերութիւններու խումբին։ «Անիկա կ՛օգտուի «օդանաւային ընկերութեան ծառայութեան գրեթէ ամբողջ մենաշնորհէն», ներառեալ՝ «Սքայ Քէյթըրինկ» (Sky Catering) կողմէ ուտելիքի միջ-թռիչքային սպասարկումը եւ «Էրփորթ Կէյ»չի (Airport Gate) կողմէ իրականացուող «թաքսի» ծառայութիւնը, որոնք երկուքն ալ կը պատկանին «Էս. տապըլիու Հոլտինկ»ին: Ասկէ բացի, ազգային ընկերութեան օդանաւներու եւ ուղղաթիռներու արհեստագիտական սպասարկումը կ՛իրականացուի «Սիլքուէյ Թեքնիքս»ի (Silkway Technics) եւ «բազմաթիւ ընկերութիւններու կողմէ, որոնք կը վերահսկեն ամէն բան՝ ճամբորդներու տոմսերու վաճառքէն սկսեալ մինչեւ առանց մաքսային տուրքի առեւտուրի խանութները, որոնք բոլորն ալ կը պատկանին «Էս. տապըլիու Հոլտինկ»ին», կը տեղեկացնէ Իսմայիլովա։

«Էս. տապըլիու Հոլտինկ»ի սեփականութիւնն է նաեւ «Սիլք Ուէյ» դրամատունը, որ կը պատկանի նախագահ Ալիեւի այդ օրերու 21ամեայ դստեր՝ Արզու Ալիեւային եւ Ատրպէյճանի «ԱԶԱԼ» օդանաւային պետական ընկերութեան նախագահի կնոջ՝ Զարիֆա Համզաեւային, ըստ «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանի ատրպէյճանական ծառայութեան տուեալներուն: «Սիլք Ուէյ» օդանաւային ընկերութիւնը նաեւ «Սիլք Ուէյ»դրամատան մէկ մասին սեփականատէրն է։

Իսմայիլովա կը յայտնէ հետեւեալը. ««Էս. տապըլիու Հոլտինկ»ի վերելքը, որ հեշտութեամբ կը կլանէր «ԱԶԱԼ»ի նախկին գործարքները, հարցեր կը յառաջացնէ ալիեւեան Ատրպէյճանի մէջ կասկածելի սեփականաշնորհման գործնականութեան մասին: Այսպէս նաեւ կ՛ընդգծուի, թէ ինչպէ՛ս քաղաքական վերնախաւը կը շարունակէ օգտագործել մերձաւոր բարեկամներ եւ ընտանիքի անդամներ՝ պահպանելու համար իր երկրին ամէնէն արժէքաւոր գործարքները՝ հակառակ ատրպէյճանական օրէնքներուն, որոնք պետական պաշտօնեաներու կողմէ ցուցաբերուած ազգականասիրութիւնը կը համարեն յանցանք՝ մինչեւ 12 տարուան բանտարկութեամբ»։

Նախագահ Իլհամ Ալիեւ պարզապէս կը շարունակէ իր հօր՝ Հէյտար Ալիեւի սկսած փորձը, այն, որ երկու տասնամեակ Ատրպէյճանի մէջ իշխելէ ետք, նախագահական աթոռը ան փոխանցեց իր զաւակին: 2009ի սահմանադրական հանրաքուէին ընթացքին ջնջուեցան ժամկէտային սահմանափակումները նախագահին նկատմամբ՝ Իլհամ Ալիեւը դարձնելով ցմահ նախագահ…: Ռիսքի չդիմելու համար, վերջերս ան իր կինը՝ Մեհրիբան Ալիեւան նշանակեց փոխնախագահ, որպէսզի այս վերջինս իր իրաւայաջորդը դառնալու հնարաւորութիւնը ունենայ:

Ինչպէս նախապէս հաղորդած էի, «Ուաշինկթըն Փոս»չի մէջ հրապարակուած յօդուածի մը հիման վրայ, «նախագահ Ալիեւի տակաւին պատանի որդին՝ Հէյտար, օրինական սեփականատէրն էր Տուպայի մէջ գտնուող ինը շքեղ առանձնատուներու, որոնք ձեռք բերուած էին 44 միլիոն տոլարով: Նախագահի երկու դուստրերը՝ Արզու եւ Լէյլա, նոյնպէս սեփականութիւն ունին Տուպայի մէջ: Երեք զաւակները միասին Տուպայի մէջ ունին 75 միլիոն տոլարի սեփականութիւն: Ակնյայտ է, որ այս դրամները ոչ իրենք, ոչ ալ իրենց ծնողները վաստկած են…: Նախագահ Ալիեւի տարեկան աշխատավարձքը կը կազմէ 230 հազար տոլար: Իսմայիլովա նախագահ Ալիեւի հարստութիւնը կը գնահատէ «տասնեակ միլիոնաւոր տոլարներով»: Սա, ի հարկէ, թերագնահատուած է, հաշուի առնելով ճշգրիտ թիւերու բացակայութիւնը: Այնուամենայնիւ, այն փաստը, որ Ալիեւի երեք զաւակները Տուպայի մէջ 75 միլիոն տոլար արժողութեամբ կալուածներ ունին, Ալիեւի հարստութիւնը վստահաբար կարելի է գնահատել հարիւր միլիոնաւոր, եթէ ոչ՝ միլիառաւոր տոլարներով…: Հակառակ ատրպէյճանական օրէնսդրութեան՝ ոչ նախագահ Ալիեւ, ոչ ալ անոր կինը յայտարարած են իրենց սեփական դրամագլուխը։

Ատրպէյճանական օրէնքներունհամաձայն՝ պետական պաշտօնեաներուն կ՛արգիլուի գործարք ունենալ, իսկ անոնց ընտանիքի անդամները ազատ են այդ սահմանափակումներէն՝ օրէնքի մէջ սողանցք մը, որ կը շահարկուի Ալիեւի կողմէ՝ իր եկամուտները իր զաւակներուն ունեցուածքին մէջ թաքցնելու համար: Միայն Արզու Ալիեւայի մասնաբաժինը «Սիլք Ուէյ» դրամատան մէջ կը կազմէ աւելի քան 12 միլիոն տոլար: Ըստ «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանին՝ «նախագահի քարտուղար Ազեր Կասիմով հաստատած է, որ Արզու Ալիեւա «Սիլք Ուէյ» դրամատան սեփականատէրերէն մէկն է»:

Պետական գոյքի մասնաւորեցման պետական կոմիտէի մամլոյ քարտուղար Կուլու Խալիլով «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանին ըսած է, որ ինք տեղեկութիւններ չունի «ԱԶԱԼ» օդանաւային պետական ընկերութեան, ներառեալ՝ վերջինիս ընկերութիւններուն, ինչպէս նաեւ «ԱԶԱԼ» դրամատան սեփականաշնորհման մասին: «Ազատութիւն» ձայնասփիւռի կայանին յայտնած են, որ մասնաւորեցման իրաւական ընթացակարգերէն ոչ մէկուն հետեւած են։

«Միաժամանակ, «Էս. տապըլիու Հոլտինկ» թէեւ դանդաղօրէն, բայց եւ անշեղօրէն ձեռք կը բերէ «ԱԶԱԼ»ի գրեթէ բոլոր նախկին ընկերութիւնները, ներառեալ «ԱԶԱԼ Սիկորթա» ապահովագրական ընկերութիւնը, որուն համասեփականատէրերն են «Էս. տապըլիու Հոլտինկ» եւ «ԱԶԱԼ»ի նախագահ Ճահանկիր Ասկարովի երկու դուստրերը. Ասկարով, որ «Սիլք Ուէյ» դրամատան ներկայի համասեփականատէր Զարիֆա Համզայեւայի ամուսինն է», կը տեղեկացնէ Իսմայիլովա: «Էս. տապըլիու Հոլտինկ»ը նաեւ եղած է «ԱԶԱԼ»ի մեծ ծրագիրներուն միակ կապալառուն, ներառեալ օդակայաններու կառուցման գործարքներ՝ Լենքորանի, Կեանճայի եւ Զաքաթալայի մէջ, ընդհանուրը՝ 150 միլիոն տոլար արժէքով:

Նախագահ Ալիեւ եւ անոր ընտանիքը պէտք է պատասխանատուութեան ենթարկուին իբրեւ մասնակի համասեփականատէրերը օդանաւային պետական ընկերութեան մը, որ ժամանակակից զինամթերք կ՛առաքէ ահաբեկիչներու, ամբողջ աշխարհի տարածքին…

 

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈԻՆԵԱՆ

«Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր

 

Արեւելահայերէնի թարգմանեց՝

ՌՈՒԶԱՆՆԱ ԱՒԱԳԵԱՆ

Արեւմտահայերէնի վերածեց՝

ՍԵԴԱ ԳՐԻԳՈՐԵԱՆ

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top