Փորձեցէ՛ք

ՍԱՆԱՆ ՇԻՐԻՆԵԱՆ,
ՌՈՒԲԷՆ ՃԱՆՊԱԶԵԱՆ
ՍԱՆԱՆ ՇԻՐԻՆԵԱՆ, ՌՈՒԲԷՆ ՃԱՆՊԱԶԵԱՆ

ՍԱՆԱՆ ՇԻՐԻՆԵԱՆ, ՌՈՒԲԷՆ ՃԱՆՊԱԶԵԱՆ

 

ՍԱՆԱՆ ՇԻՐԻՆԵԱՆ

ՌՈՒԲԷՆ ՃԱՆՊԱԶԵԱՆ

 

Շաբաթ, Սեպտեմբեր 1ին, «Ասպարէզ» թերթի «Կիզակէտ» բաժինին մէջ լոյս տեսաւ շատ սիրելի ընկերոջ մը՝ «Մի՛ Փորձէք» խորագիրով յօդուածը, որուն մէջ հեղինակը կը մանրամասնէ ՀՅ Դաշնակցութեան գործունէութիւնն ու գաղափարախօսութիւնը քննադատողներուն մասին եւ զանոնք կը բաժնէ զանազան խումբերու:

Սոյն գրութեան նպատակը հակադրութիւն մը ներկայացնել չէ, ո՛չ ալ՝ յատուկ այդ մեր ընկերոջ գրած յօդուածին կարծիքը ժխտելը. նպատակն է մերժել շատ բնականացուած եւ վտանգաւոր մօտեցում մը, աւելի ճիշդ՝ մշակո՛յթ մը, որ ընդհանրացած է մեր շարքերուն մէջ այսօր:

Դաշնակցութեան անցեալի ուժին հենելով եւ անոր պատմական հզօրութեամբ պարծենալով՝ կը կարծենք, որ լաւութիւն մը ըրած ենք մեր կուսակցութեան համար: Մեր ազգային յաղթանակները գովելով՝ թերեւս կը կարծենք, որ կարեւոր յիշեցում մը կ՛ընենք մեզմէ կասկածողներուն: Սակայն, այս մօտեցումը 21րդ դարուն մէջ կը մնայ ապարդիւն եւ անյաջո՛ղ: Այս մօտեցումը միայն կը գոհացնէ մեզմէ մի քանիները…

Դաշնակցութիւնը եթէ նորոգուած եւ պատեհ ուժ մը պիտի ըլլայ 21րդ դարու հայ ժողովուրդի կեանքին մէջ՝ ըլլայ այդ քաղաքական, ընկերային թէ որեւէ այլ բնագաւառի մէջ, ապա պէտք է, նախ եւ առաջ, բոլորի՛ն մասնակից դարձնէ իր աշխատանքներուն: Ժողովուրդը մասնակից ըլլալէ անդին, պէտք է նաեւ տէ՛րը դառնայ մեր աշխատանքներուն: Թող հայ ժողովուրդը վստահ ըլլայ, որ Դաշնակցութիւնը կը գիտակցի, թէ հանրութիւնը իրմէ հաշիւ պիտի պահանջէ, որովհետեւ, ի վերջոյ, Դաշնակցութիւնը կը պատկանի ժողովուրդի՛ն: Փոխանակ ինքն իր կարեւորութեան մասին քարոզելու, Դաշնակցութիւնը պէտք է դառնայ համազգային, համահայկական ուժ՝ բառին բովանդա՛կ իմաստով, այլ ո՛չ թէ լոկ լօզունգներով:

21րդ դարուն գործող կուսակցութիւն մը չի կրնար ինքզինք ճանչնալ ու ներկայացնել իբրեւ գերադաս կազմակերպութիւն, կամ՝ այնքա՛ն մեծաւոր, որ պէտքն անգամ չի զգար իր որոշումներն ու մօտեցումները բացատրելու կամ արդարացնելու: Արժանանալու համար ժողովուրդի վստահութեան՝ թէ՛ հայրենիքի եւ թէ Սփիւռքի մէջ, հարկ է ձերբազատուիլ «մեսիայի բարդոյթ»էն (messiah complex), որմէ շատերս կը տառապինք եւ որուն ընդհանրացումը մեզ հետզհետէ կը հեռացնէ մեր սկզբունքներէն եւ արմատներէն:

Ժողովուրդը կը պահանջէ հաշուետուութի՛ւն: Հայաստանի մէջ տեղի ունեցած «Թաւշեայ» յեղափոխութիւնը վերջին փաստն էր անոր, որ ժողովուրդը կը փափաքի մասնակից դառնալ երկրի ընկերային, քաղաքական եւ տնտեսական կեանքին ու փոփոխութիւններուն: Հետեւաբար, անհրաժեշտ է ձեռք երկարել եւ ժողովուրդին մասնակից դարձնել, փոխանակ պաշտպանողական դիրք բռնելով՝ արհեստական պատեր բարձրացնելու: Ժողովուրդին իմաստալից մասնակից դարձնելու համար, հարկ է զանոնք հեռուէն չդիտել եւ իրենց հետ յարաբերութիւնը պատահականութեան չձգել: Ժողովուրդն ու Դաշնակցութիւնը երբե՛ք անջատուած պէտք չէ ըլլան:

Դաշնակցութիւնը պարտականութիւն ունի աւելի հեղինակութիւն տալու իր ընկերներուն, օժանդակներուն, համակիրներուն ու նաեւ հանրութեան: Դաշնակցութիւնը կը շահի եւ կը յառաջդիմէ, երբ թափանցի՛կ ըլլայ իր տկարութիւններուն եւ սխալներուն մասին, եւ երբ հրաւիրէ բոլո՛րը, որ մասնակից դառնան լուծումներ գտնելու գործին: Եթէ կը հաւատանք, որ Դաշնակցութիւնը իսկապէս ծառան է իր ժողովուրդին ու երկրին, ապա այս քայլը առնելը կենսակա՛ն է, եւ վախնալու կամ զգուշանալու որեւէ պատճառ չկայ:

Օրինակ՝ փոխանակ բեմէն փառաբանելու մեր կուսակցութիւնն ու անոր գործունէութիւնը (որուն յանցաւորը մենք ալ եղած ենք, անկասկա՛ծ), թող հրաւիրենք համայն հանրութիւնը, որ մերօրեայ դրութիւններով եւ լայն միջոցներով մեզ գնահատէ, քննադատէ եւ, հաւանաբար ամենակարեւորը՝ գործնակա՛ն առաջարկներ փոխանցէ: Մեր փակ դռներու ետին աշխատելու մշակոյթը փոխե՛նք: Ի վերջոյ, Կլենտէյլի կամ այլ գաղութի սրահի մը մէջ հազար ներկաներու համար տօնակատարութիւն կազմակերպելն ալ փակ դռներու ետին աշխատիլ է… Սկզբունքով, մեր կառոյցը ապակեդրո՛ն է, բայց տարօրինակօրէն, մեր շարքերուն մէջ տարածուող կազմակերպական մշակոյթը կը թեքի դէպի կեդրոնացած գործելաձեւ եւ կղզիացած, պահպանողական մտածողութիւն: Խնդիրը հիմա ո՛չ դաշնակցականներն են, ո՛չ ալ հակադաշնակցականները, այլ՝ մնացած հսկայ տոկոսը մեր ժողովուրդին, որուն ուսումը, կարողութիւնը, նուիրատուութիւնը եւ մասնակցութիւնը մեծ մասամբ անտեսած ենք:

Ձեռք երկարենք մեր կառոյցներէն դուրս մնացած խաւին եւ փորձենք լաւապէս հասկնալ զանոնք յուզող հարցերն ու դիմագրաւած մարտահրաւէրները: Մեր Դատը, որ համազգային դատ է, միայն այս ձեւով կրնանք ընդհանրացնել եւ իսկապէս համահայկական բնոյթ տալ անոր: Մարդ աւելի՛ բարձր արժէք կու տայ այն բաներուն, որոնց վրայ ուղղակի ազդեցութիւն կրնայ ունենալ:

Մեր ընկերոջ գրած վերոյիշեալ յօդուածը կը սաստէ բոլոր անոնք, որոնք կը փորձեն Դաշնակցութիւնը նսեմացնել: Ճի՛շդ է. անկարելի է Դաշնակցութիւնը վերացնել հայ ազգային կեանքէն: Ճի՛շդ է նաեւ, որ Դաշնակցութիւնը միշտ եղած է «ժողովուրդին անքակտելի մասնիկը»: Սակայն, ա՛յդ պահուն, երբ մենք զմեզ այլ կուսակցութիւններէ եւ կազմակերպութիւններէ կը գերադասենք՝ հակառակած կ՛ըլլանք մեր ժողովրդավարական եւ ընկերվարական սկզբունքներուն եւ խախտած կ՛ըլլանք մեր հիմնադիրներուն հեռատես ու յառաջդիմական տեսիլքը: Չսարսափի՛նք, երբ ոմանք կը փորձեն Դաշնակցութիւնը նմանցնել ուրիշներու. ընդհակառա՛կը, առիթէն օգտուինք եւ յարմար դասեր քաղենք, երբ բաղդատուինք, համեմատուինք եւ «դատուինք»:

Միայն այս թափանցիկ, համեստ, բայց միշտ անվհատ եւ խիզախ մօտեցումով է, որ պիտի կարենանք յաղթահարել «հակադաշնակցական» պայքարը եւ նորոգուած ուժ մը դառնալ մեր ժողովուրդին համար։

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

4 Comments

  1. Danny said:

    Generally speaking, the intent of this article is constructive. Yet, the main discontent about the ARF is about its past, not the present. No matter your approach today, if history texts of Armenia schools keep on teaching the Soviet era historiography; if the Armenian Republic contends to be Independent for about three decades, but its teachers, professors, and taught history books are the brainchildren of Bolshevik anti-nationalist anti-ARF agenda, there is not much room to agree on a unified past. And we cannot build a generation of objective thinkers, when they already “know” the good and the bad of the Armenians, of who is a “hero’ and who is a “traitor”… Day in, day out, distorted facts, typical of the Soviet propaganda, is taught in our schools; and they end up on the Internet : Look how Treaty of Batum, Alexandropol, Kars, Brest-Litovsk…are taught; look how Antranik, Njteh, Tro, Roupen, Natali, Katchaznouni…are taught; look how Etchmiazeen and Antelias (Cilicia) are presented. How can we have a clear present, with unclear minds, distorted perceptions. Without clear look about our past, we CANNOT sit down and understand the realities: Would you like to hear, at the first dissent you have, that “You are a traitor, as your ancestors were?” In fact, the most important challenge in preparing a generation to come; the step that most countries to bring about a common core amongst its citizens; is THE EDUCATION system. Bolsheviks did it; Kemalists did it; Jews did it; the USA did it… but so far, Armenia fails to do it. I cannot embark for a future, unless I settle the past: Who is Tro? Roupen? Antranig? Njteh? Natali? Karo? Why, when, and what happened when the Armenian Church got “split by traitors”; and which Organization is the “head of the snake” that split the Armenians. In short, there is no clear today, nor prosperous tomorrow, if the score of the past is not settled. Otherwise, now and then, you’ll be always called “children of traitors”. And, of course, local, regional, and international powers many a time prefer this divide-and-conquer philosophy.

  2. Danny said:

    The ARF cannot work in a constructive manner, so far as its past is taught as “treason”, and its heroes are labelled as “traitors”. And this is a National crisis, not per se the issue of the ARF. On the one hand, the “Dzerakir” of Pashinyan is sooo similar to the century-old “Dzerakir” of the ARF, which makes me think if Pashinyan is not the modern-day “Tashnagtzagan”; on the other hand, day-in day-out, jubilant Velvet Movement followers brand the ARF (and specially its past) as the bunch of “traitors”. Something is wrong somewhere; and the present-day Tashnagtzagan cannot have its input, with such a load of misconceptions and misrepresentations. The Armenians of the Republic are still taught some history version; the Armenians of the Diaspora(s) who have teachers graduated in the Soviet Armenia are taught a similar version; worldwide Armenian mass media are mainly guided by the teachings of those times; and amongst these, go have a constructive approach. And to all those who keep giving me the news that the ARF is “dying”: Can they tell me if Armenians are living?

  3. միհրան Քիւրտօղլեան said:

    Երիտասարդական թարմ շունչով ու մտածումներով ցոյց կը տրուի ճամբայ մը, որ կ’արժէ բազմաձայն զրոյցի «կիզակէտ» դարձնել, գործելու մեր ոճն ու յարաբերուելու եղանակը վերագնահատութեան ենթարկելու փորձով…: Երիտասարդի սրտցաւ դիտարկումներով իւրայատուկ ու խիզախ գրութիւն մը, որ պէտք չէ անտեսել: Պռաւօ':

    …:

  4. Danny said:

    Don’t even embark to defend the ARF, if you are a Tashnagtzagan. It is the other, the learned non-Tashnagtzagan, who should stand up and clear the cloud about those, who created a Republic out of a terrain of land, and a Nation out of a Millet of refugees. When the ARF history, when the ARF policies and policy-makers, when the active defending fedayi leadership is portrayed as a bunch of traitors, and the nationalist aspirations and achievements as treason, there is not much you can do with this anti-Tashnag campaign. It is just another facet of what Armenians inherited from anti-Nationalist Soviet times, yet keeps on teaching its children the same thirty years into its “Independence”. You cannot merely look at the Armenian Republic, and simply note that “Wooww, it is 85 percent demographically Armenian”, the highest concentration among the 15 Soviet Republics: Somewhere it should also be taught, that there were people and policies who achieved that, that you call them “traitors and treasonous”. If this educational methodology is not cleared, if the taught history is not addressed and fixed, then keep on tackling this anti-Tashnag postings on the “free” internet, one person after another…

*

Top