Խորհրդակցական Հանդիպում՝ Թեմի Հովիւներուն, Երեսփոխաններուն, Հոգաբարձութեանց Եւ Տիկնանց Միութեանց Հետ

0000prlc meeting2

 

ԼԱ ՔՐԵՍԵՆԹԱ.- Նախագահութեամբ Արեւմտեան թեմի առաջնորդ Մուշեղ արք. Մարտիրոսեանի եւ նախաձեռնութեամբ ու հրաւէրով Ազգային վարչութեան, Չորեքշաբթի, 10 Հոկտեմբերի երեկոյեան, Ազգային առաջնորդարանի «Տիգրան եւ Զարուհի Տէր Ղազարեան» սրահին մէջ տեղի ունեցաւ խորհրդակցական հանդիպում մը, որուն հրաւիրուած էին թեմի եկեղեցիներու հոգեւոր հովիւները, Ազգային երեսփոխանական ժողովի անդամները, հոգաբարձութիւններն ու տիկնանց միութիւններու անդամները, ինչպէս նաեւ Ազգային առաջնորդարանի Տիկնանց օժանդակ մարմինը։

Հանդիպումը առիթ մըն էր խորհրդակցելու անմիջական ծրագիրներու, ծխական շրջանները յուզող հարցերու եւ Ազգային վարչութեան հետ ծուխերու գործակցութիւնը առաւել եւս արդիւնաւորելու միջոցներուն շուրջ։

Նկատի ունենալով, որ 2018 տարին Հիւսիսային Ամերիկայի մէջ Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան հովանին վայելող թեմի 60ամեակն է եւ Արեւմտեան թեմի հաստատման 45ամեակը, հանդիպումը նուիրուած էր այս զոյգ տարեդարձներուն։ Այս առթիւ ներկայացուեցաւ դասախօսութիւն մը, հակիրճ պատմականով մը լուսարձակի տակ բերելու համար երկու տարեդարձներն ու կերտուած ուղին։ Դասախօսն էր Ազգային վարչութեան նախկին անդամներէն Մարք Ա. սրկ. Շիրին։

0000prlc meeting2

Հանդիպումը սկսաւ Տէրունական աղօթքով եւ առաջնորդին ողջոյնի խօսքով։ Սրբազանը մաղթեց, որ այս համախմբումը առիթ մը ըլլայ կաթողիկոսութեան հանդէպ մեր ուխտի վերանորոգման եւ իբրեւ մէկ հաստատութիւն՝ թեմ, եկեղեցի, վարժարան, մէկ ուղղութեամբ յառաջ ընթանալու։

Ազգային վարչութեան ատենապետ Կարօ Էշկիեան բարի գալուստ մաղթեց ներկաներուն, մասնաւորաբար հեռակայ շրջաններէ ժամանողներուն, յոյս յայտնելով որ ներկայացուելիք նիւթերն ու դասախօսութիւնը մեծապէս օգտակար ըլլան  բոլորին։

Ազգային վարչութեան անդամներէն Արա Շապանեան, յանուն վարչութեան, ներկայացուց ծխական շրջաններու գործունէութիւնը վերաշխուժացնող գաղափարներ եւ առաջարկեց ծրագիրներ. մեկնելով իբրեւ հոգաբարձու տարիներու ծառայական իր փորձառութենէն, ան մասնաւորաբար անդրադարձաւ երիտասարդութիւնը ներգրաւելու եւ մեր հաւատացեալ ժողովուրդը աւելի եւս եկեղեցւոյ մօտեցնելու միջոցներուն, ապա պատասխանեց ներկաներու հարցումներուն։

Միւռոն Ծ. վրդ. Ազնիկեան՝ ատենապետ Կրօնական ժողովի, ներկայացուց օրուան բանախօսը՝ իբրեւ դպրեվանեցի, երկար տարիներու նուիրեալ ծառայող, մասնաւորաբար Ֆրեզնոյի Ս. Երրորդութիւն Մայր եկեղեցւոյ հոգաբարձու, երեսփոխան, նաեւ անդամ նախկին  Ազգային վարչութեան։

Մարք սարկաւագ առաջին հերթին ակնարկով մը ներկայացուց Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան 20րդ դարու պատմութիւնը, յիշեցնելով, որ հայ ժողովուրդի արհաւիրքի օրերուն, լուսամիտ հայրապետ երջանկայիշատակ Սահակ Բ. կաթողիկոս եւս դարձած էր տարագիր իր հօտին հետ ու երբ Կիլիկեան միաբանութիւնը մնացած էր անտուն, կաթողիկոսութեան նստավայրը հաստատած էր Անթիլիաս՝ 1929ին, նաեւ կազմակերպելով կաթողիկոսութեան նոր թեմեր, եւ նախաձեռնած շինարարական ու կազմակերպական հսկայ աշխատանքի, հակառակ իր յառաջացած տարիքին։ Սահակ Բ. կաթողիկոս կամրջած է հինը նորին, Արմաշը Անթիլիասի դպրեվանքին եւ Սիսի Մայրավանքը Անթիլիասի նոր աթոռանիստին։

Յաջորդ բաժինով, Մարք սարկաւագ հակիրճ պատմական մը տուաւ Ամերիկայի մէջ Կիլիկիոյ աթոռի հաստատման պարագաներուն, նշելով, որ թէեւ անիկա պաշտօնական դեր չէ ունեցած ամերիկահայոց թեմի վաղեմի պատմութեան մէջ, սակայն կիլիկեան միաբանները ճակատագրական դեր ունեցած են անոր կազմաւորման մէջ։ 1911էն ի վեր, կիլիկեան միաբաններ այցելած են Հիւսիսային Ամերիկայի թեմը, օրինակ՝ Ֆրեզնոյի Ս. Երրորդութիւն եկեղեցւոյ  նաւակատիքին ու օծումին առիթով, իսկ 1914ին Պոսթընի մէջ առաջնորդական տեղապահներ ընտրուած են Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան միաբաններէն։ Ան յիշեց, որ ի պատասխան Կիլիկիոյ աթոռին միացած եկեղեցիներու երեսփոխանական ժողովի դիմումին, գումարուած 24 Փետրուար 1957ին, թեմի պաշտօնական հաստատումը եղած է 1957 Հոկտեմբերին, երջանկայիշատակ Զարեհ վեհափառի սրբատառ կոնդակով։ Ապրիլ 1959ին, Ազգային երեսփոխանական ժողովը իբրեւ առաջնորդական տեղապահ ընտրած է Հրանդ եպս. Խաչատուրեանը, որ այդ հանգամանքով ծառայած է մինչեւ 1961, երբ 11 Նոյեմբերին գումարուած երեսփոխանական ժողովին կողմէ  ընտրուած է իբրեւ առաջին լիազօր առաջնորդը։

Այնուհետեւ, յարգելի դասախօսը մանրամասնօրէն խօսեցաւ Արեւմտեան թեմի հաստատման, նշելով որ 1970ականներէն սկսեալ, հայութեան թիւը մեծ աճ արձանագրած է մանաւանդ Լոս Անճելըսի մէջ, իբրեւ հետեւանք՝ Միջին Արեւելքի քաղաքական պայմաններու փոփոխութեան։ Երբ Արեւելեան ափին հաստատուած առաջնորդարանը այլեւս կարելիութիւնը չունէր գործնապէս իր խնամքը տալու հեռակայ եկեղեցիներուն, 1972ին, Արեւմտեան շրջանին մէջ հաստատուած մեր եկեղեցիներու երեսփոխանները պաշտօնապէս դիմեցին երջանկայիշատակ Խորէն Ա. կաթողիկոսին, առանձին թեմ հաստատելու խնդրանքով։ Վեհափառը ընդառաջած է եւ նոյն տարին, թեմին առաջնորդ ընտրուած է Սմբատ Ծ. վրդ. Լափաճեան։

Վերջին բաժինով, դասախօսը հանգամանօրէն մանրամասնեց թեմիս 45 տարիներուն եւ վեր առաւ նաեւ թեմին մէջ ծառայած իւրաքանչիւր առաջնորդի գործունէութիւնն ու իրագործումները, շինարարական, հրատարակչական, կրթական եւ այլ մարզերու մէջ։

Սմբատ Ծ. վրդ Լափաճեան (հետագային արքեպիսկոպոս), (1972-1977)  1961էն սկսեալ վարած է Ս. Խաչ Մայր տաճարի հովիւի ու Հրանդ սրբազանի առաջնորդական փոխանորդի պաշտօնները։ Առաջնորդարանը իբրեւ կեդրոն ունեցած է վարձու գրասենեակ մը՝ Լոս Անճելըսի մէջ։ Իր օրով  հաստատուած են Օրենճ Քաունթիի Ս. Քառասնից Մանկանց եւ Հոլիվուտի Ս. Կարապետ եկեղեցիները ու կազմակերպուած են Կլենտէյլի Ս. Աստուածածին ծուխն ու ամէնօրայ դպրոցը։

Թեմի երկրորդ առաջնորդը եղած է Եփրեմ Ծ. վրդ. Թապաքեան (1977-1985), այժմ արքեպիսկոպոս։ Ան նախաձեռնած է գնելու մեծ բնակարան մը Հոլիվուտի մէջ, որ վերանորոգուելէ ետք, իբրեւ առաջնորդարան ծառայած է շուրջ 25 տարի, այդ օրերուն հետզհետէ բազմացող հայ գաղութին  կարիքները հոգալու համար։ Իր օրով կառուցուած են Ֆերահեան Ազգային վարժարանի նոր համալիրը, Սան Ֆրանսիսքոյի Գռուզեան-Զաքարեան-Վասպուրական վարժարանն ու համալիրը, աւարտած է Ս. Կարապետ Մայր եկեղեցւոյ շինութիւնը, Մոնթեպելլոյի Ս. Խաչ Մայր եկեղեցին օժտուած է նոր տաճարով ու հանդիսասրահով, գնուած է Ս. Աստուածածին եկեղեցին։ Եփրեմ սրբազանի օրով կատարուած է հիմնարկէքը Ս. Քառասնից Մանկանց եկեղեցւոյ. ան իրականացուցած է դասագիրքերու եւ պարբերաթերթի հրատարակութիւններ։

Թեմի երրորդ առաջնորդը եղած է Տաթեւ արք. Սարգիսեան (1985-1995)։ Ան նախապէս եղած է Բերիոյ թեմի առաջնորդ ու Դպրեվանքի տեսուչ։ Տաթեւ սրբազանի տասնամեայ ծառայութեան շրջանին կատարուած են նաւակատիքն ու օծումը Ս. Քառասնից Մանկանց եկեղեցւոյ եւ Ս. Աստուածածին նոր եկեղեցիին։ Նաեւ բացումը կատարուած է Փասատինայի Լեւոն եւ Յասմիկ Թաւլեան եւ Կլենտէյլի Ռիչըրտ ԹիւՖէնքեան մանկամսուրներուն։ Ան մօտէն հետեւած է հայերէն դասագիրքերու մշակումին ու վարժարաններու վերելքին։

Թեմի չորրորդ առաջնորդն է Մուշեղ Ծ. վրդ. Մարտիրոսեան, ներկայիս արքեպիսկոպոս։ Ան 1991-1995 եղած է առաջնորդական փոխանորդ, 1995-1996՝ առաջնորդի տեղապահ եւ 1996էն ի վեր՝ առաջնորդ։ Ան 1982էն ի վեր ծառայած է թեմին մէջ, իբրեւ Ս. Կարապետ եւ Ս. Քառասնից Մանկանց եկեղեցիներուն հովիւ. նախապէս  վարած է վարչական պաշտօններ Անթիլիասի մայրավանքին մէջ, ինչպէս փոխ-լուսարարապետ եւ դիւանապետ, եղած է նաեւ հովիւ Սելանիկի (Յունաստան) մէջ։ Ան Յունիս 1997ին եպիսկոպոսական օծում ստացած է, իսկ Մայիս 2003ին՝ արքութեան տիտղոս։

Դասախօսը նշեց, թէ Մուշեղ արք. Մարտիրոսեանի գործունէութեան կարելի չէ լիովին անդրադառնալ սահմանափակ տողերով. աննախընթաց իրողութեամբ, ան 2016ին, 6րդ քառամեակի մը համար վերընտրուած է առաջնորդ։ Սրբազանին գլխաւոր իրագործումները նշելու համար միայն, յիշեց՝ Ազգ. առաջնորդարանի ներկայի գեղակերտ նոր շէնքի գնումն ու կառուցումը, Փասատինայի Ս. Սարգիս եկեղեցւոյ կալուածին գնումն ու կառուցումը, Լաս Վեկասի Ս. Կարապետ եկեղեցւոյ գնումն ու կառուցումը, առաջնորդարանի եւ թեմի եկեղեցներու մէջ  յուշակոթողներու կանգնումը, Ֆերահեան Ազգային վարժարանի Էնսինոյի համալիրին նոր բաժինին կառուցումը, Ս. Նահատակաց ՀՕՄի Ա. Փիլաւճեան մանկամսուրի վերանորոգումը եւ Ռ. եւ Ա. Փիլիպոս Ազգային վարժարանը նոր գրադարանով ու փակ մարզադաշտով հարստացումը։ Մուշեղ սրբազանի օրով իրականացած են նաեւ նոր շրջաններու կազմաւորումը, ան զարկ տուած է հրատարակչական աշխատանքին. իր օրով սկսած է առաջնորդարանի «Հոգեւոր Պրիսմակ» պարբերաթերթը, ինչպէս նաեւ հրատարակուած են մեծաթիւ դասագիրքեր, կրօնական թէ գրական հատորներ։ Յիշեցուեցաւ նաեւ թեմի «Եկեղեցին Հայկական» պատկերասփիւռի ծրագիրը, առաջնորդարանի կայքէջին ու դիմատետրին  հաստատումը, «Լուսաւորիչ» երգչախումբը եւ առաջնորդին վարած սերտ յարաբերութիւնները գաղութիս բազմերանգ զանգուածներուն հետ։ Մարտ 2017ին, Մուշեղ սրբազանի ու Ազգային վարչութեան հրաւէրով թեմ ժամանած է Թորգոմ Ծ. վրդ. Տօնոյեան, որ աւելի ուշ նշանակուեցաւ առաջնորդական փոխանորդ, եւ Ապրիլ 2018ին արժանացաւ եպիսկոպոսական ձեռնադրութեան։

Հանդիպումին եզրափակիչ խօսքով, սրբազանը գնահատանք արձանագրեց բանախօսին՝ տարած հսկայ աշխատանքին համար, ինչպէս նաեւ Կրօնական ժողովին, Ազգային վարչութեան ու ծխական մարմիններուն։ Ան յայտնեց, որ երկու տարեդարձներուն առթիւ, ծրագրուած է  յուշամատեան մը, որուն համար արդէն իսկ տեղեկահաւաք եւ պատկերահաւաք կը կատարուի եկեղեցիներէն ու վարժարաններէն։ Առաջնորդը անդրադարձաւ նաեւ վերոյիշեալ ամեակներուն նուիրուած այլ նախաձեռնութիններու։

Սրբազանը շեշտեց, թէ թեմը միշտ կը հետեւի՝ «գործով խօսելու եւ համախոհութեամբ աշխատելու» սկզբունքին եւ աւելցուց, թէ նման հանդիպումներ կը ծառայեն հաւաքական զարգացումին։

Երեկոն փակուեցաւ աղօթքով եւ «Կիլիկիա»ի խմբերգումով։

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top