Եթէ Իմ Կարգիս, Էրտողանին Բաց Նամակ Մը Գրէի…

boghos kupelian

ՊՕՂՈՍ ԳՈՒԲԵԼԵԱՆ

 

«Հայերու տեղահանութիւնը ոչ Ցեղասպանութիւն էր, ոչ ալ մեծ աղէտ: Անիկա սոսկ ցաւալի իրադարձութիւն մըն էր, որ տեղի ունեցած է մէկ դար առաջ շատ ծանր պայմաններու մէջ».

ՆԱԽԱԳԱՀ ԷՐՏՈՂԱՆ

 

Յարգելի պարոն նախագահ

boghos kupelianԹուրքիոյ կողմէ գործադրուած Ցեղասպանութեան 1Օ4րդ տարելիցին առիթով, չաճապարեցի ձեզի յղելու ներկայ բաց նամակը, քանի որ ջարդերէն վերապրածներու զաւակ այս գրողին համար, ամէն օր ու ամէն րոպէ մղկտացող ցաւ դարձած է իր ցեղին ապրած գողգոթան եւ ատոր պատճառով իմ սերունդիս բախտ ինկած ողբերգութիւնը: Եւ դո՛ւք, պարոն նախագահ, այդ տխուր առիթով յանցաւոր լռութիւն մը պահելու տեղ, ինչպէս որ հարկն էր, ձեր այլամերժ ու տգէտ հետեւորդներու զանգուածին հաճելի դառնալու մարմաջէն թելադրուած, ելաք անհեթեթ զառանցանքներու յանձնուեցաք ու ծիծաղելի յայտարարութիւններ կատարեցիք, զզուանքի ու այլայլանքի մատնելով միջազգային հանրային կարծիքը:                                                  Այո՛, պարոն նախագահ, յայտնի իրողութիւն է թէ, գործուած ոճիրի, կամ յանցանքի մը այսպիսի թեթեւսոլիկ ուրացումը, նեխած այդ զգացումը թօթափելու ու անոր ճնշիչ բեռէն ազատագրուելու ամէնէն դիւրին ու աժանագին միջոցն է: Եւ պարոն նախագահ, ոչ միայն ուրացողի յանցաւոր զգացումէն դուրս գալու կամ ալ ցեղակիցներուդ օձիքը փրկելու դիւրին ձեւն է ձեր ընտրած քայլը, այլ նաեւ դիմացինը՝, այսինքն բուն զոհը յանցանքի սիւնին գամելու դիւրին միջոցը որդեգրել է: Քարայրաբնակ նախամարդէն սկսեալ, դժբախտաբար այս մէկը եղած է մարդ էակին ընդգրկած գործելաձեւը:

Պարոն Էրտողան, որպէս փորձառու ղեկավար, նկատած ըլլալու էք թէ այս տողերը առանց կիրքի ու դիմացինը վիրավորելու միտումին կը գրուին: Ազնուասիրտ ու համամարդկային ցգացումներով տոգորուած հայ գրողի վայել լրջութեամբ:

Հայ գրողներս ընդհանրապէս, դիմացինը վիրաւորել չենք սիրեր, ոչ ալ կը հանդուրժենք ատոր: Եթէ նոյնիսկ ընդդիմադիր անձնաւորութեանց նախնիքները, նախամարդու մոլուցքով ջարդեր կազմակերպելով իր բնօրրանէն արմատախիլ ըրած ըլլան անոր ազգատոհմը: Այս պարագային ալ այլամերժութիւնը աւելի հեշտ է քան մարդասիրութիւնը: Պարոն Էրտողան, մարդուս խելագարիլը կու գայ երբ այդ իրողութիւնը զառանցանքի կ՛առաջնորդէ հսկայ երկրի մը նախագահը, որ փոխանակ ներամփոփ ու յանցաւոր զգացումով խոկալ տալու Ցեղասպանութիւն գործած իր նախորդներուն ոռոճացած ու գլուխ հանած զազրելի ոճիրը, այո երկրին մեծամիտ ղեկավարը կը մղէ, անխտիր աջին ձախին ցեխարձակում  կատարելու:

Եկէ՛ք պահ մը մոռնանք քսան վեց հատորներ հրատարակելու թրքական «զէվզէկ»ութիւնը, որուն դիմաց՝ ցեղասպանութեան հին ու նոր զոհերս կրնանք հազարաւոր հատորներով ողողել հրապարակը, հայ եւ օտար վկաներու կամ ալ Ցեղասպանութենէ վերապրած զոհերու գործերով:

«Չարփշտըք» կը լոլոզէին ափրիկեան ցամաքամասի երկայնքին մեր հանդիպած թուրքերը, որոնց մէջ քիչ թիւ չէին կազմեր ազնուականներն ու զգայուն էակները: Ինչ ծիծաղելի ու այլանդակ բնութագրում, հսկայ կայսրութեան մը մինչեւ ակռաները զինուած բանակն ու անզէն, տկլոր, անկազմակերպ օրինազուրկ խեղճ հասարակութիւն մը, բախում կ՛ունենան ու երկուստեք հարիւր հազարաւոր զոհեր կ՛արձանագրեն… Ձեր ոռոճացած յանկերգը բազմաթիւ անգամներ լսած են մեր ժողովուրդին զաւակները ու մինչեւ կոկորդը լիացած: Այո՜, «չարփշտըք» այս բառին ետին այդ ինչ այլանդակ, նեխած տրամաբանութիւն պահուած է, պարոն նախագահ: Հազարաւոր հայորդիներ դէպի Տէր Զօր ուղղուեցան դաշտահանդէսի կամ ալ արիւնի լոգանք առնելու… Իսկ ձեր մեկնաբանութեամբ՝ հսկայ կայսրութեան մը հետ բախում ունենալու:

Եւ այս յանկերգը լսած եմ Ափրիկէի մէջ ուղեկորոյս դարձած եւ «զզուելի» այս հայուն կողմէ պատսպարուած թուրք գործարարէն, որով անիկա միայն թրքերէն լեզուին ծանօթ էր ու նեղը մնալով «իր էրմէնի վաթանտաշը…» (իր հայ հայրենակիցը-Խմբ.) կը փնտռէր զինք անելէն փրկելու:

0607kupelian

Պօղոս Գուբելեանի ծնողները

Ասոր կողքին, Միացեալ Ազգերու մօտ ծառայող շատ կիրթ թուրքի մըն ալ հանդիպելու բախտաւորութիւնը ունեցայ, որ հակառակ իր երկրին ղեկավարութեան ցուցաբերած աժանագին ուրացումներուն, իրեն պաշտօնակից ամերիկուհիին կը խոստովանէր, թէ «դժուարութիւն կ՛ունենար ու ամբողջ էութեամբ կը սարսռար Գուբելեան կոչեցեալ հայուն աչքերուն նայելու, վերյիշելով իր նախահայրերուն կատարած զուլումն ու զազրելի ոճիրը անոր խեղճ նախնիքներու նկատմամբ»:

Իսկ երրորդ խմբակին կը պատկանէին Կիպրոսի հարցով Սիերրա Լէոն ժամանած թուրք դիւանագէտները, որոնք սա մինուճառ հայէն կը խնդրէին երկրին նախագահին հետ ունեցած իր ջերմ կապերը գործադրել ի նպաստ թրքական պահանջներու կիրարման: Ամէն ցաւիս գոնէ ապուշ չէի… նախագահին հետ ունեցած իմ կապերս այո գործադրեցի ի նպաստ… մեր կիպրացի յոյն եղբայրներուն…

Պարոն նախագա՛հ, կեանք մը ամբողջ չեմ կրցած մոռնալ երկու տարեկան հասակիս ծննդավայրէս դէպի Լիբանան գաղթը: Տասնեօթը տարու հասակին, որբանոց այցելող Ճեմալ փաշային դիմաց կանգնած, Պեթհովենի ջութակի քոնչերթօն նուագող տաղանդաւոր այս պատանին և Ալեքսանտրէթ քաղաքապետարանի նուագախումբի ապագայ ղեկավար հայրս, հինգ զաւակներով վրանի տակ բնակութեան արժանացաւ, Փարիզէն վկայուած այն յայտնի լուսանկարիչն ու խմբավարը, որ իր կնոջ զգեստները Փարիզէն բերել կու տար: Ու այս մանուկը եօթը տարու հասակին, գրպանին ծախսը վաստակելու համար, հայ վարպետի մը մօտ աշկերտութեամբ պարապեցաւ: Ահա, պարոն նախագահ, ձեր նուէրը իմ ազգատոհմիս:

Այս ալ պատմեմ ու լռեմ: Երբ օր մը որոշեցի իմ եւ ծնողքիս ծննդավայրերը այցելել, Պելճիքայի թուրք դեսպանը երեսիս շպռտեց անցագիրս… Յետոյ պիտի իմանայի թէ արուեստագէտ մանչս ու ես թրքական պետութեան սեւ ցանկին կը պատկանէինք: Ես՝ Ափրիկէի մէջ տարած քաղաքական գործունէութեանս համար, իսկ մանչս՝ Ղարաբաղ իր մեկնումին եւ հայկական արծուաբոյնին նուիրած վաւերագրականին համար:

Չփակած, կ՛ուզէ՞ք որ ձեզի յիշեցնեմ ձեր նախահայրերուն կատարած կողոպուտը Թուրքիոյ քրիստոնեայ բնակչութենէն, երբ Իթթիհատական պարագլուխները գերմանական մարտանաւով մէկ ու կէս միլիարդ ոսկիի գողօնը (ներկայ արժէքով երեսուն եօթը միլիարդ կընէ), այո փոքրամասնութիւններէն կողոպտուած այդ հարստութիւնը, Պերլին փախցուցին:

Ըստ ձեզի, պարոն նախագահ, ցեղասպանութիւն չպատահեցաւ… Լաւագոյն պարագային՝ «Չարփշտըք…»։

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top