Փետրուարեան Ապստամբութեան 99ամեակի Նշում Եւ Երդման Արարողութիւն

0220Pedervar

0220Pedervar

ԵՐԵՒԱՆ, «Երկիր».- Փետրուարեան ապստամբութեան 99ամեակին առիթով, 19 Փետրուարին, Երեւանի Անգլիական այգիին մէջ տեղի ունեցաւ նախաձեռնութիւն մը, որուն ընթացքին խօսք առաւ Խաչատուր Աբովեանի անուան ՀՊՄՀ դասախօս, փրոֆ. Խաչատուր Ստեփանեան:

1921ին, Երեւանի բանտին մէջ կացինահարուածներուն յիշատակին նուիրուած յուշարձանին մօտ ամէն տարի տեղի ունեցող ձեռնարկին ներկայ էին ՀՅԴ Երեւանի Քաղաքային կոմիտէութեան ներկայացուցիչները, մտաւորականներ, հասարակական-քաղաքական գործիչներ, Սփիւռքէն Հայաստան գտնուող հայրենակիցները եւ այլն:

«Հայ ժողովուրդը Փետրուարեան ապստամբութեան շնորհիւ ցոյց տուեց, որ չի հանդուրժելու օտարի բռնութիւնը, օտարի օգնութեամբ իշխանութեան եկած ցանկացած ուժի, թէկուզ եւ այդ ուժը ներկայացնում էր այնպիսի հզօր երկիր, ինչպիսին Ռուսաստանն էր», շեշտեց ան։

Փրոֆ. Ստեփանեան դիտել տուաւ, որ, ըստ էութեան, հայ ժողովուրդը Փետրուարեան ապստամբութեան ժամանակ ընդվզելով հայ պոլշեւիկեան իշխանութիւններուն դէմ՝ ընդվզեցաւ պոլշեւիկեան Ռուսիոյ դէմ, որովհետեւ անիկա հայ պոլշեւիկներուն ճամբով կը սպառնար Հայաստանի անկախութեան՝ ոտնակոխ ընելով զայն։ Փետրուարեան ապստամբութեան հանգամանքերուն մասին խօսելով՝ պատմաբանը յայտնեց, որ Փետրուարեան ապստամբութեան շնորհիւ հայ ժողովուրդը կամքի քանի մը այլ դրսեւորում եւս ցուցաբերեց. արդարեւ փաստուեցաւ, որ հայ ժողովուրդը պատրաստ է ամէն գնով պահելու, փրկելու, պահպանելու իր մտաւորականութիւնը եւ զինուորականութիւնը:

0220pedervar1

«Յայտնի է, որ Փետրուարեան ապստամբութեան նախօրէին բոլշեւիկեան բանտերում գտնուող հայ մտաւորականութեանը սպառնում էր սպանդ: Արդէն սկսուել էին կացնահարութիւնները եւ սպաննուել էին Համազասպը, Նիկոլայ Ղորղանեանը եւ ուրիշներ: Փրկուած մտաւորականութիւնը, ինչպէս ցոյց տուեց պատմութիւնը, ձեռնամուխ եղաւ նոր ձեւաւորուող Սփիւռքի կեանքի կազմաւորմանն ու հունաւորմանը: Առանց այդ մտաւորականութեան՝ Սփիւռքում կազմակերպուած համայնքներ չէինք ունենայ, եւ հայապահպանութիւնը կը լինէր շատ աւելի ծանր պայմանների մէջ: Նիկոլ Աղբալեան, Յովհաննէս Քաջազնունի, Լեւոն Շանթ, Համօ Օհանջանեան… կացնահարումից փրկուած մտաւորականներ, ովքեր կարողացան կազմակերպել հայապահպանութեան հսկայածաւալ աշխատանքը Սփիւռքում», հաստատեց փրոֆ. Խաչատուր Ստեփանեան:

Փետրուարեան ապստամբութիւնը, ըստ բանախօսին, նաեւ ամրագրեց, որ անկախութիւնը մեզի համար գերակայ արժէք է. «ՀայՅեղկոմի իշխանութեան գալուց օրեր անց Հայաստանի անկախութիւնը ոտնահարուեց բոլոր բնագաւառներում. մերժուեց «Մեր Հայրենիքը», պետական զինանշանը, դրօշը, օրէնսդրութիւնը: Հայաստանի Հանրապետութեան օրէնսդրութեան փոխարէն բոլշեւիկներն սկսեցին կիրառել Խորհրդային Ռուսաստանի օրէնքները: Հայ ժողովուրդը ցոյց տուեց, որ անկախութիւնն իր համար գերակայ արժէք է, եւ Փետրուարեան ապստամբութիւնը իւրատեսակ պայքար էր անկախութեան վերականգնման համար», շեշտեց ան։

Խ. Ստեփանեան զուգահեռներ գծեց նաեւ 1921 թուականին եւ մեր օրերուն ստեղծուած հասարակական-քաղաքական իրադրութիւններուն միջեւ: «Այն օրերին իշխանութեան էին եկել մարդիկ, ովքեր չունէին կադրային ռեսուրս (պաշտօնի մակարդակ-Խմբ.), եւ իրենց իշխանութեան հաստատուելու մարմաջը դրսեւորում էին անցեալը մերժելու մէջ: Չկարողանալով որեւէ նոր բան ստեղծել՝ բոլշեւիկները մերժում եւ ոչնչացնում էին տարիների ընթացքում կառուցածը, գործիչներին եւ այլն», աւելցուց ան:

Յաջորդ կարեւոր ընդհանրութիւնը, ըստ բանախօսին, ատելութեան քարոզն էր: «Բոլշիկեան թերթերը ամենավերջին մաղձն էին թափում Հայաստանի կառավարութեան եւ Դաշնակցութեան հասցէին: Եւ իրենց թւում էր, թէ ատելութեան քարոզը ինքնահաստատուելու ամենայարմար միջոցն էր: Նոյնը կատարւում է այսօր», նշեց Խ. Ստեփանեան՝ աւելցնելով, որ Փետրուարեան ապստամբութեան օրինակը պէտք է դաս ըլլայ օրուան իշխանութիւններուն, որպէսզի խուսափինք նոր արիւնահեղութիւններէ, ընդհարումներէ եւ հայ ժողովուրդը զերծ մնայ հաւանական կործանարար հետեւանքներէ:

Ձեռնարկին աւարտին տեղի ունեցաւ երդման արարողութիւն, որուն ընթացքին, Խ. Ստեփանեանի կնքահայրութեամբ, երդում տուին եւ ՀՅԴ շարքերուն միացան ՀՅԴ Երեւանի Քաղաքային կոմիտէութեան նորագիրներ:

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top