Home » ՄշակոյթYou are browsing entries filed in “Մշակոյթ”

ԳՐԱԿԱՆ. Բռունցքով Սրբուած Արցունք

ԳՐԱԿԱՆ. Բռունցքով Սրբուած Արցունք

ԳՐԻԳՈՐ ՋԱՆԻԿԵԱՆ
Ու պայքա՜ր, պայքա՜ր, պայքա՜ր երգեցի,
- Ձեզի ընծա՜յ, հայ մարտիկներ – Եղէգնեայ գրչով վրէժ երգեցի.
Ընդ եղէգան փող բո՛ց ելանէր:
Դ. ՎԱՐՈՒԺԱՆ
Երբեք չեմ մոռանայ այդ պահը: Ուշ գիշերին, երբ վերջապէս Բոստոնի հայաբնակ՝ Ուոթըրթաուն արուարձանը հասայ, ու հիւրընկալներս հարցրին, թէ յաջորդ առաւօտ, նախ եւ առաջ, ո՞ւր կ՛ուզէի գնալ, ո՞ւմ հետ հանդիպել, ես, քանի որ [...]

August 1st, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

Մեքսիքացի, Հնդիկ՝ Եւ Սակայն Հայ

Մեքսիքացի, Հնդիկ՝ Եւ Սակայն Հայ

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ
Վեց ժամ ճամբորդութիւնէ մը ետք, արդէն մենք, էրիկ-կնիկ Ռիբան գիւղն ենք: Հաւանաբար շատեր Քալիֆորնիոյ քարտէսէն գաղափար չունենան. յստակցնեմ: Սա Ռիբան կոչուած գիւղը կամ գիւղակը, որ ունի շուրջ 15 հազար բնակչութիւն եւ կը գտնուի Ֆրեզնոյէն մօտաւորապէս երկու ժամ դէպի հիւսիս, ամերիկեան սովորական ձեւի եւ ոճի բնակարաններով եւ յարկաբաժիններու շարքերով ու մանաւանդ հսկայ փոխադրակառքերու «հանգստեան» [...]

July 28th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ԵՐԳԻԾԱԿԱՆ. Հայաստան Ու Դաշնակիցները

ԵՐԳԻԾԱԿԱՆ. Հայաստան Ու Դաշնակիցները

ԼԵՌ ԿԱՄՍԱՐ
Երբ Առաջին համաշխարհային պատերազմը վերջացաւ ու յաղթեցին մեծ դաշնակիցները, առտուն կանուխ, «պզտիկ դաշնակից»՝ Հայաստանն ելաւ անկողնէն հագուեցաւ կապեց զէնքերն ու կնկան եւ հարսին ձեռքը բռնած՝ ճամբայ ընկաւ դէպի Փարիզ: Երբ Թիֆլիսին կը մօտենային Հայաստանը դարձաւ կնկան.
– Լսէ՛ կնիկ հա՛րս, դուն ալ, եթէ բան է, Թիֆլիսի մէջ Վրաստանը հարցնէ, թէ ո՞ւր կ՛երթաք չըսէք [...]

July 25th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Վարդօ – Թաքուն Հայերու Պատմութիւն

Վարդօ – Թաքուն Հայերու Պատմութիւն

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԷՐԹԻԶԼԵԱՆ-ՂԱԶԱՐԵԱՆ
Եղբայրս՝ Վարդավառը, օր մը դպրոցէն տուն եկաւ՝ ըսելով. «Հայերէնի ուսուցչուհին զիս Վարդօ վերանուանեց»: Այդ օր բոլորիս համար ալ զարմանալի թուեցաւ եղբօրս ստացած վերամկրտումը, քանի որ այդ՝ բացի մեծ հօրս անունը ըլլալէ, նաեւ կը յիշեցնէր մեր հայկական եւ քրիստոնէական կարեւորագոյն աւանդութիւններէն եւ տաղաւարներէն տօներէն մին: Ու պահ մը յիշեցի, թէ ինչպէս նոյն ուսուցչուհին, բարի [...]

July 24th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ. Վէպ-Երկխօսութիւն Ըստ Խորէն Արամունու

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ. Վէպ-Երկխօսութիւն Ըստ Խորէն Արամունու

ԼԵՒՈՆ ՄՈՒԹԱՖԵԱՆ
ԱՄՆում ապրող եւ ստեղծագործող արձակագիր ու թատերագիր Խորէն Արամունին ընթերցողին է ներկայացրել «Ձնհալ» վէպը, որը կարող է վերագրուել Ցեղասպանութեան արտացոլման թեմային, հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագրի անդրադարձումներին: Մի թեմա, որը յատկապէս վերջին շրջանում շատերին է պարտադրել պատմական իրականութեան գեղարուեստական կերպարը որոնել ու հաստատել նոր պատումների եւ դրանց համահունչ ու համարժէք գեղարուեստական-արտայայտչական սկզբունքների եւ [...]

July 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ԳՐԱԿԱՆ. ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ Ձայն Բարբառոյ… Առ Հայաստան

ԳՐԱԿԱՆ. ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ Ձայն Բարբառոյ… Առ Հայաստան

ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ
Դու միայն բա՜ռ ես եղել մեր լեզուին,
Անո՜ւն գոյական,
Այլ չես եղել հող, երկինք ու արեւ…
Ու մենք ինչքան էլ մեծ տառապանքով,
Բայց գիտակցութեամբ մեր պանդխտական,
Քեզ արել ենք հող, երկինք ու արեւ
Մեր անափ սրտում…
Եւ դրանից է իմաստ ստացել
Բառը մեր լեզուին,
Ու գոյականը՝ ոչ թէ լոկ անուն,
Այլ հո՛ղ է դարձել,
Ի՛սկ գոյ է դարձել մեր անափ սրտում,
Դարձել է երկինք
Ու արեւ անշէջ,
Դարձել [...]

July 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ԳՐԱԿԱՆ. Մահուան Միւս Երեսը

ԳՐԱԿԱՆ. Մահուան Միւս Երեսը

ԳԱԲՐԻԷԼ ԳԱՐՍԻԱ ՄԱՐԿԵՍ
Թարգմանեց՝ ՌՈՒԲԷՆ ՅՈՎՍԷՓԵԱՆ
Չգիտես ինչու, ասես ցնցել էին, նա արթնացաւ յանկարծ: Վաղորդեան պարտէզից արձակուող նոր-նոր բացուած ծաղիկների բուրմունքին խառնուած մանուշակների եւ ֆորմալդեգիդի տտիպ հոտը գալիս էր հարեւան սենեակից: Նա փորձեց հանդարտուել, սառնասրտուել, ինչից իրեն զրկել էր երազը: Պէտք է որ վաղ առաւօտ լինէր, որովհետեւ բանջարանոցի մարգերը ջրելու ձայնն էր լսւում, իսկ բաց պատուհանից [...]

July 21st, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ԳՐԱԿԱՆ. ԱԲՐԱՀԱՄ ԱՆՊԱՐՏ

ԳՐԱԿԱՆ. ԱԲՐԱՀԱՄ ԱՆՊԱՐՏ

Անկեղծութիւն
ԱԲՐԱՀԱՄ ԱՆՊԱՐՏ
Բռնութեան ներքոյ
Լկտիութիւնը ուժ է համարւում,
Համեստութիւնը՝ թմրամտութիւն,
Որի արդիւնքում կեղծապատւում է
Ամէ՛ն տեսակի բարեկամութիւն:
Համեստութիւնը անճարակութեան
Հետ է շփոթում խեւը անճարակ,
Մտածողութեան ուղին շեղելով
Առաքինութեան ոգուն հակառակ:
Բռնատիրութեամբ էաշրջում է
Բնական միտքը մարդկայնաատակ,
Հաստատագրելով անինքնութիւնը
Ինքնակեցութեան կամքին հակառակ:
Բնապղծելով մարդ էութիւնը
Փառաբանում է միտքն իր անառակ,
Որ նա համարուի խելք մեծութիւնը
Ողջախոհութեան լոյսին [...]

July 15th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Արհամարհող Քննադատութիւնը

Արհամարհող Քննադատութիւնը

ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Ոմանց այնպէս կը թուայ թէ քննադատուիլը տկարութեան նշան է: Մենք ճիշդ հակառակը պիտի պնդէինք, որովհետեւ լիիրաւ քննադատութիւնը՝ մէկ կողմէ, ու զայն գիտակցաբար ընդունիլը՝ միւս կողմէ, բարձր զարգացումի ու կրթութեան բացայայտ նշաններ են: Իսկապէս զարգացած ու գիտակից մէկը անպայման կ՛ուզէ լսել քննադատութիւն, որովհետեւ գիտէ՛ թէ կատարեալ մարդ գոյութիւն չունի, եւ թէ՝ քննադատողն ալ [...]

July 11th, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

ՊԱՏՄՈՒԹԻՒՆ. Ուահապականութիւնը

ՊԱՏՄՈՒԹԻՒՆ. Ուահապականութիւնը

ՌՈՒԲԷՆ ՏԷՐ ՄԻՆԱՍԵԱՆ
Ստորեւ լոյս կ՛ընծայենք Հայաստանի Առաջին Հանրապետութեան պաշտպանութեան նախարար Ռուբէն Տէր Մինասեանի «Հայաստան Միջ-Ցամաքային ուղիներու Վրայ», «Մ. Արեւելքի Ժողովուրդներ Եւ Երկիրներ» գիրքէն «Ուահապականութիւն» խորագիրով ուսումնասիրութիւն-յօդուածը: Թեման հրատապ, այժմէական իր բնոյթով անհրաժեշտ է, որ յայտնուի ընթերցողներուն ուշադրութեան կիզակէտին:
Այս երեւոյթը ըմբռնելու համար անհրաժեշտ է յամառօտ ակնարկ ձգել ուահապիների վրայ, որ այսօր Արաբիոյ մեծ մասի [...]

July 10th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Վերջապէս Իրականացած Հրատարակութիւն

Վերջապէս Իրականացած Հրատարակութիւն

ԱՐՏԷՄ ՍԱՐԳՍԵԱՆ
Վերջապէս ընթերցողի սեղանին են «Հայոց Լեզուի Բարբառային Բառարան»ի եօթ հատորները: Բառարանը ներկայացնում է հայոց լեզուի 200ից աւելի բարբառների ու խօսուածքների բառամթերքը՝ ոճական արտայայտութիւններով, կայուն կապակցութիւններով եւ դարձուածներով: Բառարանի հեղինակներն են ՀՀ ԳԱԱ Հ. Աճառեանի անուան լեզուի ինստիտուտի բառարանագրութեան եւ բարբառագիտութեան բաժինների մի խումբ աշխատակիցներ (երախտաշատ հայագէտներ Թամար Չիլինգարեանը, Աշխէն Յակոբեանը, Գասպար Գասպարեանը, Ահարոն [...]

July 8th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ. Ռուբինա Նազարեան. «Սողոմոն Իմաստունի Առակները»

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ. Ռուբինա Նազարեան. «Սողոմոն Իմաստունի Առակները»

ՎԱՐԴՈՒՀԻ ՔՈՒՇԵՐԵԱՆ
Գիրքը լոյս է տեսել 2011ին, Երեւանում, «Զանգակ-97» հրատարակչութեան կողմից: Որակեալ տպագրութեամբ, նկարիչ Արա Բաղդասարեանի գեղաճաշակ նկարազարդումներով եւ ձեւաւորմամբ, ընթերցողի համար յոյժ հետաքրքրութիւն ներկայացնող բովանդակութեամբ մի գիրք, որ կազմել է Ռուբինա Նազարեանը: Դա իւրատեսակ ծաղկաքաղ է՝ կազմուած Սողոմոն Իմաստունի առակներից եւ տուեալ առակի նիւթին առնչուող հեքիաթներով: Այս մասին կարդում ենք հետեւեալը գրքի [...]

July 8th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Էռնեստ Հեմինգուէյ. «Ուրիշ Երկրում»

Էռնեստ Հեմինգուէյ. «Ուրիշ Երկրում»

(Յատկապէս Էս Օրերի Համար Շատ Լաւ Պատմուածք)
Թարգմանեց՝ ԼԻԼԻԹ ԳԱԼՍՏԵԱՆ
Աշուն էր, պատերազմը դեռ այնտեղ էր, բայց մենք այլեւս չէինք գնում:
Միլանում աշնանը ցուրտ էր, ու մութը շուտ էր ընկնում: Յետոյ վառւում էին ցերեկային լոյսերը, եւ հաճելի էր դառնում փողոցի երկայնքով քայլելն ու լուսամուտներին նայելը: Դրսում որսը շատ էր, աղուէսների մորթու վրայ ձիւն էր մաղում, եւ [...]

July 7th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Անհեռատես Քաղաքականութիւն

Անհեռատես Քաղաքականութիւն

ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Ամէնէն քաղաքագէտ ու իր արտաքին յարաբերութիւնները հեռատեսութեամբ կարգաւորող պետութիւններն իսկ երբեմն կը կատարեն սխալներ, որոնք իրենց երկրի ապահովութեան եւ ժողովուրդի անվտանգութեան մեծ հարուած կը հասցնեն:
Ժողովրդային հին իմաստութեան խորհրդանիշ դարձած Արեւելեան նշանաւոր Կրօնաւորը, կ՛ըսուի, թէ օր մը ծառ բարձրացած ըլլալով, իր կեցած ճիւղը կը սղոցէր: Թէ ի՞նչ նպատակով եւ կամ ինչպիսի՞ խորամանկութեամբ [...]

July 3rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

Ուշագրաւ Հրատարակութիւն Մը. «Նոր Օրերու Ֆետայիներ՝ Լիբանանի «Մեր Տղաքը»»

Ուշագրաւ Հրատարակութիւն Մը. «Նոր Օրերու Ֆետայիներ՝ Լիբանանի «Մեր Տղաքը»»

ՎԻԳԷՆ ԱՒԱԳԵԱՆ
Յետ եղեռնեան հայ կեանքի ամէնէն անկիւնադարձային հանգրուաններէն մէկը կը կազմէ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմը: 1975-1990 երկարած լիբանանեան արիւնալի դէպքերը հայկական Սփիւռքին տուին նոր դիմագիծ եւ նկարագիր, մէկ կողմէ Լիբանանէն մեծաթիւ հայութեան արեւմտեան երկիրներ գաղթով, իսկ միւս կողմէ՝ պատերազմի ընթացքին ձեռք բերուած ազգային գոյատեւման փորձառութիւններու կուտակումով:
Շատ բան գրուած է ու տակաւին պիտի գրուի Լիբանանի [...]

July 1st, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

ԾՆՆԴԵԱՆ 130ԱՄԵԱԿԻՆ ԱՌԹԻՒ Դանիէլ Վարուժան (1884-1915)

ԾՆՆԴԵԱՆ 130ԱՄԵԱԿԻՆ ԱՌԹԻՒ  Դանիէլ Վարուժան (1884-1915)

Արեւմտահայ բանաստեղծութիւնը 20րդ դարուն ունեցաւ երեք անմահ անուն. Միսաք Մեծարենց, Սիամանթօ եւ Դանիէլ Վարուժան: Եթէ Մեծարենցը անմահացաւ գիւղի, բնութեան եւ սիրոյ զգացումներու իր նուրբ տաղերով, Սիամանթօն՝ հերոսական կռիւի հրաւէրներով եւ Հայոց կոտորածներու ցաւագին նուագներով, Դանիէլ Վարուժանի ստեղծագործութեան էութիւնը եղաւ գեղեցկութեան, ուժի ու աշխատանքի տարերքը:
Վարուժանի կեանքը թէպէտ ընդհատուեցաւ երիտասարդ հասակին, բայց ան ստեղծեց հանրային [...]

July 1st, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Ամէնէն Պարապ Մարդը

Ամէնէն Պարապ Մարդը

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ
ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
_ Ի՛նչ պարապ մարդ է…
Այս արտայայտութիւնը մարդիկ չեն ունենար անգործ մարդոց ակնարկութիւն ընելու այնքան, որքան՝ ինքնահաւան եւ ամբարտաւան մարդոց համար, որոնք ընդհանրապէս չե՛ն նշմարեր իրենց շուրջը գտնուողները ու կամաւորապէս արտաքին աշխարհին նկատմամբ կոյր կը ձեւանան, միայն իրենք իրենց անձը տեսնելով:
Իցի՜ւ թէ ներհայեցողութիւնը [...]

June 20th, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ, Սիւնակներ | Read More »

Վեր. Տոքթ. Վահան Թութիկեանի Նորագոյն Հրատարակութիւնը՝ «Կեանքիս Ճանապարհը»

Վեր. Տոքթ. Վահան Թութիկեանի Նորագոյն Հրատարակութիւնը՝ «Կեանքիս Ճանապարհը»

ԶԱՒԷՆ ԽԱՆՃԵԱՆ
«Քանզի ինչպէս մարմինը առանց հոգիի մեռած է, նոյնպէս ալ հաւատքը առանց գործերու մեռած է»:
Յակոբ Բ:26
Հայ աւետարանական եկեղեցւոյ ժամանակակից ծառայողներու փաղանգին մէջ ստուար է թիւը այն հոգեւոր գործիչներուն, որոնք իրենց հովուական ասպարէզի կողքին, մշակած ըլլան գիր ու գրականութիւն եւ սպիտակ թուղթին յանձնած ըլլան միտք եւ կարծիք, բան ու բանիւ, գիր եւ դպրութիւն, [...]

June 17th, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ

Այծին Ականջէն Մի՛ Բռներ
ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Խայտառակութիւնը երեք ուղղութիւն կրնայ ունենալ: Առաջին՝ ուրիշը քեզ կը խայտառակէ, երկրորդ՝ դուն ուրիշը կը խայտառակես, երրորդ՝ երկուքդ միասին կը խայտառակուիք:
Ինչքա՜ն արդարացի պէտք է ըլլայ մարդ կամ ինչքա՜ն անարատ, որ կարենայ խայտառակել ուրիշը: Սակայն այդքան արդարացի ու անարատ անձ մը, արդէն անմեղ ըլլալով՝ կ՛ուզէ՞ խայտառակել ուրիշը:
Նոր Կտակարանեան էջերուն [...]

June 13th, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Յօդուածներ | Read More »

Փարոս

Փարոս

ՆՈՐԱՅՐ ՏԱՏՈՒՐԵԱՆ
Կասկած չկայ. հայ քնարերգութեան մէջ ամէնէն շատ Վահան Տէրեանն է, որ պաշարուած ըլլալ կ՛երեւի «փարոս» բառով: Մէկ բանաստեղծութեան մէջ ան 20ամեայ բանաստեղծին համար թովիչ, բայց դաժան սիրահար է:, իսկ մէկ այլ ստեղծագործութեան մէջ Տէրեանը կը զգայ, թէ դատապարտուած է մթութեան ու մենութեան, որովհետեւ բացակայ է «փարոս»ը.
Ինձ հեռուից լոյս փարոս չի կանչում,
Չի [...]

June 13th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Ժողովրդավարութիւնը Բացարձակատիրութեան Գլանին Տակ

Ժողովրդավարութիւնը Բացարձակատիրութեան Գլանին Տակ

ՅԱԿՈԲ ՊԱԼԵԱՆ
«Անգլիացի ժողովուրդը կը խորհի ազատ ըլլալ, ան մեծապէս կը սխալի. ան ազատ է միայն խորհրդարանի անդամներու ընտրութեան ընթացքին, անոնք անմիջապէս որ ընտրուած ըլլան, ինք ստրուկ է»:
Ժան-Ժագ Ռուսօ, «Ընկերային պայմանագիրը»*
Թայլանտ, Վենեզուելլա, Թուրքիա եւ այլ տեղեր, ցոյցեր եւ ըմբոստութիւններ տեղի ունեցան, արաբական երկիրները իրենց անկարելի ժողովրդավարութեան նուաճման ճամբուն վրայ ապրեցան իրենց «արաբական գարուն»ը, այլ երկիրներ [...]

June 9th, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

Իշխանութեան Երկուութիւնը

Իշխանութեան  Երկուութիւնը

ԱՐՏԱՇԷՍ ՇԱՀԲԱԶԵԱՆ
Հայ ժողովրդին իշխանութիւնների մատուցած հերթական անակնկալներից էր մայրաքաղաքի կենտրոնում Անաստաս Միկոյեանի արձանի տեղադրման մասին Երեւանի աւագանու կայացրած որոշումը: Միկոյեանի կերպարը կարծես թէ մութ կողմեր չունի՝ մանաւանդ խորհրդային տարիներին ապրած մարդկանց համար: Դեռ նշուած ժամանակներում Միկոյեանի կերպարը ռուսերէն բնորոշում ունէր, որ հայերէն հնչում է՝ Իլյիչից-Իլյիչ: Այս ոչ առանց հեգնանքի արուած արտայայտութեամբ նկատի էր [...]

June 9th, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

ԱՆԴՐԱԴԱՐՁ- Պատիժ Եւ Պատիւ (Եպիսկոպոսական Օծման Առիթով Սրտի Խօսք)

ԱՆԴՐԱԴԱՐՁ- Պատիժ Եւ Պատիւ (Եպիսկոպոսական Օծման Առիթով Սրտի Խօսք)

ԻՇԽԱՆ ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Ապրիլ 24ին Թաւրիզի մէջ տեղի ունեցած Ապրիլեան նահատակաց յուշատօնին ներկայ գտնուեցայ: Տեղ առած էի հանդիսականներուն կարգին, աթոռներու գրեթէ վերջին շարքերէն մէկուն մէջ: Բաւական ճոխ էր յուշատօնին յայտագիրը՝ մեներգ, խմբերգ ու արտասանութիւն, աւագներու եւ կրտսերներու երգչախումբերու կատարում եւ այլն: Այսքան փոքրաթիւ գաղութ մը բաւական որակաւոր յուշահանդէս կազմակերպած էր, ինչ որ մխիթարութիւն էր ինծի համար, [...]

June 9th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Զրկեց՝ Փրկեց

Զրկեց՝ Փրկեց

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ
ԳՐԻԳՈՐ Ծ. ՎՐԴ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Զրկել բայը միշտ ժխտական իմաստով կը պատկերանայ միտքի մէջ, որովհետեւ անոր բառային արմատը՝ զուրկ, արդէն ցոյց կու տայ թերութիւն, պակասութիւն, որ ունի իր պատճառը: Գեղեցկութենէ զուրկ, իմաստութենէ զուրկ, զգայնութենէ զուրկ եւ նման անորոշ պատճառներով «զրկանք»ներէ բացի, մնացեալ բոլոր տեսակի զրկանքներու պատճառը մարդոց ուսերուն կը [...]

June 6th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Մատաղացու Գառան Դիւանագիտութիւնը

Մատաղացու Գառան Դիւանագիտութիւնը

ԳԷՈՐԳ ԱՂԱԲԱԲԵԱՆ
Նախօրդ օրը հայկական բանակը երկու զինուորի կորուստ ունեցաւ Հայաստան-Նախիջեւան շփման գծում, որը համարւում էր համեմատաբար աւելի կայուն եւ ապահով, եւ որտեղ հայկական զինուած ուժերի դիրքերն անհամեմատ աւելի լաւն են ու յուսալի:
Ադրբեջանն ակնյայտօրէն Նախիջեւանը ներքաշում է, այսպէս կոչուած, ակտիւ կրակային գօտի եւ չի բացառւում, որ այդ ուղղութիւնից դիպուկահարների գործողութիւններ եւ դիվերսիոն խմբերի ներթափանցման [...]

June 6th, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

Նաւասարդեան Խաղերու Պատուոյ Նախագահ Տէր Եւ Տիկին Պետիկ Եւ Մէրի Ֆերմանեան

Նաւասարդեան Խաղերու Պատուոյ Նախագահ Տէր Եւ Տիկին Պետիկ Եւ Մէրի Ֆերմանեան

«Տղա՛ս, ինչքան քի կրնաս, տո՛ւր: Քիչ է, շատ է, կարեւոր չէ: Տո՛ւր միր ժամերուն,
միր մաքթապներուն, ՀՄԸՄին, ամընո՛ւն, ամընո՛ւն…»:
ՎԱՐԴԻ ԴԱՆԻԷԼԵԱՆ
Ահաւասիկ, թէ ինչպէ՞ս Ցեղասպանութիւն տեսած մեր ծնողներուն հոգիին ու միտքին մէջ, աւելի քան երբեք կ՛ուռճանար այն հաւատքը, որ այնքան ատեն, որ քու մէջդ նշոյլ մ՛իսկ կ՛ապրեցնես ժողովուրդիդ իտէալներէն, իր ուխտէն ու լեզուէն ու մանաւանդ՝ անոր գոյատեւելու [...]

June 6th, 2014

| Posted in Հարցազրոյց, Մշակոյթ | Read More »

Սուրիական Օրագրութիւն – 51

Սուրիական Օրագրութիւն – 51

ԼԱԼԱ ՄԻՍԿԱՐԵԱՆ-ՄԻՆԱՍԵԱՆ
Դպրոցները այս տարեշրջանը կանուխ փակեցին։ Պատճա՞ռը. վստահաբար գիտեն օրէնք հանողները, իսկ մեզի կը մնայ ենթադրութիւններ ընել։
Նախագահական ընտրութիւններու թոհ ու բոհին մէջ (որ անկասկած պիտի ծագի) նոր սերունդը տունը թող նստի, «միւսներու» աշխուժացումի վտանգէն հեռու։
Բայց անոնք ե՞րբ աշխոյժ չեն. հարցուցէք երէկ ու այսօր հրասանդի արկերու զոհ գացած անմեղ, անմասնակից տասնեակներով մարդոց. բայց [...]

June 3rd, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ-Զոյգ Հատորներու Եւ Հաւատքի Մարդու Մը Մասին*

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ-Զոյգ Հատորներու Եւ Հաւատքի Մարդու Մը Մասին*

ՅԱԿՈԲ ՊԱԼԵԱՆ
Արտաշէս Տէր Խաչատուրեանի մասին խօսիլ՝ կը նշանակէ բախել ամէն օր քիչ մը աւելի փակուող դռներ: Սփիւռքածին առաջին սերունդի տիպար էր: Սերունդ, որ կը ձգտէր, առանց ձեւականութեան, ինքզինք իրականացնել ազգային համաստեղութեան մէջ, առանց հռետորական հնչեղութեան: Մարդիկ բնական կերպով հայ էին, «ծագումով հայ» չէին:
Այն օրերուն արդէն ոմանք թեքած էին դէպի ոլորապտոյտները օտարման՝ ազգի աւազանը [...]

June 2nd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Ցեղասպանութեան Ոգեկչում Կլենտէյլի «Ալեքս» Թատերասրահին Մէջ

Ցեղասպանութեան Ոգեկչում Կլենտէյլի «Ալեքս» Թատերասրահին Մէջ

ԿԼԵՆՏԷՅԼ, «Նոր Օր».- Հինգշաբթի, Ապրիլ 24ի երեկոյեան, մեծ թիւով քաղաքացիներու ներկայութեամբ տեղի ունեցաւ Կլենտէյլի քաղաքապետարանին կազմակերպած տպաւորիչ ձեռնարկը՝ նուիրուած Հայկական Ցեղասպանութեան 99րդ տարելիցին։
13րդ տարին ըլլալով, հայահոծ Կլենտէյլ քաղաքի քաղաքապետարանը կը նշէ Հայկական Ցեղասպանութեան օրը, որպէս՝ «մարդու դէմ անմարդկային արարք»։ Ձեռնարկը կազմակերպուած էր քաղաքապետական խորհուրդին կողմէ, գլխաւորութեամբ նախկին քաղաքապետներ Արա Նաճարեանի եւ Ֆրանք Քուինթերոյի։ [...]

May 30th, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Լաս Վեկասի Հայութիւնը Ի Մի Կու Գայ՝ Ի Նպաստ Հայ Դատի Թելեթոնին

Լաս Վեկասի Հայութիւնը Ի Մի Կու Գայ՝ Ի Նպաստ Հայ Դատի Թելեթոնին

ԼԱՍ ՎԵԿԱՍ.- Մայիս 16ի երեկոյեան, Լաս Վեկասի Ս. Կարապետ մշակութային կեդրոնը ժամադրավայրը եղաւ Հայ Դատի համակիրներուն, որոնք եկած էին գործնականապէս նեցուկ կանգնելու 2014ի Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի թելեթոնին:
Ձեռնարկի հիւրընկալութիւնը ստանձնած էր բարերար Ալեքս Քարապաճաքեան՝ ի մի բերելով շրջանին մէջ վերջերս զգալի աճ արձանագրած հայութիւնը, ներառեալ՝ ՀՅԴ «Իշխան» կոմիտէութիւնը, Ս. Կարապետ եկեղեցւոյ յարակից մարմինները, [...]

May 30th, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Book, Memoirs, Novel, Story… To Movie Screenplay Adaptation

Book, Memoirs, Novel, Story… To Movie Screenplay Adaptation

Additional contact: booktoscreenplay@gmail.com

May 30th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ՀԱՅԱՍՏԱՆ ՀԱՄԱՀԱՅԿԱԿԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ- Արցախեան Գորգագործութեան Վերածնունդը

ՀԱՅԱՍՏԱՆ ՀԱՄԱՀԱՅԿԱԿԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ- Արցախեան Գորգագործութեան Վերածնունդը
May 30th, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Տէ՞ր, Թէ Ծառայ

Տէ՞ր, Թէ Ծառայ

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ
ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Մարդոց միտքին մէջ այն տպաւորութիւնը գոյութիւն ունի, թէ տիրոջ եւ ծառայի հանգամանքները իրարմէ հեռու են այնքան՝ ինչքան երկինք ու երկիր, կամ ինչքան Արեւելքն ու Արեւմուտքը, այսինքն անոնք անշփոթելի են իրարու հետ: Սակայն այդպէս ալ չէ՛ որոշ պայմաններու տակ: Որովհետեւ եթէ առաջինը միշտ իրաւունք ունի երկրորդին [...]

May 30th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Հեշտոցային Արիւնահոսութիւն – Vaginal Bleeding

Հեշտոցային Արիւնահոսութիւն – Vaginal Bleeding

ԲԺԻՇԿ ԿԱՐՊԻՍ ՀԱՐՊՈՅԵԱՆ
Հեշտոցային (vaginal) արիւնահոսութիւն ըսելով, կը հասկնանք այն արիւնահոսութիւնը, որ կը յայտնուի հեշտոցին մէջ եւ ապա հեշտոցէն դուրս:
Հեշտոցային արիւնահոսութիւնը կը յայտնուի հետեւեալ ձեւերով.
Ա. Բնախօսական (physiologic) դաշտանաարիւնահոսութիւն (menorrhea).
Բ. Անբնական եւ անկանոն դաշտանաարիւնահոսութիւն (menorrhagia).
Գ. Դաշտանադադարային (menopause) արիւնահոսութիւն.
Դ. Յղութեան արիւնահոսութիւն.
Ե. Ծննդաբերութեան արիւնահոսութիւն.
Զ. Ախտային արիւնահոսութիւն (pathologic bleeding):
Ա. Բնախօսական դաշտանաարիւնահոսութիւն
[...]

May 30th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Հայաստանը Միւս Ա՞յտն Էլ Դէմ Կը Տայ Նազարբաեւին

Հայաստանը Միւս Ա՞յտն Էլ Դէմ Կը Տայ Նազարբաեւին

ԳԷՈՐԳ ԱՂԱԲԱԲԵԱՆ
Եւրասիական տնտեսական յանձնաժողովի խորհրդի նիստում նախօրէին Ղազախստանի նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաեւի արած յայտարարութիւնն այն մասին, թէ Հայաստանը կարող է Եւրասիական տնտեսական միութեանը միանալ միայն ՄԱԿի կողմից ճանաչուած սահմաններով, ինքնին որեւէ տարօրինակ կամ սենսացիոն բան չի պարունակում:
Ղազախստանն ինքն այդ միութեանը միացել է ՄԱԿի կողմից ճանաչուած սահմաններով: Գուցէ ճիշդ կը լինէր, եթէ Սերժ Սարգսեանին դիմելուց [...]

May 30th, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

Ինչո՞ւ Առաջնահերթ Պէտք Է Դառնայ Արտադպրոցական Հայեցի Դաստիարակութիւնը

Ինչո՞ւ Առաջնահերթ Պէտք Է Դառնայ Արտադպրոցական Հայեցի Դաստիարակութիւնը

ՏՈՔԹ. ՇԱՀԷ ԵՆԻԳՈՄՇԵԱՆ
«ՀԱՅՐԵՆԻՔ», Ապրիլ 2014ի բացառիկ
Հայեցի դաստիարակութիւնը կը հանդիսանայ ազգային օրակարգերու կարեւորագոյններէն մէկը: Այս գծով Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսարանը երեք համասփիւռքեան կրթական համագումարներ կազմակերպած էր, վերջինը 2011ին, ուր յստակ առաջադրանքներ ընդգծուած են: Դաստիարակներ ու մտաւորականներ, պարբերաբար մեր բոլորիս ուշադրութեան կը յանձնեն այս հարցի կարեւորութիւնը եւ ընդհանրապէս հայ լեզուի եւ հայկական վարժարաններու մասին ախտաճանաչումներ կը [...]

May 30th, 2014

| Posted in Կիզակէտ, Մշակոյթ | Read More »

Մայիսեան Յաղթանակի Դրօշակը

Մայիսեան Յաղթանակի Դրօշակը

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ
Դրօշակը, որուն մասին կ՛ուզեմ խօսիլ, այն պարզ դրօշակը չէ, որ հասարակ ձողի մը վրայ կախուած, օրուան քմահաճ հովերուն հետ կը խաղայ:
Այս այն դրօշակն է, որ օր մը մեր տան մէջ ապագայի սեւեռում ունեցող եւ հայ ըլլալու տառապանքը զգացնող երազ եւ հաւատք բերաւ իր հետ ու մէջս նոր եւ գեղեցիկ զգացումներ արթնցուց:
Մեր [...]

May 27th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Զրոյց Սարդարապատի Հերոսամարտի Յուշահամալիր, Հայոց Ազգագրութեան Եւ Ազատագրական Պայքարի Պատմութեան Ազգային Թանգարանի Տնօրէն Կարէն Արիստակէսեանի Հետ

Զրոյց Սարդարապատի Հերոսամարտի Յուշահամալիր, Հայոց Ազգագրութեան Եւ Ազատագրական Պայքարի Պատմութեան Ազգային Թանգարանի Տնօրէն Կարէն Արիստակէսեանի Հետ

Վարեց՝ ԳԱՅԻԱՆԷ ՊՕՂՈՍԵԱՆ
ԳԱՅԻԱՆԷ ՊՕՂՈՍԵԱՆ.- Ազգակերտման դաս. պարոն Արիստակէսեան, ես ուզում եմ, որպէս սկիզբ, մեկնէք Պարոյր Սեւակի յայտնի խօսքը. «Սերունդնե՛ր, դուք ձեզ ճանաչէք Սարդարապատից…»:
ԿԱՐԷՆ ԱՐԻՍՏԱԿԷՍԵԱՆ.- Սարդարապատի ճակատամարտում մենք առաջին անգամ յաղթեցինք թուրքին: Այդ յաղթանակը փառայեղ էր եւ բառացիօրէն ճակատագրական հայ ժողովրդի համար: Սարդարապատում մենք բոլորովին մենակ մնացինք մեր պատմական թշնամու հետ, առանց որեւէ յենարանի, [...]

May 27th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Հայոց Հողի Ծածկագիր Տեսիլքներ

Հայոց Հողի Ծածկագիր Տեսիլքներ

Նուիրում եմ Արամ Մանուկեանին
ԱՐՏԵՄ ՅԱՐՈՒԹԻՒՆԵԱՆ
1
Երբ առաջին հանրապետութեան
թագադրուած նախագահ
Արամ Մանուկեանը, ծանր օրուայ մղձաւանջից յետոյ
տուն եկաւ, չճաշեց
(յոգնած էր թուրքերի հետ հերթական
ծանր բանակցութիւնից յետոյ),
փակեց դուռը ննջարանի
(չափից շատ արիւն կար դրսում հիմա,
չափից շատ կոտրուած ոսկոր եւ մարմին),
հանգցրեց լոյսերը, եւ փորձեց սահել քնին ընդառաջ,
բայց քունը փախչում էր հալածական,
պատառոտում [...]

May 27th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Արեամբ Եւ Պողպատով 1918, Մայիսի 28

Արեամբ Եւ Պողպատով 1918, Մայիսի 28

ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ
Մութն էր պատել հայոց աշխարհին,
Եղեռն ու օրհաս՝ պարուրել նրան,
Փոթորիկները մռնչում էին,
Երկունք էր ապրում յոյսերի հսկան:
Պահերը հապճեպ խուսափում էին,
Հրանօթները՝ ոռնում մահերգանք,
Լեռների վրայ թափով անմեկին
Կռիւն էր շիկնում, կռիւն էր անկանգ:
Եւ քարէ մարդիկ, քարէ սրտերով,
Քարէ սրտերով ու կամքով քարէ,
Հայոց լեռներում կռանում էին
Կեանքի ու մահուն երգը մետաղէ…
Աշխարհանցում էր անծիր քաոսում,
Տարերքն էր փրթում անդունդ ու գագաթ,
Ընդերքից ժայթքած լաւա էր [...]

May 27th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ-Մա՛րդը Յարգէ

ՀԱՅ ԵԿԵՂԵՑԻՆ ԵՒ ՀԱՅ ԵՐԻՏԱՍԱՐԴԸ ԴԷՄ ԱՌ ԴԷՄ-Մա՛րդը Յարգէ

ԳՐԻԳՈՐ ԵՊՍ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
Յարգանքը բնա՛ւ պարտադրելի չի կրնար ըլլալ: Փոխադարձ յարգանքի համար լսուած «յարգէ՝ որ յարգուիս» առածն ալ որոշ տեղ կ՛անդամալուծուի, որովհետեւ ոմանք կրնան պարտաւորութենէն փախչիլ, կամ պարզապէս գէթ առաջին ու վերջին անգամ ըլլալով, չընդունիլ յարգանքը փոխադարձելու հրահանգը եւ նոյնիսկ հրաժարիլ ուրիշներու յարգանքը ընդունելէ:
Յարգանքի հասցէները միշտ զանազանութիւններու դիմաց կը դնեն մարդը: Ո՞վ պէտք է [...]

May 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

«Երբ Շփւում Ես Այդ Մարդկանց Հետ, Հասկանում Ես, Որ Արցախը Անպարտելի Է». Ալէք Բաղդասարեան

«Երբ Շփւում Ես Այդ Մարդկանց Հետ, Հասկանում Ես, Որ Արցախը Անպարտելի Է». Ալէք Բաղդասարեան

Վարեց՝ ՀԱՅԿ ԿԱՐԱՊԵՏԵԱՆ
Օրերս հերթական այցելութեամբ Հայաստանում էր գտնւում ԱՄՆի Համահայկական առեւտրային պալատի ցանցի խորհրդի անդամ Ալէք Բաղդասարեանը: Գլենդելում բնակուող մեր հայրենակիցը, ով նաեւ Շուշիի «Աւան Շուշի պլազա» հիւրանոցի բաժնետէրերի խորհրդի նախագահն է, յատկապէս վերջին 15 տարիներին յաճախ է այցելում Հայաստան եւ Արցախ, մի քանի հետաքրքիր-ազգօգուտ նախաձեռնութիւնների հեղինակ է, որոնցում առանձնանում է Ասմունքի համահայկական ամենամեայ [...]

May 23rd, 2014

| Posted in Հարցազրոյց, Մշակոյթ | Read More »

Համայնքի Ղեկավարներ Եւ Ընտրեալ Պաշտօնատարներ Նեցուկ Կը Կանգնին Հայ Դատի Թելեթոնին

Համայնքի Ղեկավարներ Եւ Ընտրեալ Պաշտօնատարներ Նեցուկ Կը Կանգնին Հայ Դատի Թելեթոնին

ԼԱ ՔԱՆԻԱՏԱ.- Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի Յունիս 1ին պատկերասփռուելիք դրամահաւաքին՝ թելեթոնին, ի նպաստ կազմակերպուող հաւաքներու շարքին, տէր եւ տիկին Զարեհ եւ Մելինա Իսախանեանները իրենց բնակարանէն ներս իրականացուցած են յաջող ձեռնարկ մը, որուն մասնակցած են համայնքային ղեկավարներ ու ընտրեալ պաշտօնատարներ՝ անգամ մը եւս լուսարձակի տակ առնելով հետզհետէ աճող ամերիկահայութեան վարկը եւ ազդեցութիւնը:
«Պատիւն ունինք մեր [...]

May 21st, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Համայնքի Ղեկավարներ Մեծարուեցան Պըրպենքի Հայ Դատի Յանձնախումբին Կողմէ

Համայնքի Ղեկավարներ Մեծարուեցան Պըրպենքի Հայ Դատի Յանձնախումբին Կողմէ

ՊԸՐՊԵՆՔ.- Պըրպենքի Հայ Դատի յանձնախումբը կը տեղեկացնէ, թէ Ուրբաթ, Մայիս 9ին, «De Luxe» սրահին մէջ կայացած իր տարեկան 7րդ ձեռնարկին մասնակցած են 350 հոգի, եւ ընթացքին մեծարուած են շարք մը համայնքային ղեկավարներ: Ձեռնարկը առիթ հանդիսացած է համայնքի անդամներուն եւ կազմակերպութեանց՝ մօտէն ծանօթանալու Պըրպենքի պաշտօնատարներուն, իսկ անկէ գոյացած գումարը պիտի տրամադրուի յանձնախումբի զանազան ծրագիրներու իրականացման:
[...]

May 21st, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Ամերիկահայութեան Ուժն ու Յառաջխաղացքը՝ Հայ Դատի Թելեթոնին Ի Նպաստ Հաւաքին Կիզակէտը

Ամերիկահայութեան Ուժն ու Յառաջխաղացքը՝ Հայ Դատի Թելեթոնին Ի Նպաստ Հաւաքին Կիզակէտը

ԿԼԵՆՏԷՅԼ.- Համայնքի յայտնի դէմքեր՝ Կլենտէյլի տարբեր շրջաններէն, Մայիս 6ի երեկոյեան հաւաքուած էին Կարօ եւ Թալին Ղազարեաններու բնակարանը, Էտվին Մինասեանի համահիւրընկալութեամբ տեղի ունեցած ընդունելութեան մը համար, ի նպաստ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի Յունիս 1ին պատկերասփռուելիք դրամահաւաքին՝ թելեթոնին:
«Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբը մեր համայնքի սուրն ու վահանն է ու կը շարունակէ մեզ պատրաստել՝ դիմագրաւելու համար գալիք [...]

May 21st, 2014

| Posted in Գաղութի Կեանքէն, Մշակոյթ, Սփիւռք | Read More »

Բարձունքը մերն է, Տղերքը չկան…

Բարձունքը մերն է, Տղերքը չկան…

ԱՐՔԵՄՆԻԿ ՆԻԿՈՂՈՍԵԱՆ
Արցախեան պատերազմի մասին գրուած բոլոր գործերում կայ մշտական յիշեցումը, թէ ինչ ծանր գնով ենք ձեռք բերել յաղթանակը մեզ պարտադրուած պատերազմում:
1992ի Մայիսի 9ին Շուշիի պատմական գրաւումը յիրաւի փոխեց Արցախեան պատերազմի ընթացքն ու հաստատապէս կանխորոշեց նորանկախ Հայաստանի յետագայ ճակատագիրը: Իրադարձութիւն, որն, ըստ շատերի, պէտք է անմիջապէս փառաբանման արժանանար խորհրդային ժամանակների կարեւոր ու անկարեւոր գրեթէ [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Արցախեան Տարեգրութիւն (1992)

Արցախեան Տարեգրութիւն (1992)

6 Յունուարի, 1992.- ԼՂՀ Գերագոյն խորհուրդը, հաշուի առնելով ԼՂՀ Անկախութեան հանրաքուէի արդիւնքները, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութիւնը հռչակեց անկախ պետութիւն:
11 Յունուարի, 1992.- Հակայարձակման անցած ԼՂՀ ինքնապաշպանական ուժերը գրաւեցին Ստեփանակերտը կրակի տակ պահող ադրբեջանական ռազմական երկու կարեւոր յենակէտ՝ Մալիբէյլին եւ Ղուշչիլարը: Առգրաւեց հսկայական ռազմաւար:
20 Յունուարի, 1992.- Երկօրեայ մարտերից յետոյ (Յունուարի 20-21ը) Արցախի ինքնապաշտպանական ուժերն ազատագրեցին [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Վարդան Բախշեանի Եւ Մեր Միւս Հերոսների Յիշատակին

Վարդան Բախշեանի Եւ Մեր Միւս Հերոսների Յիշատակին

ԱՐՄԷՆ ԴԱՒԹԵԱՆ
«Ամենաազատ Մարդը Ռազմիկն է…». Ֆ.Նիցշէ
Վերցնում ենք թէյի ափսէ, մէջը լցնում ձէթ: Յետոյ վերցնում ենք օգտագործուած վիրակապ (չօգտագործուածն ափսոս է), կտրում ենք մի ափաչափ կտոր եւ փռում ափսէի մէջ՝ ափսէից դուրս թողնելով կտորի մի անկիւնը, որ ոլորելով ու «պատրոյգ» սարքելով, թողնում ենք օդում: Արիւնով ներծծուած վիրակապը ներծծւում է արդէն ձէթով, եւ վառում ենք «պատրոյգը»: [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

«Տէր Լինենք Մեր Ամենամեծ Նուաճմանը՝ Ազատագրուած Արցախին». Շուշիի Կանանց Ջոկատի Մարտիկը

«Տէր Լինենք Մեր Ամենամեծ Նուաճմանը՝ Ազատագրուած Արցախին». Շուշիի Կանանց  Ջոկատի Մարտիկը

ՇՈՒՇԱՆ ՍՏԵՓԱՆԵԱՆ
Անահիտ Թամրազեանը Շուշիի կանանց ջոկատի մարտիկներից է: Տարիներ են անցել, բայց նա այսօրուայ պէս յիշում է այն սենեակը, որտեղ հաւաքուել էին կամաւորական կանայք՝ անդամագրուելու հայրենքի պաշտպանութեան գործին, յիշում է պատերազմի ամէն վայրկեանը, րոպէն, իր կողքին կռուող իւրաքանչիւրի դէմքը:
Անահիտը ծնուել եւ մեծացել է Ստեփանակերտում, աւանդապաշտ հայ ընտանիքում: Հիւանդոտ երեխայ էր՝ անընդհատ բժիշկների հսկողութեան [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Շուշի

Շուշի

ՎԱՀԷ ԱՆԹԱՆԵՍԵԱՆ
Շուշին իրաւամբ կարելի է համարել հայոց մշակութային մայրաքաղաքը, չնայած, այն երբեւէ չի եղել հայկական պետութեան մայրաքաղաք:
Շուշին գտնւում է պատմական Հայաստանի նահանգներից Արցախ աշխարհի Վարանդա գաւառում, անմատչելի բարձրադիր հրուանդանի վրայ, որ բարձր է ծովի մակերեւոյթից շուրջ 1500 մետր:
Հնագիտական պեղումները վկայում են, որ Շուշիի տարածքում ամրոց-բնակավայր է եղել դեռեւս 19րդ դարում: Շուշին ենթադրաբար [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Յաղթութեան Դուռ Շուշի

Յաղթութեան Դուռ Շուշի

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԷՐԹԻԶԼԵԱՆ ՂԱԶԱՐԵԱՆ
Դուն, ա՛լ հեռուն տանջուած երազ մը չես, Շուշի՜
Կը շողան աչքերուդ մէջ հպարտութեան ճառագայթներ
Կովկասի մարգարիտ, Արցախի սիրտը յաղթական
Հոգեւոր մայրը, վեհանիստ բերդաքաղաք
Կրկին հայացար լուսաւորուեցար
Թող շողան աչքերուդ մէջ ուրախութեան ճառագայթներ
Մեր նախնիները այստեղ կը ննջեն
Մեր մարտիկները այստեղ կը շնչեն
Հրեշտակներ պահապան, կը շրջին բոցանման հոգիներով…
Հերոսներ արի պարեցէ՛ք, կրկին ոտքի կանգնեցէք
Լեռներ՝ մայրաբար շիրիմները քաջազուններուն դուք օրօրեցէք
Թող Ճախրեն խրոխտ, անառիկ [...]

May 8th, 2014

| Posted in ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

«Գլխաւորը Շուշիի Ազատագրումն Է». Համօ Սահեան

«Գլխաւորը Շուշիի Ազատագրումն Է». Համօ Սահեան

ԶՕՐԻ ԲԱԼԱՅԵԱՆ
1978 թուականին էր: Ճամբորդելով Հայաստանի բոլոր շրջաններով եւ բնակավայրերով՝ առանց բացառութեան, ես, ի բարեբախտութիւն ինձ, Կալինինոյում հանդիպեցի Համօ Սահեանին: Նա այնտեղ էր եկել ընթերցողների հետ աւանդական հանդիպման: Մենք երկար զրուցեցինք: Ուսապարկս ծանրացաւ եւս մէկ գրքով: Այն վերնագրուած էր՝ «Կանչէ, Կռունկ»: Դա Համօ Սահեանի բանաստեղծութիւնների ժողովածուն էր՝ տպագրուած Մոսկուայում: Կարդալով ցանկը՝ հասկացայ, որ [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

«Ով Հայ Ժողովուրդ, Քո Միակ Փրկութիւնը Քո Հաւաքական Ուժի Մէջ Է»

«Ով Հայ Ժողովուրդ, Քո Միակ Փրկութիւնը Քո Հաւաքական Ուժի Մէջ Է»

1933 թուականի Մայիս 9ին Եղիշէ Չարենցը մարգարէացաւ՝ գրելով հայ ժողովուրդի յարատեւութիւնը մարմնաւորող «Պատգամ» գաղտնագիր բանաստեղծութիւնը: Իւրաքանչիւր տողի ուղղահայեաց երկրորդ գիրերը կարդալով, կը ստանանք հետեւեալ նախադասութիւնը. «Ով հայ ժողովուրդ, քո միակ փրկութիւնը քո հաւաքական ուժի մէջ է»:
Պատգամ
Նոր լոյս ծագեց աշխարհին.
Ո՞վ այդ արեւը բերեց:
Ահա ոսկեայ մի արեւ՝
Ճառագումով իր հրէ՝
Այգաբացի պուրպուրէ
Նժոյգների վրայ հէգ՝
Նոր աշխարհին ու մարդուն
Յղում է [...]

May 8th, 2014

| Posted in Մշակոյթ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Շուշին Եւ Անգարայի Նախապայմանային Քաղաքականութեան Բացայայտումի Հրամայականը

Շուշին Եւ Անգարայի Նախապայմանային Քաղաքականութեան Բացայայտումի Հրամայականը

ԽՄԲԱԳՐԱԿԱՆ «ԱԶԴԱԿ»Ի
Շուշիի ազատագրութեան նշումը, պատմական իրադարձութիւններու ժամանակագրական զուգադիպութիւններով յաղթական ամսուան սկզբնաւորութիւնն է եւ խորհրդանշական առումով մեր յաղթանակներուն ամիսը բացող առաջին թուականը, Մայիս 9ը: Պայմանականօրէն «հայրենական» բնութագրումը ստացած Համաշխարհային Բ. պատերազմին հետ կապուած յաղթանակը, որուն իրագործման մէջ մեծ էր հայութեան համեմատական մասնակցութիւնն ու նուիրաբերումը, իր բնոյթով եւ էութեամբ կարելի չէ դասակարգել Շուշիի եւ Սարդարապատի հետ, [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Շուշիի Ազատագրումը. Ռազմական Գործողութիւն 1992ի Մայիսի 8-9ին, Որի Արդիւնքում Ազատագրուել Է Շուշին

Շուշիի Ազատագրումը. Ռազմական Գործողութիւն 1992ի Մայիսի 8-9ին, Որի Արդիւնքում Ազատագրուել Է Շուշին

Մ. ՅԱՐՈՒԹԻՒՆԵԱՆ
Մշակման եւ իրականացման առումով գրեթէ անթերի, հայ ռազմարուեստի մէջ եզակի ռազմական գործողութիւն, որով արմատական բեկում է առաջացել Ղարաբաղեան ազատագրական պատերազմում: Շուշիի ազատագրումը իրականացուել է 4 ուղղութիւններով, միաժամանակեայ յարձակումներով՝ Մայիսի լոյս 8ի գիշերը ժամը 11ին, Քիրսի ռազմական դիրքերը գրաւելուց եւ Լաչին-Շուշի ճանապարհը հսկողութեան տակ վերցնելուց յետոյ՝ ՄՄ-21 ռէակտիւ մարտկոցի համազարկով: Ռազմական գործողութիւնը ղեկավարել է [...]

May 8th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

ԱՄՆը Ղարաբաղի Հարցում Կրակի Հետ Է Խաղում

ԱՄՆը Ղարաբաղի Հարցում Կրակի Հետ Է Խաղում

ԳԷՈՐԳ ԴԱՐԲԻՆԵԱՆ
ԱՄՆը փորձում է միակողմանի վառել Ղարաբաղեան կարգաւորման ծխացող գործընթացը: Երէկ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի ամերիկացի համանախագահ æէյմս Ուորլիքը «Քարնեգի» հիմնադրամում կրկին շարադրել է 2011թ. համաձայնեցուած, բայց դրանից յետոյ առ այսօր հանդիպումից հանդիպում անպտուղ թափառող՝ կարգաւորման Մադրիդեան սկզբունքները: Դրանց առանցքը, յիշեցնենք՝ նախկին ԼՂԻՄի յարակից, ներկայումս ԼՂՀի անբաժանելի մասը հանդիսացող շրջաննները Ադրբեջանին վերադարձնելու դիմաց ԼՂի մնացած [...]

May 8th, 2014

| Posted in Արցախ, Հայաստան, Յօդուածներ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Դեսպան Հեֆըրն Մեկնաբանած Է Ուորլիքի Յայտարարութիւնը

Դեսպան Հեֆըրն Մեկնաբանած Է Ուորլիքի Յայտարարութիւնը

ԵՐԵՒԱՆ, «Ազատութիւն».– 8 Մայիսին Հայաստանի մօտ Միացեալ Նահանգներու դեսպան Ճան Հեֆըրն անդրադարձած է օր մը առաջ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբակի ամերիկացի համանախագահ Ճէյմզ Ուորլիքի կատարած յայտարարութեան՝ պարզաբանելով, թէ ինչո՞ւ համանախագահը ճիշդ հիմա կը ներկայացնէ կարգաւորման 6 հիմնարար սկզբունքները:
«Ասոր համար կայ 3 պատճառ, առաջին՝ կ՛ամբողջանայ 14 Մայիսին ստորագրուած զինադադարի համաձայնագիրին 20ամեակը, երկրորդ՝ վերջին ամիսներուն ընթացքին [...]

May 8th, 2014

| Posted in Արցախ, Լուրեր, Հայաստան, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Ստեփանակերտի Լքուած Կոմբինատը Վերածուել Է Ժամանակակից Արտադրամասի

Ստեփանակերտի Լքուած Կոմբինատը Վերածուել Է Ժամանակակից Արտադրամասի

Ստեփանակերտի նախկին «Ղարմետաքսկոմբինատ»ը, որը պատերազմից յետոյ դադարեցրել էր աշխատանքը, կրկին լցուել է հաստոցների ձայներով: Այստեղ վերակառուցուել եւ գործում են կարի եւ գործուածքի արտադրամասերը:
1988ից յետոյ արտադրամասերը մի քանի անգամ վերաբացուել եւ փակուել են, սակայն այս անգամ ներդրողները լուրջ են տրամադրուած: Մեր այցելութեան ժամանակ արտադրամասերը փորձնական գործարկման փուլում էին. նախապատրաստւում էին գործարանի բացմանը:
Այս պահին [...]

May 8th, 2014

| Posted in Արցախ, Հայաշխարհ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Շիրակի Մէջ Սկսան Մայիսեան Յաղթանակներու Հանդիսութիւնները

Շիրակի Մէջ Սկսան Մայիսեան Յաղթանակներու Հանդիսութիւնները

ԳԻՒՄՐԻ, «Արմէնփրէս».– Շիրակի մարզին մէջ 8 Մայիսին ընթացք առին մայիսեան յաղթանակներուն նուիրուած հանդիսութիւնները: Այս տարի առաջին անգամ եկեղեցիներուն մէջ մատուցուած է Ս. պատարագ՝ ի յիշատակ զոհուած ազատամարտիկներուն: Երկրապահի օրուան առթիւ Երկրապահ կամաւորներու միութեան մարզային խորհուրդը այս անգամ եւս իր օրը սկսաւ ազատամարտի նահատակներուն յիշատակը յաւերժացնող յուշահամալիր այցելելով:
Օրուան ընթացքին թէ՛ Շիրակի մարզպետարանի, եւ թէ՛ [...]

May 8th, 2014

| Posted in Լուրեր, Հայաստան, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

«Ամբողջ Պետութիւնն Ենք Նախապատրաստում Արցախին Թիկունք Կանգնելու Համար». Սէյրան Օհանեան

«Ամբողջ Պետութիւնն Ենք Նախապատրաստում Արցախին Թիկունք Կանգնելու Համար». Սէյրան Օհանեան

ԵՐԵՒԱՆ, «Նիուզ».– «Մենք մի ամբողջ պետութիւն ենք նախապատրաստում Արցախին թիկունք կանգնելու համար», 8 Մայիսին լրագրողներուն հետ ունեցած զրոյցին ընթացքին յայտնած է պաշտպանութեան նախարար Սէյրան Օհանեան, որ Եռաբլուր պանթէոն այցելած էր՝ յարգանքի տուրք մատուցելու Արցախեան հերոսամարտին զոհուածներու յիշատակին:
«Այս վերջին տարիների ընթացքում Հայաստանում ռազմավարական բնոյթի միջոցառումներ են իրականացւում, ասել է թէ մենք ամբողջ պետութիւնն ենք [...]

May 8th, 2014

| Posted in Արցախ, Լուրեր, Հայաշխարհ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Արցախի Մէջ Նորակառոյց Շէնքի Յանձնում

Արցախի Մէջ Նորակառոյց Շէնքի Յանձնում

ԵՐԵՒԱՆ, «Նիուզ».– Արցախի Հանրապետութեան նախագահ Բակօ Սահակեան 8 Մայիսին մասնակցած է Ստեփանակերտ քաղաքի Թումանեան փողոցին վրայ նորակառոյց բազմաբնակարան շէնքի յանձնման արարողութեան:
Երկրին ղեկավարը ընդգծած է, որ պետութիւնը այսուհետեւ ալ յատուկ ուշադրութեան պիտի դարձնէ, որպէսզի բնակչութիւնը օժտէ ժամանակակից պայմաններուն համապատասխանող բնակարաններով։
Հանդիսութեան կը մասնակցէին Հայ առաքելական եկեղեցւոյ Արցախի թեմի առաջնորդ Պարգեւ արք. Մարտիրոսեան, Լեռնային Ղարաբաղի [...]

May 8th, 2014

| Posted in Արցախ, ՇՈՒՇԻ 22 | Read More »

Մայրս

Մայրս

ՅՈՎՀԱՆՆԷՍ ՇԻՐԱԶ
Մեր յոյսի դուռն է մայրս,
Մեր տան մատուռն է մայրս,
Մեր օրօրոցն է մայրս,
Մեր տան ամրոցն է մայրս
Մեր հէրն ու մերն է մայրս,
Մեր ճորտն ու տէրն է մայրս,
Մեր տան անտունն է մայրս,
Մեր արծուաբունն է մայրս,
Մեր տան ծառան է մայրս,
Մեր տան արքան է մայրս,
Մեր տան անճարն է մայրս,
Մեր դեղ ու ճարն է մայրս,
Մեր տան աղբիւրն է մայրս,
Մեր [...]

May 8th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Ընտրանի Հայ Գողգոթայի Քնարերգութեան

Ընտրանի Հայ Գողգոթայի Քնարերգութեան

Կազմողներ՝
Բան. Գիտ. Դոկտ., Պրոֆ.
ԱՐԾՐՈՒՆ ԱՒԱԳԵԱՆ
Բան.Գիտ. Դոկտ., Պրոֆ.
ՍԱՄՎԵԼ ՄՈՒՐԱԴԵԱՆ
ԵՐԿՈՒ ԽՕՍՔ
Հայ քնարերգութեան՝ ժամանակակից ընթերցողի ուշադրութեանը ներկայացուող այս ժողովածուն, որ կազմուած է հայ ջարդերը, կոտորածներն ու Եղեռնը պատկերող կամ համատարած սպանդից բխած ապրումներն ու խորհրդածութիւններն արտացոլող գործերից, ընդգրկում է 24 հայ բանաստեղծների ստեղծագործութիւնների ծաղկաքաղ: Խորհրդանշական այդ թիւը ընտրուել է ելնելով այն բանից, որ բառարանը լոյս է տեսնում [...]

April 30th, 2014

| Posted in Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

«Ինքզինքս Պոլսահայ Կը Զգամ»

«Ինքզինքս Պոլսահայ Կը Զգամ»

24 ԱՊՐԻԼԻ 99ԱՄԵԱԿԻ ԱՌԹԻՒ
ՎԱՀԷ ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ
Մինչեւ մեռած օրը, մեծ մայրս կը հաւատար, որ իր երկու աղջիկները, որոնցմէ մէկը 9 տարեկան էր, միւսը՝ 7, պէտք է ողջ ըլլային: Կ՛ըսէր, որ այնքան անուշիկ էին, որ անկարելի է երեւակայել, որ մէկը կրնար սպաննել զիրենք:
Մեծ մայրս Ակնայ Ծագ գիւղէն, իր ամբողջ գերդաստանը կորսնցուցած էր տեղահանութեան ընթացքին: Ամուսինը իբրեւ [...]

April 29th, 2014

| Posted in Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

«Հայոց Ցեղասպանութիւնն Ու Հայ Կանանց Կրկնակի Ցաւը»

«Հայոց Ցեղասպանութիւնն Ու Հայ Կանանց Կրկնակի Ցաւը»

ՄՈՒՋԳԱՆ ՀԱԼԻՍ՝ Քրդական Ծագումով Լրագրողի Անդրադարձը
Քրդական արմատներով թուրք լրագրող Մուջգան Հալիսն իր հերթական յօդուածը նուիրել է Հայոց Ցեղասպանութեան հետեւանքով կրկնակի տուժած հայ կանանց՝ նրանց բռնաբարութիւնների, բռնի իսլամացման, ստրկացման դէպքերին:
Demokrat Haber կայքում հրապարակուած յօդուածը ներկայացնում ենք գրեթէ առանց կրճատումների.
«Հայոց Ցեղասպանութեան մինչ այժմ անտեսուած յուշերից մէկը սեռական կողմն է, այսինքն՝ Ցեղասպանութեան կանացի դէմքը: Այո՛, Ցեղասպանութիւնը [...]

April 29th, 2014

| Posted in Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մեծ Եղեռնի Զոհերու Սրբադասման Հարցը

Մեծ Եղեռնի Զոհերու Սրբադասման Հարցը

Դոկտոր Աբէլ Քահանայ Մանուկեանի
«Հայ Եկեղեցին Եւ Մեծ Եղեռնի Զոհերու Սրբադասման Հարցը» Գրքի* Մասին
ԴՈԿՏ. ԱՐՄԵՆՈՒՀԻ ԿՈՍՏԱՆԵԱՆ
Հայոց Մեծ Եղեռնի 100ամեայ տարելիցին ընդառաջ Ցեղասպանութեան զոհերի սրբադասման հարցն առաւել քան արդիական է:
Յայտնի է, որ այն քննարկուել է նաեւ 2013թ. Սեպտեմբերին Մայր աթոռ սուրբ Էջմիածնում տեղի ունեցած Եպիսկոպոսական ժողովում: Ցաւօք, տեղեկատուական բնոյթի հաղորդագրութիւններից բացի ոչինչ չհնչեց, եւ հայութեան [...]

April 29th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Դրուագ Մը՝ Ցեղասպանութենէն Հերոսուհի Հայ Կինը

Դրուագ Մը՝ Ցեղասպանութենէն Հերոսուհի Հայ Կինը

ՊՕՂՈՍ ՄԵԼՔՈՆԵԱՆ
Երիտասարդ կնոջ դէմքը պարուրուած էր տխրութեամբ եւ սուգով…
Ան անշարժ նստեր էր բարձրադիր լերան լանջին, միակ ծառի տակ եւ թախիծը դէմքին կը դիտէր ձորին մէջ ծխացող գիւղը:
Դեռեւս, քանի մը օր առաջ, այստեղ կը թեւածէր կեանքն ու ծիծաղը, ուր՝ ծնուեր էր, անհոգ մանկութիւն էր ունեցեր, սիրեր էր եւ ընտանիք կազմեր…
Իսկ այսօր, իր [...]

April 29th, 2014

| Posted in Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Պէ՞տք է Արդեօք Սրբացնել Հայոց Ցեղասպանութեան Զոհերին

Պէ՞տք է Արդեօք Սրբացնել Հայոց Ցեղասպանութեան Զոհերին

ՀՐԱՆՈՅՇ ԽԱՌԱՏԵԱՆ
Սեպտեմբերի առաջիկայ եկեղեցական ժողովի օրակարգում ընդգրկուած է Ցեղասպանութեան զոհերին սրբերի կարգը դասելու հարցը: Կարծում եմ՝ սա դաւանաբանական հարց չէ կամ, առնուազն միայն դաւանաբանական հարց չէ, եւ աշխարհիկ հասարակութիւնն իրաւունք ունի կարծիք արտայայտելու այսպիսի աննախադէպ երեւոյթի մասին:
Աննախադէպը Հայ Առաքելական եկեղեցու (ՀԱԵ) կողմից խմբային սրբացման երեւոյթը չէ: Այն գործնականում կիրառուել է առնուազն [...]

April 29th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Ոճրագործների Վարքային Դրսեւորումներն Օսմանեան Կայսրութիւնում Հայերի Դէմ Իրականացուած Կոտորածների Ու Ցեղասպանութեան Ընթացքում. Սեռական Բռնութիւնները

Ոճրագործների Վարքային Դրսեւորումներն Օսմանեան Կայսրութիւնում Հայերի Դէմ Իրականացուած Կոտորածների Ու Ցեղասպանութեան Ընթացքում. Սեռական Բռնութիւնները

ՅԱՍՄԻԿ ԳՐԻԳՈՐԵԱՆ
Զանգուածային կոտորածների ու ցեղասպանութեան ժամանակ տեղի ունեցող սեռական բռնութիւնների ուսումնասիրութիւնը եւ դրանց խմբաւորելու փորձը թոյլ է տալիս պնդելու, որ ոճրագործները դրսեւորում են «օրգիաստիկ (շուայտութեան-Խմբ.) մշակոյթին» յատուկ վարք, որին բնորոշ են սեռական ակտիւութեան բոլոր ձեւերը՝ համասեռամոլութիւնը, խմբակային սեքսը, սեքսի խաղային դրսեւորումները եւ այլն: Սոցիալական հոգեբանութեան մէջ յայտնի տեսակէտի համաձայն՝ զանգուածային կոտորածների ու ցեղասպանութեան ժամանակ [...]

April 29th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Հայկական Արեւելում Կամ Ազգային Գաղափարախօսութեան Մը Փնտռտուքի Փորձ

Հայկական Արեւելում Կամ Ազգային Գաղափարախօսութեան Մը Փնտռտուքի Փորձ

ԴՈԿՏ. ԿԱՐԱՊԵՏ ՄՈՄՃԵԱՆ
Հայաստանի երրորդ Հանրապետութեան նախագահ Լեւոն Տէր Պետրոսեան զայն որակեց «սուտ գատեկորիա»: Օրին շշմեցանք ու վրդովեցանք, բայց եւ այնպէս ձգեցինք, որ հարցը անցնի ու երթայ: Այսօր արդէն աւելի քան քսան տարի անցած է մեր վերջին անկախութեան ու ազգային գաղափարախօսութեան հարցը կը մնայ շարքին այն հարցերուն, որոնց կը մօտենանք հաստկեկ ձեռնոցներով՝ այնպէս, ինչպէս պիտի [...]

April 29th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

ԽՄԲԱԳՐԱԿԱՆ- Պահանջատիրութիւնը Կ՛ընդգծուի Պայքարի Սաստկացուած Թափով Միայն

ԽՄԲԱԳՐԱԿԱՆ- Պահանջատիրութիւնը Կ՛ընդգծուի Պայքարի Սաստկացուած Թափով Միայն

Քաղաքական մեր առօրեային հետեւող իւրաքանչիւր անձի համար ակնյայտ իրողութիւն է, որ մեր լօզունգները վերջին տարիներուն աւելի շեշտուած կերպով կ՛ընդգծեն մեր պայքարի պահանջատիրական էութիւնը:
Արդարութիւն, ճանաչում, հատուցում, հողերու վերադարձ: Ամէն ցոյցի ու հաւաքի ընթացքին այս լօզունգները կը հնչեն, պաստառները կը պարզուին:
Կ՛աշխատինք, կը պայքարինք արդարութիւնը վերականգնելու, մեր ժողովուրդի իրաւունքներուն տիրանալու, մեր պապենական հողերը ազատագրելու համար:
[...]

April 24th, 2014

| Posted in Խմբագրական, Մշակոյթ, Պատկերաւոր Լուրեր, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մեծ Եղեռնի Յիշատակի 99րդ Մոմն Ալ Վառեցինք

Մեծ Եղեռնի Յիշատակի 99րդ Մոմն Ալ Վառեցինք

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ
Պատահեցաւ անսպասելին:
Բարեկամի մը յոբելենական տարեդարձի նշման առթիւ հրաւիրուած էինք անոր տունը, մօտ տասը ծանօթ եւ անծանօթ հայ՝ զոյգերով: Այնպէս կ՛երեւէր, թէ բոլորս ալ Միջին Արեւելքի զանազան երկիրներէ այս երկիրը գաղթած հայեր էինք:
Նախ, առ ի պատշաճութիւն, իրարու ծանօթացանք, աւելի ճիշդ մեզ ծանօթացուցին եւ ապա նստանք լուսաւոր եւ ընդարձակ պարտէզին ճոխ սեղաններուն շուրջ:
[...]

April 24th, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Սկսած Են Խլրտելու Աւազէ Տապանները Մեր Նահատակներուն

Սկսած Են Խլրտելու Աւազէ Տապանները Մեր Նահատակներուն

ԳՐԻԳՈՐ Ծ. ՎՐԴ. ՉԻՖԹՃԵԱՆ
99 տարիներու երկար ու ձիգ ճանապարհը հայկական պահանջատիրութեան, անցնող տասնամեակներու գոյապայքարի ու վերապրումի բոլոր աշխատանքներու թուլացման պիտի չհասցնէ մեզ, այլ՝ 100րդ տարելիցով բացուող նոր պայքարի զառիվերին առջեւ պիտի կանգնեցնէ բոլորս միասնաբար՝ ազգովի՛ն:
Հայոց Ցեղասպանութենէն վերապրած սերունդի զաւակներէն սկսեալ մինչեւ ներկայ սերունդին համար, անցնող տարիները եղան սպասումի տարիներ: Անապատի աւազն ու փոշին [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մերձաւոր Արեւելքի Նպաստամատոյցի Աննախընթաց Նպաստը Հայոց Ցեղասպանութեան Գաղթականներուն Եւ Որբաշխարհին

Մերձաւոր Արեւելքի Նպաստամատոյցի Աննախընթաց Նպաստը Հայոց Ցեղասպանութեան Գաղթականներուն Եւ Որբաշխարհին

Հայոց Ցեղասպանութեան հարիւրամեակի սեմին պարտ կը զգամ երախտապարտութեան ոգիով անդրադառնալ Մերձաւոր Արեւելքի Նպաստամատոյցի (ՄԱՆ) տարած մարդասիրական աննախընթաց եւ անսահման ծառայութիւններուն, որոնք հայ տարագիր ժողովուրդին եւ հայ որբաշխարհին տրամադրուեցան Հայոց Ցեղասպանութեան ընթացքին եւ անկէ ետք:
Մերձաւոր Արեւելքի Նպաստամատոյցը (ՄԱՆ) այն կազմակերպութիւնն է, որ կազմակերպուած է Համաշխարհային առաջին պատերազմի շրջանին եւ զինադադարի տասնամեակին: Ան եղած [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Ցեղասպանութիւն Եւ Տարհանում. Հայ Երեխաների Տարհանումն Օսմանեան Թուրքիայից 1914-1922թթ.

Ցեղասպանութիւն Եւ Տարհանում. Հայ Երեխաների Տարհանումն Օսմանեան Թուրքիայից 1914-1922թթ.

1914-1922թթ. Հայոց Ցեղասպանութեան հետեւանքով շուրջ 500,000 հայ երեխաներ սպանուեցին (ողջակիզուեցին, թունաւորուեցին, խեղդամահ արուեցին), մահացան սովից, տարբեր համաճարակային հիւանդութիւններից: Ցեղասպանութիւնը վերապրած շատ երեխաներ՝ որբացան, բռնի իսլամացուեցին: Կենդանի մնացածներին վերահաս մահից փրկելու եւ կայսրութեան տարածքից տարհանելու գործուն աշխատանքներ իրականացրին հայկական միութիւնները, եկեղեցական կառոյցները, օտարերկրեայ նպաստամատոյց կազմակերպութիւնները (Մերձաւոր Արեւելքի ամերիկեան նպաստամատոյց կոմիտէ, Լոնդոնի քաղաքագլխի ֆոնդ, Դանիացի տիկնանց [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Յակոբ Օշականի Ներդրումը Հայոց Ցեղասպանութեան Բացայայտման Մէջ

Յակոբ Օշականի Ներդրումը Հայոց Ցեղասպանութեան Բացայայտման Մէջ

ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԵՖԵԱՆ
Օրէօր աւելի ենք մօտենում Հայոց Ցեղասպանութեան 100րդ տարելիցին, արդէն նախամուտքին ենք եւ դեռ տեղաշարժ չունենք մեր պահանջատիրութեան հարցում:
Բնականաբար անկարելի էր սպասել, որ 98 տարիների մեր բացթողումները լրացնէինք այս մէկ տարում, բայց կարող էինք մեծ ու տարբեր, իրապէս նշանակալից միջոցի դիմել, կարող էինք մեր պահանջատիրութեան հիմքը դնել ու պէտք է, որ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մղձաւանջային Յաճախանք

Մղձաւանջային Յաճախանք

(Ո՞վ Պիտի Պատմէ Վերապրողին Հետ Ապրողներուն Կեանքը)
ՎԱՐԴԻ ԴԱՆԻԷԼԵԱՆ
– Հայրի՛կ, վաղը դպրոց չիկայ: Ապրիլ 24 է՝ ըսաւ մեր օյրորդը:
– Գիտեմ:
– Հայրի՛կ, դպրոց չիկայ, բայց դպրոցով եկեղեցի պիտի երթանք, – ըսի ես:
– Գիտեմ:
– Այսօր մենք դպրոցը երեք անգամ «Հայր Մեր որ յերկինս ես»ը ըսինք: Օյրորդը կու լար կոր… Օյրորդ Սաթենիկն ալ կու [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

«Թուրքը Եւ Թրքութիւն»ը

«Թուրքը Եւ Թրքութիւն»ը

Յակոբ Օշականի Սեւեռումին Տակ (Սարսափի Եւ Ճանաչումի Փորձառութիւնը)
ՏԱՃԱՏ Ծ. ՎՐԴ. ԵԱՐՏԸՄԵԱՆ
2015 թուականը պիտի նշէ «Հայկական Ցեղասպանութեան» 100ամեակը:
Ամէն անգամ, երբ մենք՝ հայերս կը նայինք ետ, 1915էն հասած մեծ ցաւի լեռնաշղթայ մը կը տեսնենք եւ հոն կանգ կ՛առնենք քիչ մը՝ սարսափած: 1890ական թուականներէն մինչեւ 1905, 1909 եւ 1915 թուականները՝ թուրքին գազանութիւնը Արեւ-մտեան Հայաստանը [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

«Քեզ Սպասող Չմնաց – Ո՞ւր Ես Գալի, Ա՛յ Գարուն, Գովքըդ Ասող Չը Մնաց – Զո՜ւր Ես Գալի, Ա՛յ Գարուն…

«Քեզ Սպասող Չմնաց – Ո՞ւր Ես Գալի, Ա՛յ Գարուն, Գովքըդ Ասող Չը Մնաց – Զո՜ւր Ես Գալի, Ա՛յ Գարուն…

ՊԵՏՐՈՍ ԱԼԱՀԱՅՏՈՅԵԱՆ
Հոգիս կը ճմլուի. ի՜նչ գրել եւ ինչպէ՜ս գրել որ բան մը փոխել կարողանանք դէպի «փայլուն ապագայ»: Սկսայ գրելու՝ «չս-տացուեց», պատռեցի: Կրկին, ուրիշ նիւթ ընտրեցի, վերնագիրը՝ «Կորուստ, կրկին ու կրկին կորուստ». շատ ընկճեց զիս. այն ալ պատռեցի: Ուզեցի այնուհետեւ «Ասպարէզ»ի ընթերցողներուն ներկայացնել իմ ազգագրական հաւաքածոյիս (136 ձայներիզ) մանրամասն պարունակութիւնը, բայց անօգուտ աշխատանք համարեցի կրկին [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Լինել Միայնակ Ու Բախտաւոր՝ Սասունի Լեռներում

Լինել Միայնակ Ու Բախտաւոր՝ Սասունի Լեռներում

ՍՈՖԻԱ ՅԱԿՈԲԵԱՆ
Մեզանից շատերը հայ են, որովհետեւ ծնուել են հայ ընտանիքում, մկրտուել են հայկական եկեղեցում, հայ են, որովհետեւ խօսում են հայերէն, կան մարդիկ, ովքեր ոչ թէ հայ են, այլ պարզապէս ունեն «հայկական ծագում» եւ այլն… Իւրաքանչիւրն ինքն է սահմանում իր ինքնութիւնը եւ ընտրում այն ներկայացնելու ձեւը… Բայց կան մարդիկ, ովքեր հայ են, ոչ թէ որովհետեւ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մեծ Եղեռնի Ցեղասպանուած Բիւրաւոր Նահատակաց Հայոց

Մեծ Եղեռնի Ցեղասպանուած Բիւրաւոր Նահատակաց Հայոց

Արիւնի յորդ ալիքն է, որ բախում է իմ կրծքին,
Անապատի ընդերքից եռեփուելով զայրագին,
Յառնելով չոր աւազից, ճեղքուած սրտից իմ սուրբ մօր,
Որից իմ որբ եղբայրը սնունդ առաւ ահաւոր:
Սնունդ՝ յօշուած կրծքից մօր… բռնաբարուած ու լլկուած,
Որ կաթի լոյս աւիշի փոխան ծծեց թարախած
Ու լերդացած սուրբ արեան կայլակները դառնութեան,
Որպէս դաժան աշխարհի նզովանքը մարդկութեան:
Ու [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

YEKIR.AM-Ի ԲԱՑԱՌԻԿ ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑԸ ԹՈՒՐՔ ԳՐՈՂԻ ՀԵՏ- «Այդ Հողերը Ձերն Են, Որոնք, Անշո՛ւշտ, Կրկին Ձերն Են Դառնալու»

YEKIR.AM-Ի ԲԱՑԱՌԻԿ ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑԸ ԹՈՒՐՔ ԳՐՈՂԻ ՀԵՏ- «Այդ Հողերը Ձերն Են, Որոնք, Անշո՛ւշտ, Կրկին Ձերն Են Դառնալու»

Վարեց Եւ Թարգմանեց՝
ԱՐԱԶ ԳԱՅՄԱԳԱՄԵԱՆ
Թուրք գրող Սերքան Էնգինի «Թուրք լինելու՝ անտանելի ամօթը» յօդուածը մեծ արձագանգ էր գտել Հայաստանում:
Yerkir.am-ին յաջողուել է բացառիկ զրոյց ունենալ նրա հետ:
ԱՐԱԶ ԳԱՅՄԱԳԱՄԵԱՆ.- Սերքան Էնգին, գիտեմ, որ Թուրքիայի քաղաքացի էք, բայց ազգութեամբ թո՞ւրք էք: Ձեր հայրն ու մայրը թո՞ւրք են:
ՍԵՐՔԱՆ ԷՆԳԻՆ.- Մայրս թուրք է, հայրս՝ լազ: Ես ինձ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Հայոց Պատմութիւնը Նաեւ Հերոսամարտերի Պատմութիւն Է

Հայոց Պատմութիւնը Նաեւ Հերոսամարտերի Պատմութիւն Է

ՎԱՐԴՈՒՀԻ ՔՈՒՇԵՐԵԱՆ
Մտովի անդրադարձ կատարելով տարիների ընթացքում հայ մամուլի մէջ արտացոլուող Ապրիլեան Ցեղասպանութեան նուիրուած բացառիկ համարների բովանդակութեան, նկատել ենք հայոց հերոսամարտերի պատմական նշանակութեան վերաբերեալ վերլուծական յօդուածների սահմանափակ թիւը: Հայոց Ցեղասպանութեան վերաբերեալ յօդուածներում պէտք է աւելի շատ տեղ տալ հերոսական մեր անցեալին, որովհետեւ հայոց պատմութիւնը ոչ միայն պարտութիւնների եւ կորուստների, այլեւ՝ հերոսամարտերի պատմութիւն է: [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Ապրիլ՝ Յոյսի, Սպասումի, Յաղթանակի Ամիս

Ապրիլ՝ Յոյսի, Սպասումի, Յաղթանակի Ամիս

ՀԵՆՐԻԿ ԱՆԱՍԵԱՆ
…Նորից եկաւ Ապրիլը: Ասում են՝ ապրելու ամիս է Ապրիլը, գարնան երկրորդ ամիսը: Այս ամսին են փթթում ծառերն ու այգիները: Աշխուժանում են մարդիկ, արագանում է նրանց սրտի աշխատանքը, հիւանդներն աւելի յաճախ են անիմաստ ժամեր կորցնում բժիշկների ընդունարաններում: Իսկ մեր Հայաստան աշխարհի վրայ դեռ ձիւնը չի հալւում:
Ի՞նչ արած, սա էլ հայի բախտն է. [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Նրանց Սիրոյ Պատմութիւնը Ամենագեղեցիկը Եւ Ամենադրամատիկն Էր Իր Իսկ Ստեղծած Նորավէպերի Բոլոր Պատմութիւններից…

Նրանց Սիրոյ Պատմութիւնը Ամենագեղեցիկը Եւ Ամենադրամատիկն Էր Իր Իսկ Ստեղծած Նորավէպերի Բոլոր Պատմութիւններից…

Գրիգոր Զոհրապ, Կլարա Եազըճեան. «Կը Մտածեմ, Որ Փոքեր Մըն Է Ամբողջ Կեանքը»
ԳՐԻԳՈՐ ԶՈՀՐԱՊ
1915թ. Յուլիսի 6, եւրոպական ժամանակով առաւօտեան 5: Հալէպից Ուրֆա տանող ճանապարհ: Կառքը ուղեկցող ժանդարմները դիրք են գրաւում Գասապթաշի երկու կողմերում եւ նշան բռնելով կառքում նստածների վրայ՝ կրակում են: Գնդակներից մէկը դիպչում է Վարդգէս Սերինկիւլեանին: Նա սպանւում է անմիջապէս: Միւս աքսորեալը չի վիրաւորւում: [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Եղեռնի Յուշապատում

Եղեռնի Յուշապատում

ՅԱՐՈՒԹԻՒՆ ՊԱԼԵԱՆ
Յարգելի խմբագիր,
Մեծ հաճոյքով ընդունեցի հրաւէրդ, որովհետեւ ես թէ՛ թոռ եմ եւ թէ զաւակ նահատակներու:
Անունս Յարութիւն Պալեան է: Ծնած եմ Կիլիկիոյ Ատանա քաղաքին մէջ, 1920 Յուլիս 26ին, որբ հօրս նահատակութենէն մէկ ամիս ետք:
Մօրս ընտանիքը՝ հայրը, մայրը եւ չորս աղջիկ զաւակներ, հաճընցի են: Բայց մեծ հայրս եղած է ձեռներեց մարդ, հաստատուած է [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Սեդա Փանոսեանի Յուշերը Հայոց Ցեղասպանութիւնը Վերապրած Ընտանիքի Մասին

Սեդա Փանոսեանի Յուշերը Հայոց Ցեղասպանութիւնը Վերապրած Ընտանիքի Մասին

ՆԱՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆ
«Մեծ մօրս ընտանիքի 70 անդամներից միայն 17ն էին ողջ մնացել ջարդերից ու տեղահանութիւնից, իսկ հայրական կողմից՝ 65ից 15 մարդ միայն փրկուեց: Մեր ընտանեկան պատմութիւնները մանկուց միշտ լսել եմ ու մինչ այժմ յիշում եմ մանրամասնօրէն, թէ ինչպէս են վարուել իմ հարազատների հետ թուրքերը», պատմում է ամերիկահայ բժշկուհի Սեդա Փանոսեանը:
Նիկոմիդիայի կամ Իզմիթի գլխաւոր քաղաքը [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Մի Դրուագ Վերապրողի Կեանքից

Մի Դրուագ Վերապրողի Կեանքից

Նիւթը Համադրեց Եւ Շարադրեց՝
ՎԱՐԴՈՒՀԻ ՔՈՒՇԵՐԵԱՆ
Արձագանգելով «Ասպարէզ»ի «Հրաւէր թոռներուն» գրութեան, Խաչիկ Աւագեանը ընթերցողին է ներկայացնում իր ընտանիքի պատմութեան մի դրուագ, որ նա լսել է իր հօրից՝ վերապրող Յովհաննէս Աւագեանից, ով այդ ժամանակ տասներեք տարեկան էր եւ ականատես՝ Խարբերդում իրագործուած հարիւրաւոր հայերի սպանդին, ուր նահատակւում է նաեւ Յովհաննէսի հայրը (Խաչիկի մեծ հայրը)՝ Խարբերդ քաղաքի [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Երկու Եղեռն Եւ Մէկ Նկարի Պատմութիւն

Երկու Եղեռն Եւ Մէկ Նկարի Պատմութիւն

ԱՐՓԻՆԷ ՏՕՆԱՒԱԳԵԱՆ
1895թ. Եղեռնից յետոյ պապիկս մի որբ տղայի փողոցից բերում է տուն՝ չնայած իրենց բազմանդամ ընտանիքին: Մեծանալուց յետոյ որբ տղան մեկնում է Աֆրիկա աշխատելու:
Մինչեւ 1915 թուի Եղեռնը պապիկիս (մօրս կողմից) գերդաստանը նկարւում եւ նկարը ուղարկում են Աֆրիկա: Այդ որբ տղան նկարի աջ անկիւնում աւելացնում է իր նկարը եւ ուղարկում Եդեսիա, որպէսզի իրեն զգայ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Կրկին Թուրքերը Կ՛անցնին

Կրկին Թուրքերը Կ՛անցնին

Հարաւէն Հիւսիս, կ՛ուղղուիմ ես գլխիկոր…
Սուրիական ծովեզերքն է,
Կը խօսիմ տրտմած լեռներուն, պատասխան չունին
Կը խօսիմ հարբած Թարսիսեան ծովուն՝ պատասխան չունի…
Կը ձայնեմ գետերուն՝ կարմիրը կը ճչայ
Ձայն կու տամ երկնքի բաց կապոյտին
Կը լսուի մեղմիկ մեղեդի.
- Եթէ նոյնիսկ հրեշտակներու լեզուով խօսիս
Եւ սէր չունենաս, ոչինչ ես, – կ՛ըսէ,
Ու ճամբայ կ՛ելլեմ ես սէր ունենալու…
- Նոր երկինք է, – ցոյց կու տայ հրեշտակս [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

100ամեակի Սեմին

100ամեակի Սեմին

ՀԱՅԿԱԶ ԹՐԹՌԵԱՆ
Ընդհանրապէս սովորութիւն ունինք ըսելու՝ «Ժամանակը ի՜նչ շուտ կ՛անցնի, ամիս մը չմտած՝ վերջացած է արդէն», եւ այլն, եւ այլն: Մեր անգործութեան յանցանքը կը փորձենք կախել ժամանակի վիզէն. մինչդեռ ժամանակը կը թաւալի նոյն կշռյթով՝ ո՛չ կը դանդաղի, ո՛չ կ՛արագանայ:
Հիմա կանգնած հարիւրամեակի սեմին, եթէ բարձրաձայն չյայտարարենք ալ, մենք մեզի հարց կու տանք, թէ որքան արագ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Արդարութիւնը Պահանջում Է՝ Մէկ Չափ Ու Մէկ Կշիռ

Արդարութիւնը Պահանջում Է՝  Մէկ Չափ Ու Մէկ Կշիռ

ՕՆՆԻԿ ՀԱՅՐԱՊԵՏԵԱՆ
Մարդկութիւնը ե՞րբ պիտի զգայ, որ ապրում է արդար աշխարհում, վայելում է արդարութեան մեծագոյն հաճոյքը… Ըստ երեւոյթին դա եղել է ու մնում է բաղձանք, երազանք, մարդկային միտքը շոյող ու յուսադրող աննիւթական մի տեսլական:
Ասւում է, թէ արդարութիւնը սրի ծայրին է. ճիշդ է՝ այդպէս է եղել: Այսօր էլ այդպէս է, սակայն այսօր տարբեր բնոյթով՝ այսօր [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Սուրիա Եւ Մեծն Լիբանան

Սուրիա Եւ Մեծն Լիբանան

ՌԻԹԱ ՈՐԲԵՐԵԱՆ
Սփիւռքի հայերուն համար, մանաւանդ յետեղեռնեան Մերձաւոր Արեւելքի գաղթական հայ զանգուածին համար, այդ երկու երկիրները շատ տարբեր չեն իրարմէ:
Գաղթականներու առաջին կայաններէն մէկը եւ գլխաւորը Հալէպը եղած է անշուշտ: Բացառիկ կազմակերպուած գաղութ մը՝ իր բոլոր բաղադրիչներով. եկեղեցի, դպրոց, ակումբներ, միութիւններ՝ բարեսիրական, մարզական, հայրենակցական: Նոր գաղութները այնքան ալ տարբեր չէին իրենց նախկին բնակավայրերէն: Հետեւաբար անոնց [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Ապրիլ 24. Երէկ Եւ Այսօր

Ապրիլ 24. Երէկ Եւ Այսօր

ՊՕՂՈՍ ՇԱՀՄԵԼԻՔԵԱՆ
Փոքր երեխայ մըն եմ։ Հօրս ձեռքէն բռնած, քալելով կ՛ուղղուինք Պէյրութի Էշրեֆիէ թաղամասի թիթեղաշէն եկեղեցին։ Օրը Կիրակի չէ, հայրս գործի չէ գացած ու հագած է իր Կիրակի օրուան զգեստը, վզին՝ սեւ փողկապ։ Զարմանալի երեւոյթ է ինծի համար։ Հայրս միայն Կիրակի օրերը չ՛աշխատիր. մենք՝ Կիրակի օրերը եկեղեցի կ՛երթանք։ Ո՛չ ծնունդ է, ո՛չ Զատիկ։ Հայրս շատ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Ցեղասպանութեան Հարիւրամեակ՝ Պատրաստութիւն Եւ Հեռանկարներ

Ցեղասպանութեան Հարիւրամեակ՝ Պատրաստութիւն Եւ Հեռանկարներ

ՊՕՂՈՍ ԳՈՒԲԵԼԵԱՆ
Ինչքան որ կրցանք հետեւիլ ու առնչուիլ Հայոց Ցեղասպանութեան հարիւրամեակը արժանաւոր կերպով նշելու համար թափուած համահայկական ու համագաղութային ճիգերուն, բացի բոլոր մակարդակներու վրայ տիրող նպատակասլացութենէն, ցարդ գործնական առաջարկութիւններու եւ իրագործելի ծրագիրներու մասին քիչ բան կը լսենք, առայժմ նախապատուութիւնը հռետորութեան տալով: Կամ ալ դիւանագիտութեան մէջ թրծուած քաղաքական մեր ղեկավարութիւնը, հասկնալի պատճառներով, չուզէր հրապարակել իր ծրագիրները, [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Նահատակներին

Նահատակներին

Մեր սրտերի մէջ բուսել են ծաղիկներ,
Ծաղիկները ձեր սիրոյ,
Նուիրումի ծաղիկները անթառամ
Ու բուրաւէտ,
Կեանքի, սիրոյ ու քաղցրութեան վայելքով:
Բայցեւ պատած
Ձեր սրբազան հուր վրէժի փուշերով,
Զինաւորուած ու զինավառ
Ասպետական մեր ուխտով,
Որ տանում ենք
Ու կը տանենք
Նուիրական մեր պայքարը
Ետ խլելու ձեզ մահից,
Ետ խլելու իրաւունքը ձեր կեանքի,
Մեր կեանքի ու ժառանգութեան
Իրաւունքը [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Մշակոյթ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

Չորս Ճակատագիր. Պատմում Են Իսլամացուած Հայերը

Չորս Ճակատագիր. Պատմում Են Իսլամացուած Հայերը

ՄՈՒՐԱԴ ՈՒՉԱՆԵՐ Թարգմանեց՝ ԱՆԱՀԻՏ ՔԱՐՏԱՇԵԱՆ
Յօդուածը, որպէս զեկուցում, ներկայացուել է 2013թ. Նոյեմբերի 2-4ը «Հրանդ Դինք»ի անուան հիմնադրամի կողմից Ստամբուլում կազմակերպուած գիտաժողովում, որը նուիրուած էր իսլամացուած հայերին: Այն կը հրատարակուի գիտաժողովի նիւթերի ժողովածուում:
«Բեսնիում 4-5 ձիաւոր եկաւ, դրանից յետոյ առաւօտուայ դէմ ինչ եղաւ եղաւ» (Մուստաֆա)
«Ես յետոյ իմացայ, որ հայ եմ: Շատ ուշ իմացայ, թէ ինչ [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

«ՆՈՐ ՅԱՌԱՋ»Ի ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑԸ ՖԵԹՀԻՅԷ ՉԵԹԻՆԻ ՀԵՏ-«Մեծ Լռութիւնը Վկան Է Մեծ Ոճիրին»

«ՆՈՐ ՅԱՌԱՋ»Ի ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑԸ ՖԵԹՀԻՅԷ ՉԵԹԻՆԻ ՀԵՏ-«Մեծ Լռութիւնը Վկան Է Մեծ Ոճիրին»

2013ին «Parentheses» հրատարակչատունը վերահրատարակած էր Ֆեթհիյէ Չեթինի «Մեծ Մօրս Գիրքը» հատորը՝ նոր թարգմանութեամբ (ուղղակի թրքերէն բնագիրէն, մինչ նախորդ հրատարակութիւնը անգլերէնի թարգմանութիւնն էր)՝ «Հաւաւի Աղբիւրները» գրութեան յաւելումով: Այս առիթով, ինչպէս նաեւ Հրանդ Տինքի մահուան 7րդ տարելիցին կապակցութեամբ Փարիզ կը գտնուէր գիրքին հեղինակը, որ ինչպէս ծանօթ է նաեւ՝ Հրանդ Տինքի ընտանիքին փաստաբանն է: Անոր մասնակցութեամբ երկու [...]

April 23rd, 2014

| Posted in Յօդուածներ, Ցեղասպանութեան 99ամեակ | Read More »

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ – Դոկտ. Երուանդ Քասունիի Նոր Գիրքը

ՆՈՐ ԳԻՐՔԵՐ –  Դոկտ. Երուանդ Քասունիի Նոր Գիրքը

ՊԵՏՐՈՍ ԱԼԱՀԱՅՏՈՅԵԱՆ
« (…) Հայրս՝ իր պատանի հասակին Մեծ Եղեռնի սեւաթոյր օրերու բովէն անցած մարդ, ամէն առաւօտ, մութնուլուսին, մեր մէկ սենեկանոց բնակարանի միակ պատուհանին տակ, իր անկիւնը քաշուած, Աղօթագիրքը ընթերցելէ ետք, (…), իր հեշտալուր ձայնով պիտի սկսէր երգելու: Երեք երգերու հերթականութիւնը բնաւ չէր փոխուէր, նախ «Առաւօտ Լուսոյ»ն էր, յետոյ՝ «Մայր Արաքսի ափերով»ը եւ հուսկ՝ «Երբ [...]

April 22nd, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »

Մահապարտը

Մահապարտը

ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ
Ու գամերը ափերի մէջ ու ոտքերին
Կռանեցին, կռանեցին…
Մինչ ճակատին փշաթագը արիւնոտուած
Այտերն ի վայր արիւն ծորաց…
Բիրտ վարսեցին մահախաչը ամբոխի դէմ,
Որ ծփում էր կոյր, հողեղէն
Վարդապետը ահա խաչին արքայութեան…
Աստուածանէծք մոլորութեան…
«Հայր, թող դրանց, որ չգիտեն ի՛նչ են անում»…
Ոխ ու քէնով հեղգ մեղկանում…
«Կոյս մայրութեամբ թողէք սէրս առնեմ վերջին»…
Ծաղր ու ծանակ մեր արարչին…
«Թէ Աստծու Որդին ես դու ազատիր մեզ,
Մեր աւարից բաժին [...]

April 16th, 2014

| Posted in Մշակոյթ | Read More »