Հայաստանի պաշտպանութեան նախարարութեան հաղորդագրութեան համաձայն, ձեռնարկին  բացման խօսքը արտասանած է Միացեալ Նահանգներու Կեդրոնական հրամանատարութեան մէջ Հայաստանի զինուած ուժերու ներկայացուցիչ, փոխգնդապետ Ա. Մկրտչեան, որ ներկայացուցած է Հայաստանի զինուած ուժերու կազմաւորման հանգրուաններն ու անցած ուղին:

Այս առիթով Հայաստանի բանակին իր մաղթանքները ուղղած է Միացեալ Նահանգներու Կեդրոնական հրամանատարութեան սպայակոյտի պետ, զօրավար-գնդապետ Քարլ Հորսթ՝ բարձր գնահատելով հայկական զօրախումբին մասնակցութիւնը՝ Աֆղանիստանի մէջ անվտանգութեան եւ կայունացման գործողութիւններուն:

Մանկատան շէնքը կառուցուած է 1924ին եւ մինչեւ 1972 գործած է իբրեւ գիշերօթիկ մանկապարտէզ:

Մանկատան խնամքին յանձնուած են մտային եւ ֆիզիքական թերութիւններ ունեցող մինչեւ 6 տարեկան աւելի քան 120 մանուկներ: 6 տարեկանը ամբողջացնելէ ետք մանկատան սաները կը տեղափոխուին դեռահասներու համար նախատեսուած մանկատուներ՝ նկատի ունենալով անոնց մտաւոր եւ ֆիզիքական վիճակը։

«Խնդիրներն օրէցօր աւելանում էին: Կոյուղագծերն ու ջրագծերը քայքայուել էին: Դրանց մաշուածութեան պատճառով սանհանգոյցներն աւելի ու աւելի յաճախ էին անօգտագործելի դառնում, իսկ պատերը խոնաւութիւնից քայքայուել էին: Շէնքի օդափոխութեան համակարգը վաղուց արդէն չէր գործում, մի բան, որ անընդունելի է առողջական ամենատարբեր խնդիրներ ունեցող երեխաների համար», մտահոգութիւն կը յայտնէ մանկատան տնօրէն Ռուզաննա Աւագեան, ըստ որուն, շէնքը բարեկարգուած ու բնական պայմաններով օժտելէ ետք, պիտի փորձեն բուժել եւ համապատասխան գուրգուրանքի եւ հսկողութեան ենթարկել սաները։

«Մեր ցանկութիւնն է, որ հայ մանուկները ըլլան առողջ ու ապրին լիարժէք կեանքով: Իսկ եթէ կան երեխաներ, որոնք խնդիրներ ունին, պէտք է հնարաւորը ընենք, որ անոնց կեանքը ըլլայ հնարաւորինս լուսաւոր ու իմաստալից», կ՛ըսէ Հիմնադրամի Գերմանիոյ մարմինի ատենապետ Ժիլպեր Մոմճեան:

Նորաբաց կեդրոնի պատասխանատու նշանակուած է Ամալիա Սարգսեան:

«Մեզի  համար այս օրը շատ յատկանշական է, քանի որ այս կեդրոնին օգնութեամբ մենք պիտի կարենանք աւելի շատ տեղեկութիւններ ստանալ տիրող կացութեան մասին, հետեւաբար աւելի ճիշդ արձագանգել մեր տարածաշրջանի հասարակական տարբեր խումբերու խնդիրներուն մասին», իր հերթին ըսաւ Ախալցխայի քաղաքապետ՝ Կելա Տեմեդրածէ:

Ախալցխայէն բացի արդէն երեք նմանատիպ կեդրոններ բացուած են Վրաստանի տարբեր շրջաններու մէջ. կ՛ակնկալուի նաեւ վեց այլ կեդրոններու բացում:

«Թուերը յաճախ ոչինչ չեն ասում, դեմոգրաֆիկ տուեալների հիման վրայ է հաշուի առնւում քաղցկեղի զարգացման դինամիկան», նշեց Ուռուցքաբանութեան ազգային կեդրոնի տնօրէն Հայրապետ Գալստեան, Փետրուար 3ին կայացած ասուլիսին ընթացքին:

Ըստ անոր, քաղցկեղի դէմ պայքարելու համար անհրաժեշտ են յատուկ մօտեցումներ։ «Մեր կենտրոնի կողմից մշակուել եւ քննարկման փուլում են մեր հանրապետութիւնում հակաքաղցկեղային պայքարի հիմնական ուղղութիւնները», տեղեկացուց ան եւ շեշտեց, որ հակաքաղցկեղային պայքարի ծիրին մէջ պէտք է նկատի ունենալ բժշկական հաստատութիւններու շէնքերու նորոգութիւնը, աշխատավարձի բարձրացումը եւ շարք մը այլ հարցեր, որոնք լուծում կը պահանջեն:

Գալստեան ընդգծեց, որ հիւանդութեան կանխարգելման կամ վաղ յայտնաբերման ուղղութեամբ դրական է «սքրինինգային» ազգային պետական ծրագիրին մշակումը:

Ուռուցքաբանութեան ազգային կեդրոնը արդէն ուսումնասիրած է, թէ քաղցկեղի ո՛ր տեսակը աւելի մեծ թիւով արձանագրուած է Հայաստանի մարզերուն մէջ:

«Օրինակ՝ արգանդի վզիկի քաղցկեղի առաջացման համար հարկաւոր է տասը տարի: Խնդիրները յաճախ կնոջ անուշադրութեան հետեւանքով է վերածւում քաղցկեղի: Շատ կարեւոր է հիւանդութեան նախնական փուլում յայտնաբերելը», պարզաբանեց կեդրոնի փոխտնօրէն Գագիկ Բազիկեան:

Բանախօսները տեղեկացուցին, որ Հայաստանի մէջ շուրջ երկու տասնամեակէ ի վեր այս հիւանդութեան տեսակներուն առաջին դիրքին վրայ գտնուած է թոքի, երկրորդ՝ կուրծքի, իսկ առանձին տեղ գրաւած են օրկաններու քաղցկեղները։

ԵՐԵՒԱՆ, «Նիուզ».-«Հայկական Ժամանակ» թերթի լրագրող, թողարկման պատասխանատու Հայկ Գէորգեանը Փետրուար 3ի առաւօտեան քաղաքացիական հագուստ կրող խումբ մը  անձերու կողմէ յարձակման ենթարկուած ու տարուած է անյայտ ուղղութեամբ:

Հայաստանի ոստիկանութեան հասարակութեան հետ կապերու եւ լրատուութեան վարչութեան աշխատակից Արմէն Մալխասեանի համաձայն, Հայկ Գէորգեան Յունուար 23էն ի վեր հետապնդուած է՝ ճանապարհային երթեւեկութեան ու փոխադրութեան վերաբերող կանոնները խախտելու եւ դէպքի վայրէն հեռանալուն համար։ Մալխասեանի համաձայն, Հայկ Գէորգեանը կալանաւորուած է: Լրագրողի փաստաբան Վահէ Գրիգորեան յայտնեց, որ զայն տեղափոխած են ոստիկանութեան Կեդրոնի բաժին, այնուհետեւ՝ «Նուբարաշէն» բանտ:

Այս գծով «Հայկական Ժամանակ» օրաթերթի խմբագրակազմին կողմէ հրապարակուած յայտարարութեան մէջ կ՛ըսուի. «Իրադարձութիւնների այսօրինակ ընթացքը հիմք է տալիս արձանագրելու, որ «Հայկական ժամանակ» օրաթերթի առանցքային ներկայացուցչի նկատմամբ ոստիկանութեան կողմից իրականացւում է պատուիրուած հետապնդում՝ կապուած նրա լրագրողական գործունէութեան հետ»:

Յայտարարութեան մէջ նաեւ կը նշուի. «Սոյն թուականի Յունուարի 12ի կառավարութեան նիստից յետոյ Հայկ Գէորգեանը մասնակցել է լրագրողների հետ Հայաստանի ոստիկանութեան պետ Վովա Գասպարեանի հարցուպատասխանին, նրան առաջադրել մի քանի սուր հարցեր եւ այդ հարցուպատասխանի արդիւնքում «Հայկական Ժամանակ»ում հանդէս եկել Վովա Գասպարեանի համար խայտառակ բովանդակութիւն ունեցող հրապարակմամբ: Հրապարակման խայտառակ բնոյթը, սակայն, պայմանաւորուած է ոչ թէ լրագրողի կանխատրամադրուածութեամբ, այլ Հայաստանի ոստիկանութեան պետի հետ կապուած մի քանի ուղիղ, լրագրողական մեկնաբանութեան չտրուած փաստերի արձանագրմամբ (տես 2012 թուականի Յունուարի 13ի «Հայկական ժամանակ»ը)», նշուած է թերթին տարածած յայտարարութեան մէջ, ըստ որուն, յօդուածի հրապարակման լոյսընծայման օրը՝ երեկոյեան, փորձուած է արկածի ենթարկել Հայկ Գէորգեանի վարած ինքնաշարժը:

Գէորգեանի զգօնութեան իբրեւ արդիւնք, սակայն, ծրագիրը չէ յաջողած:

«Դրան հետեւած զարգացումները, ահա, կասկածի տեղ չեն թողնում, որ Հայկ Գէորգեանի ձերբակալութիւնը եւ շինծու քրէական հետապնդումը հրահանգաւորուած են անձամբ Հայաստանի ոստիկանութեան պետ Վովա Գասպարեանի կողմից», կ՛ըսուի «Հայկական ժամանակ»ի  թերթի խմբագրութեան տարածած յայտարարութեան մէջ:

ԳԵՂԱՄ ՄԱՆՈՒԿԵԱՆ («Եկրիր Մեդիա»ի լուրերու բաժինի պատասխանատու, Երեւան)

Մի խնդրանք: Բոլոր մեր գործընկերներին: Թող յետոյ չասեն, չէինք կարող այս մասին խօսել, ինչպէս բերանները ջուրն առած լռեցին Ֆրանսիայի Սենատի որոշման դէմ ստորագրութիւնների պատմութեան ժամանակ: Այդ օրը եթէ պատասխանատու գործընկերները չէին ուզում փչացնել ժողովրդի ֆրանսիասէր տրամադրութիւնը, ապա հիմա խնդիրը վերաբերում է ազատ քաղաքացուն: Մեր «հետախուզուող» գործընկերոջը («Հայկական Ժամանակ» թերթի լրագրող Հայկ Գէորգեան-ԽՄԲ.) բռնել են մեր ընդհանուր գործի՝ լրագրութեան համար: (Կարող եմ նրա հետ համաձայն չլինել գործում: Բայց դա հիմա այլեւս երկրորդական է): Վաղը բռնուելու է միւսը: Ու այդպէս շարունակ:

Ուրբաթ,  3 Փետրուարին, լրագրողներուն հետ հանդիպման ընթացքին Ռաֆֆի Յովհաննէսեան ըսաւ, որ չի ժխտեր, որ իրենց կողմէն համամասնական ընտրակարգի հարցը բարձրացնելը քիչ մը ուշացած էր: Այնուհանդերձ, քաղաքական կամքի առկայութեան պարագային, անոր համաձայն, հարցը կը լուծուի:

«Նախագահը լաւ կ՛ընէր, եթէ հանդիպէր ՀԱԿի, ՀՅԴի եւ «Ժառանգութեան» հետ, եւ այս հարցը միասին քննարկուէր, բայց այս բոլորի առարկայական գնահատականը այն է, որ քաղաքական նոր մշակոյթ ստեղծուած է», ըսաւ ան եւ ողջունեց այս հարցով ընդդիմութիւնը սատարելու՝ «Բարգաւաճ Հայաստան»ի նախաձեռնութիւնը:

Ռաֆֆի Յովհաննէսեան համոզուած է, որ այսօր Հայաստանի համար շատ կարեւոր է անցումը 100 տոկոսանոց համամասնական ընտրակարգին: Կուսակցութեան առաջնորդը նաեւ տեղեկացուց, որ իրենք այսօր պատրաստ են դաշինք ստեղծելու շուրջ քննարկումներ իրականացնել քաղաքական որեւէ ուժի հետ:

«Մենք կը հանդիպինք բազմաթիւ կուսակցական պատուիրակութիւններու հետ եւ եթէ փոխադարձ հետաքրքրութիւն ըլլայ, անիկա կ՛ընենք աւելի լայն օրակարգով: Ցանկութեան պարագային կը հանդիպինք նաեւ իշխանութեան մաս կազմող կուսակցութիւններուն՝ յանուն մեր երկրի», վստահեցուց ան:

Ռաֆֆի Յովհաննէսեան պարզաբանեց նաեւ «Ժառանգութեան» եւ ՀՅԴի միջեւ վերջին շրջանին յաճախակի դարձած համագործակցութիւններու պատճառը. «Դաշնակցութիւնն ու մենք խորհրդարանի ընդդիմադիր երկու խմբակցութիւններն ենք եւ կայ փոխյարգալից համագործակցութիւն: Ազգային հարցերով մենք միասնական ենք, յառաջիկայ շրջանը ցոյց կու տայ, թէ հնարաւո՞ր է արդեօք սերտ համագործակցութիւն: Բայց արդէն հասկնալի է, որ իւրաքանչիւր կուսակցութիւն կը պատրաստուի ընտրութիւններուն միայնակ երթալ: Այդ մէկն ալ հասկանալի է, որովհետեւ իւրաքանչիւրը ունի իր խնդիրները», ըսաւ ան: Հարցին, թէ արդեօք կարելի՞ է համագործակցիլ Հայաստանի արտաքին գործոց նախկին նախարար Վարդան Օսկանեանի հետ, հակառակ այն տարաձայնութիւններուն, որ Օսկանեան համակրանք ունի նախկին նախագահ Ռոպերթ Քոչարեանի նկատմամբ, Յովհաննէսեան պատասխանեց. «Որպէս ընտրակեղծիքներու դէմ պայքարողներ՝ այո՛, բայց ես չեմ հանդիպած իրեն եւ չեմ գիտեր, թէ անոր մտքի մէջ ինչեր կան՝ քաղաքական առումով»: «Ինչ կը վերաբերի երկրորդ նախագահին՝ մենք յիշաչար չենք, քննիչ չենք: Մենք մտած ենք այնպիսի փուլ, ուր ճնշումները շատ են, երկիրը փոքր է, ես չեմ նայիր, թէ նախկին եւ ներկայ նախագահներուն միջեւ ինչ յարաբերութիւններ կան: Կարեւորը այն է, թէ որն է Հայաստանի համար լաւ: Հայաստանի ազատութեան ապագան կը գտնուի նոր բանաձեւի որոնման մէջ», ըսաւ ան:

Ըստ Դուրեանի, թիւերը կը խօսին անձնասպանութեան փորձերու աւելնալուն մասին, սակայն մահուան պարագաները նուազած են. 2010ին արձանագրուած էր անձնասպանութեան 41 փորձ, որոնց 13ը՝ մահացած էին: «Հիմնականում դեռահասները դեղահաբեր են ընդունում կամ կտրում իրենց երակները, եւ մեծամասամբ յաջողւում է փրկել երեխաներին», նշեց Դուրեան:

Ոստիկանութեան գնդապետը նաեւ յայտնեց, թէ անձնասպանութիւն գործածներէն ամենափոքրը եղած է 14 տարեկան: Անձնասպանութեան փորձ կատարող անչափահասներուն միջին տարիքը 17 է, մեծամասնութիւնը՝ աղջիկներ: Օրինապահ մարմինները անձնասպանութիւններուն հիմնական պատճառ կը նկատեն միակողմանի սէրերն ու ծնողներուն հետ տարակարծութիւնները:

ԳԼԵՆԴԷՅԼ.- ՀՅԴ Արեւմտեան Ամերիկայի կեդրոնական կոմիտէի Հանրային կապի յանձնախմբի եւ «Սարդարապատ» գրախանութի տնօրէնութեան համատեղ կազմակերպութեամբ, տեղի ունեցաւ «Նիւթեր ՀՅԴ պատմութեան համար» շարքի 8րդ հատորի ներկայացումը՝  Յունուարի 18ի երեկոյեան ժամը 8ին, Գլենդէյլի Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ կից՝ «Գրիգոր եւ Մարիամ Գարամանուկեան» երիտասարդական կենտրոնում: Հատորը խմբագրել է քաղաքական վաստակաշատ գործիչ եւ պատմաբան՝ Երուանդ Փամպուքեանը:

Միջոցառման բացումը կատարեց Հանրային կապի յանձնախմբի ատենապետ Րաֆֆի Կիւրիւնեանը: Ողջունելով եւ շնորհակալութիւն յայտնելով գրասէր ներկաներին՝ նա բեմ հրաւիրեց օրուայ բանախօս՝ ՀՅԴ Արխիւների հիմնարկի տնօրէն Վաչէ Բրուտեանին, ներկայացնելու համար վերջերս լոյս տեսած սոյն հատորը:

Վաչէ Բրուտեանը, նշելով, որ ներկայիս հատորը ընդգրկում է 1909-19011 թուկաններին Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան ծաւալած գործունէութիւնը, ժողովների, արձանագրութիւնների եւ պատմական իրադարձութիւնների ու փաստաթղթերի մանրամսնութիւնները, հանգամանօրէն անդրադարձաւ հատորում տեղ գտած քաղաքական կարեւոր դրուագներին ու արծարծուած հարցերին:

Հայ պատմաքաղաքագիտութեան մէջ բարձրարժէք աշխատութիւններ են համարւում «Նիւթեր ՀՅԴ Պատմութեան Համար» հատորները, որոնք սկսեցին լոյս տեսնել նախ ականաւոր մտաւորական, ՀՅԴ Բիւրոյի բազմամեայ անդամ Հրաչ Տասնապետեանի, իսկ նրա մահից յետոյ Երուանդ Փամպուքեանի խմբագրութեամբ:

Հատորի ներկայացումից յետոյ առիթ տրուեց ներկաներին՝ հարցումներ ուղղելու ներկայացուած նիւթի շուրջ, որոնց հանգամանօրէն պատասխանեց Վաչէ Բրուտեանը:

Միջոցառման աւարտին հիւրասիրութեան մտերմիկ մթնոլորտում ներկաները հնարաւորութիւն ունեցան նաեւ գնելու եւ ուենենալու «Նիւթեր ՀՅԴ պատմութեան համար» շարքի 8րդ հատորից օրինակներ, որոնք բերուել եւ վաճառւում էին «Սարդարապատ» գրախանութի կողմից:

Վերապատրաստումն ընթանալու է Հայաստանում՝ ՀՀ կրթութեան եւ գիտութեան նախարարութեան կողմից հաստատուած տարբերակուած հետեւեալ 6 մէկամսեայ ծրագրերով.

- Ուսուցում մանկապարտէզում

- Ուսուցում կիրակնօրեայ դպրոցում

- Տարրական ուսուցում

- Հայոց լեզուի եւ գրականութեան դասաւանդումը միջին եւ աւագ դպրոցում

- Դպրոցների կառավարում

-  Լրացուցիչ կրթութեան՝  արտադասարանային դաստիարակութեան կազմակերպում:

Դասընթացներն աւարտած ուսուցիչներին կը տրամադրուեն համապատասխան վկայագրեր, ինչպէս նաեւ ուսումնամեթոդական գրականութիւն, դասագրքեր եւ այլ նիւթեր:

Ծրագրի ընթացքում դասընթացների կազմակերպման, ուսուցիչների կեցութեան եւ շրջագայութեան ծախսերը, ծրագրի բացման օրուանից մինչեւ փակման օրը, ստանձնում է Հայաստանի Հանրապետութիւնը: Ճանապարհածախսը, ներառեալ օդանաւակայանից մինչեւ հիւրատունը, եւ Հայաստան մուտքի արտօնագրի (մուտքի վիզա) ծախսերը հոգում են մասնակիցները կամ համապատասխան կազմակերպութիւնները, կրթօճախները, բարերարները:

Հայաստան մուտքի օրը համարւում է ծրագրի մեկնարկային օրը՝  Յուլիսի  9ը: Այն հիւրատան հասցէն, ուր պէտք է ժամանեն մասնակիցները կը փոխանցուի աւելի ուշ:

Մասնակիցներին կ’ընձեռնուի հնարաւորութիւն նոյն հիւրատանը մնալու ՀՀ կրթութեան եւ գիտութեան նախարարութեան համար սահմանուած զեղչուած գներով՝ Յուլիսի 8ից աւելի վաղ ժամանելու եւ Օգոստոսի 7ից աւելի ուշ մեկնելու պարագայում:

Ծրագրին մասնակցելու համար անհրաժեշտ է մինչեւ Յունիսի 4ը ներառեալ ՀՀ  կրթութեան եւ գիտութեան նախարարութիւն ներկայացնել.

1. Ուսուցչի կողմից լրացուած եւ կրթօճախի տնօրէնութեան կողմից վաւերացուած յայտը (յայտաձեւը կցւում է),

2. Համայնքի, հաստատութեան կամ կազմակերպութեան կողմից տրուած գործուղման տեղեկանք:

Մասնակցելու նախապատուութիւնը տրուելու է Հայաստան առաջին անգամ ժամանող եւ վերջին երեք տարիներին վերապատրաստում չանցած ուսուցիչներին: Մասնակցութեան պաշտօնական հաստատումները ուսուցիչները կը ստանան իրենց ելեկտրոնային հասցէով Յունիսի 4ից 18ը ընկած ժամանակահատուածում: Պաշտօնական հրաւէր նամակի անհրաժեշտութեան դէպքում՝ խնդրում ենք զգուշացնել նախապէս:

Ծրագրերի ընդհանուր նկարագիրը եւ հիմնական դասախօսների ցանկը կը փոխանցուեն մասնակցութեան յայտ ներկայացրած ուսուցիչներին Յունիս ամսուայ ընթացքում: Բոլոր խմբերի ուսումնական ծրագրերում ներառուելու են.

- մանկավարժութիւն

- հոգեբանութիւն

- հիմնական առարկաներ

- կամ ընտրական առարկաներ

Մասնակիցների համար նախատեսւում են նաեւ հանդիպումներ, ճանաչողական-ուսուցողական շրջայցեր եւ մշակութային ծրագիր:

Յաւելեալ տեղեկութիւններ կարելի է ստանալ  ՀՀ կրթութեան եւ գիտութեան նախարարութեան Սփիւռքի հետ կապերի բաժնից. Հեռ. 374 10 58-13-91, Ֆաքս. 374 10 52-52-07, Էլ. փոստ. spyurq@yahoo.com:

Կարօ Մոմճեան՝ դասախօսութեան ընթացքին

Ուրբաթ, 20 Յունուարի երեկոյեան, մասնակիցները իրենց սենեակները տեղաւորուելէ ետք եւ խմբային իրենց հաճելի ընթրիքը կատարելէ ետք համախմբուեցան պանդոկին սրահը, ուր զուարճալի մթնոլորտի մը մէջ վեց խումբերու բաժնուելով՝ մասնակցեցան յանձնախումբին կազմակերպած ընդհանուր զարգացման մրցումին, որուն մէջ ընդգրկուած էին նաեւ ՀՕՄին առնչուող հարցումներ:

Սեմինարի պաշտօնական բացումը տեղի ունեցաւ Շաբաթ, 21 Յունուար 2012ի առաւօտեան: Կազմակերպիչ յանձնախումբին անունով ներկաները ողջունեց եւ յաջողութիւն մաղթեց յանձնախումբի ատենապետուհի Աստղիկ Շիթիլեանը, որ հրաւիրեց Շրջ. վարչութեան ատենապետուհի Նայիրի Տէրտէրեանը՝ հերթաբար ներկայացնելու օրուան դասախօսները:

Բարձր գնահատելով Հայ Օգնութեան Միութեան առաքելութիւնը՝ Պողիկեան ընդգծեց ՀՕՄի քարոզչութեան կարեւորութիւնը, անոր ծառայութիւնները ընդարձակելու եւ իրեն դիմողներուն գոհացնելու պատրաստակամութիւնը: Այս իմաստով, ան քաջալերեց մասնաճիւղերը, որ ՀՕՄէն ներս արձանագրած իրենց նուաճումները՝ մամուլի միջոցաւ՝ բոլորին սեփականութիւնը դարձնեն:

Դասախօսին համոզումով, ՀՕՄը պէտք է գթասրտութեան մենաշնորհը ստանձէ: Անիկա իր աշխատանքի որակով, ծաւալով եւ յաջողութիւններով, գթասրտութեան, մարդասիրութեան եւ ծառայասիրութեան խորհրդանիշ կը հանդիսանայ: Աւելի՛ն, ՀՕՄը պէտք է ընդարձակէ իր հորիզոնները, շրջապատը եւ իր առաքելութեան տէրը կանգնի:

Ոտքի ձախէն աջ՝ դոկտ. Ժան Պուշըպել, Կրէյս Տըուամա եւ Ֆիլիս Ֆրիմըն. Նստած՝ Քաթլին Չիման

Դասախօսութեան վերջին բաժինով, Չալեան գործնական փորձի դիմելով՝ ներկաները հինգ խումբերու բաժնեց եւ խնդրեց իւրաքանչիւրէն եկամտաբեր երեք նախաձեռնութիւններ որոշել ու անոնցմէ մէկը իրականացնելու միջոցները ներկայացնել: Աշխատանքային այս բաժինը խիստ հետաքրքրական ընթացաւ:

Կէսօրուան դադարէն ետք, դոկտ. Կարօ Մոմճեան ներկայացուց «Կազմակերպական Ղեկավարութիւն» կարեւոր նիւթը՝ գլխաւորաբար կեդրոնանալով կազմակերպութիւն հասկացողութեան, անոր ներկայ պահանջներուն եւ ՀՕՄի դիմաց դրուած մարտահրաւէրներուն վրայ:

Ան յատուկ շեշտ դրաւ երիտասարդութիւնը կազմակերպութիւններու մէջ ներգրաւելու կարեւոր հարցին վրայ: Այս իմաստով, Մոմճեան անդրադարձաւ լեզուական հարցերուն եւ սերնդափոխութեան՝ ընդգծելով երիտասարդութիւնը լսելու եւ յաջորդ 10ամեակին ղեկավարութիւնը աստիճանաբար եւ հեզասահօրէն անոնց փոխանցելու անհրաժեշտութիւնը:

Դասախօսին հաստատումով՝ «Ղեկավարութիւնը ծառայութիւն է եւ ոչ թէ պատիւ», իսկ կազմակերպչական կառոյցները բուրգի փոխարէն՝ կլորի պէտք է վերածել, եւ արդիական արուեստագիտութիւնը (technology) որդեգրելով՝ երիտասարդութեան ձայնը լսելի դարձնել:

Իր դասախօսութեան վերջին բաժինով, Մոմճեան եւս ներկաները խմբակներու բաժնելով՝ խնդրեց անոնցմէ մատնանշել ՀՕՄի դէմ ցցուած երեք մարտահրաւէրներ եւ ներկայացնել անոնցմէ մէկուն լուծումը:

Կիրակի առաւօտը տրամադրուած էր բնական աղէտներու դիմագրաւման պատրաստ ըլլալու եւ զանոնք դիմագրաւելու միջոցներու պատրաստութեան: Նիւթին ներկայացումը վստահուած էր նման աշխատանքներու հմուտ եւ լայն փորձառութիւն ունեցող World Vision միջազգային կազմակերպութեան համապատասխան բաժինի տնօրէն Ֆիլիս Ֆրիմընի, որ լայնօրէն անդրադարձաւ նիւթին առնչուող բոլոր մանրամասնութիւններուն եւ բացատրեց աղիտահարներուն օգտակար հանդիսանալու անհրաժեշտ եւ գործնական քայլերը:

Յայտնենք, թէ ՀՕՄը քանի մը տարիներէ ի վեր կը գործակցի World Vision միջազգային կազմակերպութեան: Այս իմաստով, մեծապէս օգտակար հանդիսացած է կազմակերպութեան ղեկավար դոկտ. Ժան Պուշըպելը, որ իր այլ երկու պաշտօնեաներուն հետ ներկայ գտնուեցաւ սոյն դասախօսութեան:

Իւրաքանչիւր դասախօսութենէ ետք, Նայիրի Տէրտէրեան, Շրջ. վարչութեան անունով երախտագիտական հաստատագիր մը յանձնեց դասախօսներուն՝ բարձր գնահատելով անոնց պատրաստակամութիւնն ու ՀՕՄին օգտակար հանդիսանալու ձգտումը:

Իր տեսակին մէջ եզակի այս սեմինարը բարձր գնահատուեցաւ մասնակիցներուն կողմէ, որոնք գոհունակութեամբ հրաժեշտ առին՝ նորանոր գիտելիքներ ամբարած ըլլալով եւ ոգեւորութեամբ միութենական իրենց պարտականութիւնները շարունակելու պատրաստակամութեամբ:

Աւանդական գիտելիքներով լեցուն, ուսանողական օգտաշատ կարծիքներու փոխանակում, ազգանուէր գործունէութեամբ բեղուն հաւաք մը իրականացուցինք ՀԲԸՄ Փասատինայի կեդրոնէն ներս, Շաբաթ, Յունուար 14ին, շուրջ 40 աշակերտի եւ ուսանողի ներկայութեամբ։ Սոյն ձեռնարկին ներկայ էին նաեւ դոկտ. եւ տիկին Միհրան եւ Էլիզապէթ Աղպապեանները։

Դոկտ. Աղպապեան գնահատեց ՀԲԸՄ «Երուանդ Պապայեան» մանկավարժական հիմնարկի «Ազգանուիրում» ծրագիրի ղեկավարութիւնը, որ ձեռնարկած է նման շինիչ ու օգտաշատ բնոյթով աշխատանքի մը, ուր համալսարանական ուսանողներ ու դպրոցական աշակերտներ միատեղուելով՝ խորհրդակցելու առիթ կ՛ունենան եւ իրարու փորձառութիւններէն կը սորվին։ «Ազգանուիրում»ի հանդիպումներուն ընթացքին աշակերտ-աշակերտուհիներ եւ ուսանողներ համախմբուելով՝ կարելիութիւնը կ՛ունենան հայ մշակոյթին մօտէն ծանօթանալու, իսկ խորհրդատուներու կողմէ աշակերտներուն կը փոխանցուի համալսարանական կարեւոր գիտելիքներ, ինչպէս նաեւ մասնագիտութեան ընտրութեան եւ տարբեր կարելիութեանց մասին խորհուրդներ։ Այս առումով, Յունուար 14ի հանդիպումը իր մէջ կը պարբակէր բաւական ճոխ եւ հետաքրքրական թեմաներ։

Առաջին հերթին, նկատի ունենալով որ Մարթին Լութըր Քինկի տարեդարձի թուականին մօտ տեղի կ՛ունենար հաւաքը, Սեւան Տէր Պետրոսեան ներկայացուց Լութըր Քինկը եւ այդ նիւթը կապեց մեր Դատի վերջին զոհերէն՝ Հրանդ Տինքի սպանութեան հետ։ Ներկայ աշակերտները ամենայն հետաքրքրութեամբ հետեւեցան երկու իրաւատենչ գործիչներուն մասին ցուցադրուած տեսաերիզին եւ հասարակ յայտարարներ որոնելով՝ գտան նմանութիւններ երկու ազատատենչ անձնաւորութիւններուն, անոնց արտայայտութիւններուն եւ գործունէութիւններուն միջեւ։

Ան նաեւ ներկայացուց հայկական տոհմիկ Նոր Տարուան տօնակատարութիւններուն մասին տեսաերիզ մը, որուն ցուցադրութեան ընթացքին ներկաներուն փոխանցեց կարեւոր գիտելիքներ մեր աւանդութիւններուն մասին։

Ապա, յայտագիրի երկրորդ բաժինով, USC-ի ուսանող եւ «Ազգանուիրում»ի նախկին անդամ Արթին Մնայեան աշակերտներուն խօսեցաւ իր ընտրած ճիւղին մասին եւ շինիչ տեղեկութիւններ փոխանցեց համալսարանական կեանքին եւ դասընթացքներուն մասին։ Ան քաջալերեց աշակերտները, որ իրենց նախընտրած մասնագիտութեան կողքին երկրորդական մասնագիտութին մըն ալ (minor) ընտրեն, իրենց ապագայի ասպարէզի կարելիութեանց կարկինը ընդլայնելու համար։ Նաեւ խրախուսեց զիրենք փոքր տարիքէն վարժողական ծրագիրներու մասնակցելու, տարբեր հաստատութիւններու եւ ընկերութիւններու մօտ, որպէսզի աւելի լաւ կարենան կողմնորոշուիլ։

Ապա խօսք առաւ Քարինա Շաղմիրեանը, որ ներկայացուց իր բազմատաղանդ դուստրը՝ Սարինը, եւ անոր արձանագրած յաջողութինները։ Սարինը, որ ներկայիս MIT համալսարանը կը յաճախէ, փոքր տարիքէն գիտական ճիւղերու մէջ բացառիկ կարողութիւններ ցուցաբերած է, եւ բազմիցս մասնակցած է գիտական մրցանքներու. «Ինթել»ի գիտական մրցաշարքի կիսաւարտականին հասած է անոր աշխատասիրութիւնը, որ քաղցկեղի բուժման կապակցութեամբ նորարարութիւն մըն էր։ Քարինա Շաղմիրեան իր տուած տեղեկութիններով ներշնչեց եւ քաջալերեց ներկայ աշակերտներն ու ուսանողները, որ յարատեւեն, եւ շեշտեց, թէ յաջողելու առաջնահերթ պայմաններէն մէկը բոլոր դժուարութիւններուն տոկալն ու դիմանալն է՝ միշտ փորձելով եւ մասնակցելով զանազան մրցոյթներու։

Սոյն հաւաքին նաեւ խօսք առաւ «Իկըլ Սքաու»չ տիտղոսին արժանացած ՀԲԸՄի սկաուտներէն Արման Սէօյլէմէզեանը, որ վերջերս կայացած «Ռոզ Պօլ» փառատօնին մասնակցած էր. ան ըսաւ, որ մեծ պարծանք մըն էր իրեն սահմանուած այս առիթը: Արմանը խրախուսեց աշակերտ-աշակերտուհիները, որոնք սկաուտական շարքերու անդամներ են, որ անպայման փորձեն տիրանալ բարձր տիտղոսներու սկաուտութեան մէջ, որուն համար սակայն պայման է, որ բարեսիրական աշխատանք մը կատարեն։

Արմանի պարագային, ան իր վարժարանին՝ Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ եկեղեցւոյ Ա. եւ Մ. Յովսէփեան վարժարանին, մանկապարտէզի խաղավայրը նորոգած էր՝ վերաշինելով տախտակէ տնիկը, ներկելով եւ գծելով պատերն ու նստարանները։ Արմանը փոխանցեց, որ շատ հաճելի է սիրելի դպրոցին կամ այլ հաստատութեան մը համար նմանօրինակ աշխատանքներ կատարելը, եւ անոր դիմաց տիրանալ բարձր տիտղոսի մը։

«Ազգանուիրում»ի յանձնախումբին մաս կազմող Վարդենի Երճանեանը, որ իր պատանեկան տարիներէն մինչեւ այսօր մաս կազմած է միջագգային սկաուտական կազմակերպութեան, ներկաներուն ուշադրութեան յանձնեց, որ համալսարան դիմելու եւ ընդունուելու նախնական քայլերուն եւ հարցաքննութիւններուն ընթացքին, բարձր նիշերու կողքին համալսարանի պատկան մարմինները նկատի կ՛ունենան այդ ուսանողին արտադասարանային աշխատանքները։ Առ այդ, ան յանձնարարեց սկաուտական կազմակերպութեանց անդամ բոլոր աշակերտներուն, որ անպայման նախաձեռնեն տիրանալու «Իկըլ Սքաու»չ եւ այլ տիտղոսներու՝ իրենց գաղութէն ներս կատարելով բարենպաստ աշխատանքներ։

Այս հաւաքին, աշակերտներէն իւրաքանչիւրը, հետեւելով վերոյիշեալ Մարթին Լութըր Քինկի եւ Հրանդ Տինքի օրինակներուն՝ արտայայտեց իր կեանքին ընթացքին իրագործելիք երազները եւ ծրագիրները՝ խորհրդակցելով եւ կարծիքներ փոխանակելով, թէ ինչպէ՛ս կարելի կրնայ ըլլալ զանոնք իրականացնելը։

Ապա, խօսք առաւ դոկտ. Սիլվա Գարայեան, որ շնորհակալութիւն յայտնեց ներկայ աշակերտներուն, ծնողներուն, հաւաքին ընթացքին խօսք առնողներուն, ինչպէս նաեւ «Ազգանուիրում»ի յանձնախումբի բոլոր անդամներուն։

«Ազգանուիրում»ի յաջորդ հանդիպումը տեղի պիտի ունենայ Շաբաթ, Փետրուար 11ին, ժամը 10:30ին, Փասատինայի ՀԲԸՄ կեդրոնէն ներս։

Սոյն հաւաքներուն կրնան մասնակցիլ Ե. կարգէն սկսեալ բոլոր աշակերտ-աշակերտուհիները։

Յաջորդ հանդիպման ընթացքին պիտի փոխանցուին կարեւոր գիտելիքներ Բարեկենդանի, Վարդանանցի եւ Սուրբ Սարգիսի մասին։

(Թղթակցութիւնը՝

«Ազգանուիրում»էն)

Նամակին տակ ստորագրած են նաեւ Ֆրեզնոյի հայկական եկեղեցիներու եւ կազմակերպութեանց ներկայացուցիչներ:

Առաջնորդ Մուշեղ արք. Մարտիրոսեան, Երեքշաբթի, Յունուար 24ի երեկոյեան, Ազգ. առաջնորդարանի «Սիւլահեան» դահլիճին մէջ ընդունեց այցելութիւնը Հայկական ոսկրածուծի հիմնադրամի վարչութեան ներկայացուցիչներուն՝ գլխաւորութեամբ տոքթ. Ֆրիտա Ճորտընի։ Հանդիպումին ներկայ եղան կրօնական ժողովի ատենապետ Միւռոն Ծ. վրդ. Ազնիկեան եւ Ազգ. վարչութեան ատենապետուհի Ռիմա Պօղոսեան։

Հիմնադրամի վարչութեան ներկայացուցիչները եկած էին Ամանորի եւ Ս. Ծննդեան տօնին առիթով շնորհաւորութիւններ փոխանցելու առաջնորդին ու ժողովականութեան ներկայացուցիչներուն։ Հանդիպումը նաեւ առիթ եղաւ լուսաբանութիւններ տալու հիմնադրամի ժողովրդանուէր աշխատանքի մարզերուն եւ իրագործուած ծրագիրներուն մասին, ապա նաեւ՝ 2012 տարուան ընթացքին նախատեսուած աշխատանքներուն մասին։ Անոնք առաջնորդէն խնդրեցին, որ ինչպէս անցեալ տարի, այս տարի եւս Ս. Յարութեան տօնի յաջորդ Կիրակին՝ Նոր Կիրակիի օրը, մեր եկեղեցիներուն մէջ այս հիմնադրամի մարդասիրական առաքելութեան մասին խօսուի եւ ժողովուրդին կոչ ուղղուի զօրակցելու, ինչպէս նաեւ առիթ տրուի հիմնադրամի ներկայացուցիչներուն, որ իրենց ծրագիրներուն ու աշխատանքներուն մասին լուսաբանական եւ գործնական որոշ աշխատանք տանին եկեղեցիներու շրջափակէն ներս՝ բացատրելու համար մարդկային կեանքեր փրկելու կոչուած իրենց առաքելութիւնն ու կամաւորներու արձանագրումը։

Անոնք նաեւ յայտնեցին, թէ հիմնադրամը որոշած է յառաջիկայ Հոկտեմբեր 20ին կազմակերպել իր հանգանակային քայլարշաւը։

Առաջնորդ սրբազանը բարձր գնահատեց մարդասիրական սոյն կազմակերպութեան հայրենանուէր ու ազգանուէր ծառայութիւնները՝ յիշեցնելով, որ Ազգ. առաջնորդարանը միշտ զօրավիգ կանգնած է հիմնադրամին։ Ան դրուատիքով արտայայտուեցաւ հիմնադրամի վարչութեան անդամներու, բոլոր ծառայողներու եւ գործակցիներու նուիրաբերումին մասին, յատկապէս՝ դժուար բուժելի հիւանդութեանց դարման ապահովելու անոնց ճիգերուն առնչութեամբ։

Հրաժեշտի պահուն, առաջնորդը յուշանուէրներ յանձնեց ներկայացուցիչներուն։

Ժողովը գլխաւորեց առաջնորդարանի երիտասարդաց վարիչ Աւետիս քհնյ. Աբովեան: Ժողովի աւարտին միացաւ նաեւ սրբազան հայրը, որ իր խօսքին մէջ շնորհակալութիւն յայտնեց ուսուցիչներուն՝ իրենց ազգանուէր ծառայութեան համար, եւ յայտնեց, թէ ինչպէս անցեալին, նոյնպէս եւ այսօր առաջնորդարանը պատրաստ է օգնութեան բաժինը բերելու դպրոցական, հայագիտական եւ հոգեւոր ծրագիրներու կազմակերպման, խրախուսման եւ օժանդակութեան գործին մէջ:

Որոշուեցաւ, որ կառուցողական նման բնոյթի հանդիպումները յաճախակի դառնան: Հանդիպման ընթացքին կարեւորութեամբ նկատի առնուեցաւ ուսուցիչներու վերապատրաստման աշխատանքներու ծրագիրներու կազմակերպումն ու իրագործումը: Սրբազանը խոստացաւ կազմակերպել եւ նիւթապէս օժանդակել ուսուցիչներու վերապատրաստման աշխատանքները այս տարուան ուսումնական շրջանէն սկսեալ, եւ տեղեկացուց նաեւ, որ Ս. Էջմիածինի մէջ կը կառուցուի «Գարեգին Ա.» հայագիտական կրթական կեդրոնը, որ Մայր աթոռի եւ վեհափառ հայրապետի հովանաւորութեամբ՝ պիտի իրականացնէ Հայաստանի եւ Սփիւռքի հայագիտական մշակներու վերապատրաստման աշխատանքները:

Համազգայինի շրջանային վարչութեան կազմակերպած ժողովին անմիջապէս յաջորդեց Ֆրեզնոյի «Դանիէլ Վարուժան» մասնաճիւղի հիմնադրութեան 30ամեակի մտերմիկ հաւաքը:

Վարչութիւնը գեղեցիկ գաղափարը ունեցած էր շրջանային այս ժողովէն ետք, բոլոր մասնաճիւղերու ներկայացուցիչներու ներկայութեամբ, մտերմիկ շրջանակի մը մէջ կատարել մասնաճիւղի հիմնադրութեան 30ամեակի հաւաքը. վարչութիւնը այս առիթով հրաւիրած էր շրջանիս մէջ գործող «Սողոմոն Թէհլիրեան» կոմիտէն, շրջանիս միութիւններու ներկայացուցիչներ, ընկերներ եւ բարեկամներ:

«Դանիէլ Վարուժան» մասնաճիւղի ատենապետ Պօղոս Հանտեան, հաւաքին բացումը յայտարարելով՝ իր ուրախութիւնը յայտնեց, որ շրջանային վարչութիւնն ու մասնաճիւղերու ներկայացուցիչները այս ուրախ առիթով ներկայ էին եւ բաժնեկից մեր ուրախութեան, ինչպէս նաեւ շնորհակալութեան յատուկ խօսք արտասանեց, որ մեծ թիւով ներկաներ եւ անդամներ ընդառաջած էին վարչութեան հրաւէրին: Հանտեան ըսաւ. «Վարչութիւնը որոշեց հաւաքը ժողովին օրը կատարել՝ միասնաբար ուրախանալու եւ իրարու ներկայութիւնը վայելելու համար»:

Այս առիթով Վարուժան Գալինեան ներկայացուց Դ. Վարուժանի կեանքն ու ստեղծագործութիւնները, իսկ Արա Քէնտրճեան արտասանեց բանաստեղծին «Ցան» քերթուածը:

Շրջանային վարչութեան խօսքը փոխանցեց Ծովինար Մելքոնեան. ան համառօտ գիծերու մէջ ներկայացնելէ ետք շրջանային վարչութեան գործունէութիւնը՝ իր խօսքը աւարտեց Ն. Աղբալեանի խօսքերով. «Մշակոյթն է, որ մեզ իրարու կը միացնէ»:

Շրջանային վարչութեան եւ «Դանիէլ Վարուժան» մասնաճիւղի ատենապետներ Ռոժէ Խատարեան եւ Պօղոս Հանտեան միասնաբար կտրեցին 30ամեակի կարկանդակը, ապա շրջանային վարչութիւնը յուշանուէր մը նուիրեց «Դանիէլ Վարուժան» մասնաճիւղի վարչութեան:

Ճաշի սեղաններու շուրջ բոլորուած ներկաները, հարցադրումներ կատարեցին շրջանային վարչութեան:

Խանդավառ մթնոլորտը վերջ գտաւ ժամը 4ին. ներկաները ուրախ տրամադրութեամբ սրահէն բաժնուեցան:

«ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԻՍ ՀԵՏ, ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԻՍ ՀԱՄԱՐ» նշանաբանով, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութեան Սան Ֆրանսիսքոյի «Քրիստափոր» եւ Սանթա Քլարայի «Սարդարապատ» կոմիտէութիւնները, 28 Յունուար 2012ին, երեկոյեան ժամը 8էն սկսեալ, «Խաչատուրեան» Հայ կեդրոնի «Սարոյեան» սրահին մէջ տօնակատարեցին ՀՅ Դաշնակցութեան 121ամեակը՝ կազմակերպութեամբ ընկերային յանձնախումբին:

Հանդիսութեան ներկայ էին գաղութիս հոգեւոր հովիւ Խորէն քհնյ. Հապէշեան, ՀՅԴ Արեւմտեան Ամերիկայի Կ. կոմիտէի ներկայացուցիչ Աւետիք Իզմիրլեան, շրջանի Ս. Գրիգոր Լուս. եկեղեցւոյ, Համազգայինի «Աղբալեան» մասնաճիւղի, ՀՄԸՄի երեք մասնաճիւղերու, ՀՕՄի երեք մասնաճիւղերու ու ՀԵ Դաշնակցութեան շրջանային վարչութեան ներկայացուցիչներ, կուսակցական ընկերներ եւ ծովածոցի համակիր հայ ժողովուրդի ստուարաթիւ բազմութիւն մը:

Հանդիսութիւնը սկսաւ ՀՄԸՄի արի-արենոյշներու դրօշակի արարողութեամբ, որուն յաջորդեցին ամերիկեան, հայկական եւ ՀՅ Դաշնակցութեան «Մշակ Բանուոր» քայլերգները:

Երեկոյթին բացումը կատարեց եւ յայտագիրը ձեռնհասօրէն վարեց Ռաֆֆի Խաչատուրեան: Ողջոյնի խօսքերէն ետք ան շարունակեց՝ ըսելով. «Հայ ժողովուրդի ազատատենչ իրաւունքներու պաշտպանութեան անխոնջ պայքարի յաւերժութիւնը ապահովելու վճռակամութեամբ, 1890 թուականին ծնունդ առած ՀՅ Դաշնակցութիւնը առաջին իսկ օրէն բարձրացուց բռնութեան ու անարդարութեան դէմ պայքարի դրօշը՝ ընդդէմ ամէն տեսակի բռնութեան: Հայ ազգի քաղաքական կեանքին մէջ, քաղաքական կուսակցութեան մը 121 տարուան տեւական գործունէութիւնը բացառիկ երեւոյթ մըն է՝ պատմական նշանակութիւն մը, որ իր մէջ կ՛ամփոփէ հայ ժողովուրդի վերջին մէկ դարու ամբողջ պատմութիւնը»:

ՀՅ Դաշնակցութեան Սան Ֆրանսիսքոյի «Քրիստափոր» եւ «Սարդարապատ» կոմիտէութեանց խօսքը յայտնեց «Քրիս-տասփոր» կոմիտէութեան ներկայացուցիչ Հրայր Սարգիսեանը: Ան ակնարկելով հայ ժողովուրդին անցած դժուարութիւններուն՝ ըսաւ. «Ճիշդ է, որ այսօր հայութիւնը շատ լուրջ հարցերու դէմ յանդիման կը գտնուի. Հայաստանի տնտեսական եւ քաղաքական վիճակը, Ցեղասպանութեան եւ հողային պահանջատիրութեան հարցերը, Արցախի ճանաչումն ու պատերազմի վերսկսման վախը, æաւախքի ինքնավարման հարցը ու բազմաթիւ այլ խնդիրներ, եւ այս բոլորին լուծումները դիւրին չեն: Յստակ է, որ հիմնական լուծումներ գտնելու հրամայականը մեզի համար պարտադրանք դարձած է եւ բոլորիս ներուժին կարիքն ունի: ՀՅ Դաշնակցութիւնը իր իրատես մօտեցումներով կրցած է նաւարկել դժուար կացութիւններու ընդմէջէն՝ իր ժողովուրդին հետ միասին դիմագրաւելով բազմապիսի դժուարութիւններ»:

Ապա, Հ. Սարգիսեան, անդրադառնալով մասնաւորաբար Սան Ֆրանսիսքոյի հայ գաղութի ներկայ իրավիճակին՝ շարունակեց ըսելով. «Իբրեւ Սան Ֆրանսիսքոյի հայ գաղութ, Սփիւռքի մէկ փոքր մասնիկը, 97 տարուան կազմակերպական շրջան՝ այսօր մեր հիմնադրութեան 121րդ տարեդարձի սեմին անհրաժեշտ է որ միասնաբար մտածենք, թէ ի՛նչ ձեւով պիտի յարմարինք՝ դիմագրաւելու ներկայ իրականութիւնները եւ

շարունակելու, պահելու աշխոյժ եւ գործունեայ գաղութ մը: Մենք բոլորս կ՛անդրադառնա՛նք, որ համակիր մեր բազմութեան հաւատքին, վստահութեան եւ զօրակցութեան մէ՛ջ է Դաշնակցութեան բարոյական ուժին գաղտնիքը, եւ ճիշդ այս մտայնութիւնը ամրապնդելու իմաստով է, որ վերջերս ճիգ կը թափուի, գործունէութեան եզրեր գտնելու մեր գաղութէն ներս գործող կազմակերպութիւններու հետ, որպէսզի համախմբուած ուժերու մէկտեղումով՝ կարենանք դիմագրաւել մեր հարցերը»:

Օրուան գլխաւոր պատգամախօս, ՀՅ Դաշնակցութեան Արեւմտեան Ամերիկայի Կ. կոմիտէի ներկայացուցիչ Աւետիք Իզմիրլեան խօսեցաւ Դաշնակցութեան գաղափարախօսութեան մասին. անոր խօսքը ամբողջութեամբ լոյս տեսաւ «Ասպարէզ»ի անցեալ Շաբաթ օրուան (Յունուար 28, 2012) թիւով, երկրորդ էջի վրայ:

Ձեռնարկի աւարտին տեղի ունեցաւ 11 պարման-պարմանուհիներու երդման արարողութիւնը. անոնք, յետ դաստիարակչականի, անցան ՀԵ Դաշնակցութեան «Ռոստոմ» ուխտի երէցներու շարքերը՝ կնքահայրութեամբ Ժիրայր Սարգիսեանի:

Ժիրայր Սարգիսեան իր պատգամը փոխանցելով նորընծաներուն՝ ըսաւ. «Կան պահեր, որոնք կը դրոշմուին անհատի մը էութեանը մէջ: Այս պահուս դուք յանձն առիք գործնապէս մաս կազմել Հայ Երիտասարդաց Դաշնակցութեան, այն կազմակերպութեան, ուր պիտի դաստիարակուիք՝ ճանչնալու մեր ազգային արժէքները, ծանօթանալու անցեալի իրագործումներուն եւ ներկայի պարտաւորութիւններուն: Ազգային արժէքներու պահպանումը իւրաքանչիւր հայի պարտականութիւնն է: Իմ թելադրանքն է, ձեր կեանքի ներկայ հանգրուանին ճիգ չխնայել նախ բարձրագոյն ուսումի հասնելու, միտքով ու հոգիով զարգանալու, որպէսզի հետագային կարենաք ձեր առաւելագոյն նպաստը բերել մեր

ազգային ու հաւաքական նպատակներու իրագործումին: Եւ վերջապէս՝ դուք ձեզի խոստացէ՛ք, թէ պիտի տիրապետէք հայերէն լեզուին եւ հպարտօրէն գործածէք զայն»:

Գեղարուեստական բաժինին իրենց մասնակցութիւնը բերին խմբային երգերով ՀԵԴ «Ռոստոմ» ուխտի անդամները՝ դաշնակի ընկերակցութեամբ յայտնի  դաշնակահարուհի Նայիրի Սարգիսի: æութակով ազգային կուսակցական երեք եղանակներ նուագեց հայրենի երիտասարդ չութակահարուհի Սուզանա Մուրատեանը: Նաեւ ցուցադրուեցաւ տեսաերիզ մը՝ յատուկ պատրաստուած Հայ Դատի յանձնախումբին կողմէ, ցոյց տալով հատուածներ անցեալէն մինչեւ օրերս Հայ Դատի յանձնախումբին տարած աշխատանքներուն մասին: Յայտագիրի ընթացքին խօսք առին

նաեւ ՀԵԴ կեդրոնական վարչութեան կողմէ՝ Դաւիթ Առաքելեան, ՀԵԴ «Ռոստոմ» ուխտին կողմէ՝ Վանա Անտոնեան, իսկ Ռաֆֆի Սենեքերիմեան ներկայացուց օրուան կնքահայրն ու 11 ուխտեալները:

Աւարտին տեղի ունեցաւ աւանդական խրախճանք-ճաշկերոյթը, որուն ընթացքին հանդիսականները հաճելի ժամեր անցուցին:

Թեմական խորհուրդին հետ նախկին Ծխական խորհուրդի անդամները համաձայնած էին հանդիպում ունենալ եւ դարձեալ բանակցութեանց սեղան նստիլ Յունուար 7ին: Թեմական խորհուրդի ներկայացուցիչները կը պատրաստուէին մեկնելու Նիս, երբ տեղեկացան, որ դատական ներկայացուցիչը հաղորդագրութիւն հրապարակած է եւ ընտրութիւններու օրը ճշդած Փետրուար 6ը: Սա կը նշանակէր, որ բանակցելու հարց չկար, արդէն որոշած էին Ծխական խորհուրդի նոր ընտրութիւններ կատարել, ուրեմն անիմաստ էր բանակցիլը: Հետեւաբար՝ Թեմական խորհուրդը հրաժարեցաւ բանակցութեանց համար Նիս երթալէ:

Ֆրանսայի թեմի առաջնորդ Նորվան արք. Զաքարեան Յունուար 20ին Նիս մեկնեցաւ, խորհրդակցելու համար տեղւոյն համայնքի ներկայացուցիչներուն հետ, որոնք հաւատարիմ էին Հայ եկեղեցւոյ եւ պատրաստ էին երթալու մինչեւ վերջնական լուծում: Առաջնորդը օրեր շարունակ խորհրդակցութիւններ ունեցաւ, եւ որոշուեցաւ նոր Կրօնական ընկերակցութիւն հիմնել եւ ընտրել Ծխական խորհուրդ, Հայ Առաքելական եկեղեցւոյ նուիրական հովանիին տակ:

Չորեքշաբթի, Յունուար 25ի երեկոյեան առաջնորդ հայրը դարձեալ մեկնեցաւ Նիս, շարունակելու համար նոր Կրօնական Ընկերակցութիւն հիմնելու աշխատանքները:

Ալփ Մարիթիմի մէջ Հայ Առաքելական եկեղեցւոյ Կրօնական ընկերակցութիւն մը հիմնելու մտադրութեամբ 27 հաւատացեալներ հաւաքուեցան Կիրակի, Յունուար 29, ժամը 15ին, Նիսի Maison du Seminaire-ի մէջ: Ներկայ էին նաեւ թեմակալ առաջնորդը եւ հոգեւոր հովիւ Գրիգոր աբեղայ Խաչատրեանը:

Առաջնորդ սրբազան հայրը հաւաքի բացումը կատարեց, ապա Արթօ Օքսայեանին հրաւիրեց, որ կարդայ նոր ընկերակցութեան կանոնագրութիւնը՝ յօդուած առ յօդուած:

Ընթերցումէն ետք կանոնագիրը միաձայնութեամբ ընդունուեցաւ:

Պաշտօնական անունն է «Հայ Առաքելական Եկեղեցւոյ Ալփ Մարիթիմի, Վարի եւ Մոնաքոյի Ծուխի Կրօնական Ընկերակցութիւն»: Անդամավճարներու գանձումէն ետք տեղի ունեցաւ Ծխական խորհուրդի ընտրութիւնը:

Ինը անձեր, որոնք ներկայացած էին կազմելու համար Ծխական խորհուրդը, միաձայնութեամբ ընտրուեցան:

Նշենք, որ Աբխազիոյ խորհրդարանը ունի 35 պատգամաւոր, որոնցմէ երեքը մնայուն կերպով կը ներկայացնեն հայ համայնքը, իսկ ուրիշ երեք մը՝ ռուսականը։ Մնացեալ պատգամաւորները կ՛ընտրուին աբխազական համայնքէն: Նոյն ձեւը նաեւ կը պահպանուի գործադիր իշխանութեան մէջ: Նախագահի հրամանագիրով տնտեսական նախարարութիւնը կը գլխաւորէ հայ նախարարը:

Պարբերաբար վրացական մամուլի մէջ կը քննարկուի, որ աբխազահայերու համար երեք պատգամաւորական տեղ քիչ է, այն պարագային, երբ հայերը կը կազմեն Աբխազիոյ բնակչութեան 30-40 տոկոսը:

Սակայն երկիրը կ՛ապրի անցումային հանգրուան մը, ուստի այս ընտրակարգը եւս դրական կը նկատուի, որովհետեւ հայերը նախընտրական պայքարի մէջ չեն մտներ աբխազներուն հետ. նման պայքար մը կրնայ որոշ լարուածութիւն յառաջացնել:

ԵՐԵՒԱՆ, «Արմէնփրէս».- Պէյրութի Պուրճ Համուտ թաղամասը փոքրիկ Հայաստան է: «Սի.Էն.Էն.»ը այսպէս կը սկսի հայ բեմադրիչ Նիկոլ Պեզճեանի մասին իր տեսագրութիւնը (ռեփորթաժ):

«Պուրճ Համուտը հիմնադրուած է 1930ականներուն՝ հայ գաղթականներուն կողմէ, որոնք Օսմանեան կայսրութեան կործանման շրջանին՝ 1915ին, ջարդերու ենթարկուած էին», կ՛ըսէ «Սի.Էն.Էն.»ի լրագրող Շամս Էլուազեր՝ աւելցնելով, որ հայերը եւ բազմաթիւ պատմաբաններ այդ իրադարձութիւնները «ցեղասպանութիւն» կը նկատեն, սակայն Թուրքիա կը շարունակէ հերքել այդ փաստը:

Բեմադրիչ Նիկոլ Պեզճեան «Սի.Էն.Էն.»ի լրագրողին ընկերակցած է իր հարազատ Պուրճ Համուտի ամէնէն սիրելի վայրերէն անցնելու ատեն:

«Եթէ ինծի հարցնեն՝ ո՞վ եմ ես, պիտի ըսեմ՝ հայ եմ: Պուրճ Համուտը էական դեր ունեցած է իմ կայանալուս մէջ, այստեղ ձեւաւորուած է իմ հայկական հայրենասիրութիւնս: Այստեղ հայ գրականութիւնն ու հայ մշակոյթը կրկին արմատներ գտան», կը նշէ Պեզճեան:

Պեզճեան հեղինակն է «Միւռոն» ժապաւէնին, որուն մէջ կը նկարագրուի հայկական սրբազան հեղուկի կարեւորութիւնը հայ մշակոյթին եւ կեանքին մէջ առհասարակ: «Այսօր պատրաստուող միւռոնը ուղղակիօրէն մեզ կը կապէ 301 թուականին, երբ Հայաստան ընդունեց քրիստոնէութիւնը իբրեւ պետական կրօն, իսկ եկեղեցին հայկական մշակոյթի եւ ինքնութեան պահպանման գործին մէջ միշտ ալ կարեւոր դեր խաղացած է», կը նկարագրէ Պեզճեան:

Տեսագրութիւնը կ՛եզրափակուի Նիկոլ Պեզճեանի հռետորական հարցով, որուն կը պատասխանէ ինքը՝ ըսելով. «Աշխարհի այս մասին մէջ ինքնութեան մասին այդքան շատ չեն խօսիր. ատիկա ի վերուստ տրուած է: Ինքնութիւնը Հիւսիսային Ամերիկայի յայտնագործութիւնն է. ո՞վ ես դուն: Դուն այն ես, ինչ որ կաս»:

ՀՅԴ խմբակցութեան ղեկավարը նշեց, որ հարիւր տոկոսանոց համամասնական ընտրակարգին անցնելու՝ Դաշնակցութեան պահանջի մերժման պարագային կուսակցութիւնը պիտի առաջադրուի նաեւ մեծամասնական ընտրակարգով, եւ եթէ ոչ ամէն տեղ՝ գոնէ կարեւոր  ընտրատարածքներու մէջ Դաշնակցութիւնը պիտի ունենայ սեփական թեկնածու կամ պիտի սատարէ ընդդիմադիր այլ ուժերու թեկնածուներու:

Դաշնակցական գործիչը նաեւ չբացառեց, որ Դաշնակցութիւնը դաշինքով պիտի մասնակցի ընտրութեան: «Եթէ մինչեւ հիմա միայնակ է մասնակցել, չի նշանակում, որ դա կանոն է», ըսաւ Վահան Յովհաննիսեան:

Դէպքէն անմիջապէս ետք՝ զինուորական հիւանդանոց տեղափոխելու ճամբուն վրայ վիրաւորը մահացած է:  Մանրամասնութիւնները ճշդելու համար հետաքննութիւն կը կատարուի։

ԵՐԵՒԱՆ. «Առաւօտ».- Նորքի մէջ գտնուող Տորք Անգեղի արձանը խեղճ վիճակի մէջ է: Թերթի ընթերցողներէն Վահագն Գրիգորեանի ուղարկած լուսանկարները ցոյց կու տան քանդակի լուրջ վնասուածքները:

Հայ առասպելաբանութեան մէջ հողմն ու ամպրոպը մարմնաւորող աստուած ու գերմարդկային ուժով օժտուած դիւցազուն Տորքի քանդակի հեղինակը Կարլեն Նուրիջանեանն է. արձանը տեղադրուած է 1982ին:

Արձանին վիճակին մասին տարբեր անդրադարձներ կատարուած են, սակայն անուշադրութեան մատնուելով՝ անիկա կը շարունակէ քայքայուիլ:

Ըստ համալսարանի ղեկավարին, համալսարանին մէջ կ՛աշխատին 171 դոկտորներ, 504 գիտութիւններու թեկնածուներ, իսկ 180 դիմողներ շուտով պիտի համալրեն գիտական աստիճան ունեցողներուն շարքերը:

«2011ին ԵՊԲՀ ՊՈԱԿի ֆինանսական մուտքերը կազմել են 8 միլիառ 374.8 միլիոն դրամ՝ 2010ի 6 միլիառ 775.0 միլիոն դրամի դիմաց: Ակնկալւում է, որ 2012ին համալսարանի պիւտճէն կը հասնի աւելի քան 10 միլիառ դրամի», ըսաւ Դ. Դումանեան:

Կրթութեան եւ գիտութեան նախարար, ԵՊԲՀ կառավարման խորհուրդի նախագահ Արմէն Աշոտեան, իր հերթին կարեւոր նկատեց այն, որ այս տարի առաջին լսարան ընդունուած օտար ուսանողներուն թիւը աճած է երեք անգամով. «Սա աննախադէպ ցուցանիշ է եւ վկայում է այն մասին, որ այսօր Հայաստանի առաջատար ԲՈւՀերն արտասահմանցի ուսանողների համար նորից հետաքրքիր, մրցունակ եւ գրաւիչ են»:

Շատերին է յուզում Պարսկաստանի շուրջ նեղացող օղակը: Սրա համար բազմաթիւ պատճառներ կան:   Ահա դրանցից մի քանիսը.

Պատերազմական որեւէ գործողութեան հետեւանքներն այսօր հնարաւոր չէ հաշուարկել, այսինքն ցանկացած ռազմական հակամարտութեան արդիւնքում աշխարհը կարող է «նաւարկել» նախկինում անյայտ մի ուղղութեամբ: Պատերազմը կարող է վերջնականապէս սնանկացնել հազիւ «շնչող» պետութիւններին, իսկ աղքատ պետութիւններին վերջնականապէս ստրկական կախման մէջ գցել ոչ պետական դրամագլխից: Պատերազմի հնարաւորութիւնից անպայմանօրէն կ՛օգտուեն արկածախնդիրները եւ իրենց հին հաշիւները առաջ կը տանեն: Ներկայումս քաղաքագէտների մի հոծ բանակ պնդում է, թէ պատերազմն անխուսափելի է, միայն հարցը նրանում է, թէ այն երբ կը սկսուի: Գաղտնիք չէ, որ իւրաքանչիւր պատերազմի հիմքում նախ եւ առաջ ընկած են տնտեսական շարժառիթները, ապա՝ միւսներն՝ ընդհանուր առմամբ վերցրած:

Դաւոսի տնտեսական գագաթնաժողովում այսօր այլ հարցերի հետ մէկտեղ քննարկւում է Իրանի դէմ սանձազերծուած տնտեսական պատժամիջոցների խնդիրը: Բացայայտ եւ դռնփակ հանդիպումներ են ընթանում եւ որոշումներ են ընդունւում: Հանդիպել են նաեւ Իսրայէլի եւ Ադրբեջանի ներկայացուցիչները: Գաղտնիք չէ, թէ Ադրբեջանի օրակարգում ո՞ր հարցն է առաջնայինը: Ի դէպ, համակարգչային լրատուական մի կայքէջ յիշատակում է, թէ բարձրաստիճան հիւրերի համար նախատեսուած «զամբիւղների» մէջ փոքրիկ յուշանուէրների, շոկոլադների եւ այլ իրերի կողքին դրուած է եղել Ադրբեջանական պատուիրակութեան կողմից «հովանաւորուած» խոշոր փաթեթը, որն առաջին հայեացքից շոկոլադի մեծ սալիկներ է թուացել մի հիւրի տեսանկիւնից, բայց պարզուել է, թէ այն ներառնում է պատմական «ճշգրիտ» փաստեր, ինքներդ գիտէք, թէ ինչի վերաբերեալ Խորհուրդ եմ տալիս կարդալ այս մասին «Բիզնես ինսայդըր» պարբերականում:

http://www.businessinsider.com/unboxing-azerbaijans-gift-for-the-people-of-davos-2012-1?op=1

Եկէք մի փոքր տրամաբանենք: Իրանին հարուածելու գործընթացում արեւմուտքը պիտի օգտագործի իրեն տրամադրուած բոլոր յենակէտները: Թուրքիան բազմիցս ապացուցել է, թէ Միացեալ Նահանգների համար յուսալի յենարան չէ, բազմիցս փաստի առաջ կանգնեցնելով ամերիկեան բարձրաստիճան զինուորական, քաղաքական շրջաններին: Այս առումով յաջորդ ամենամօտիկ հիւսիսային «յենարանը» Ադրբեջանն է, որ վարագոյրի հետեւում հանդիպումներ է ունենում «շահագրգիռ» շրջանակների հետ: Գաղտնիք չէ նաեւ, թէ առաջին հերթին Ադրբեջանը ինչ կը պահանջի իր տարածքը որպէս պլացդարմ օգտագործել ցանկացողներից: Այստեղ իրադարցութիւնները այնքան էլ հարթ չեն զարգանայ, քանի որ Ադրբեջանը բացայայտօրէն չի կամենայ թշնամանալ Իրանի հետ, քանի որ Իրանը ռազմականօրէն ուժեղ է իր հիւսիսային հարեւանից, եւ կարող է գլխացաւանք ստեղծել: Կայ նաեւ Ռուսաստանի գործօնը: Այն առայժմ դիտորդի կարգավիճակով է հանդէս գալիս վերջին զարգացումների թատերաբեմում, բայց բացայայտօրէն յայտարարում է, թէ ամենաթողութիւն չի հանդուրժի իր քթի տակ: Իրադարձութիւնները ե՛ւս մէկ անգամ մեր «բակին» շատ են մօտենում, եւ Հայաստանին դրել են բարդ ընտրութեան առջեւ: Մի կողմից արտաքին աշխարհի հետ միակ յուսալի կապն է կենաց ու մահու վտանգի տակ, միւս կողմից ժողովրդավարութեան եւ միջազգային անվտանգութիւն քարոզողներն են, որ փորձում են ամէն կողմից մեկուսացնել Իրանին եւ նրա հնարաւոր բոլոր միջազգային կապերը: Չինաստանն ու Հնդկաստանը բացայայտօրէն մերժել են «անդամագրուել» հակաիրանական տնտեսական շրջափակման շարժմանը, հակադրուելով Միացեալ Նահանգների նախագահի 2011 թուականի Դեկտեմբերի 31ին ստորագրած օրինագծին, որի համաձայն բոլոր այն երկրները, ովքեր պաշտօնական առեւտրի մէջ են Իրանի հետ, ենթակայ են պատժամիջոցների: Իրանեան վառելիքի ամենախոշոր գնորդը Չինաստանից յետոյ Հնդկաստանն է, որ 12 միլիարդ դոլարի քարիւղ է գնում տարեկան: Իրանն առաջարկել է իր քարիւղի առեւտուրն իրականացնել ոսկով,  ոչ թէ դոլարով: Սա իր հերթին առարկայական դժուարութիւն է Հնդկաստանի իշխանութիւնների համար, նոյնիսկ հաշուի առնելով այն, թէ Հնդկաստանը վերջին տարիներին ոսկու աննախադէպ պաշարներ է կուտակել: Սակայն ոսկու լուծոյթի տեղափոխումը մի երկրից միւսը գրեթէ անհնար է, եւ դա՛ է պատճառը, որ երկրները հրաժարւում են ապրանքների դիմաց ոսկով վճարելու գաղափարից: Իրանը բացայայտ դժգոհութիւն է յայտնել եւ քօղարկուած սպառնալիքներ է հնչեցրել Սաուդեան Արաբիայի նկատմամբ, որ յայտարարել էր, թէ պատրաստ է բազմապատկել քարիւղի արդիւնահանումը Իրանի քարիւղի արտահանման պակասորդը լրացնելու նպատակով:

Վերադառնանք Դաւոս:

Աշխարհի թերեւս ամենաճանաչուած տնտեսագէտներից մէկը, Նուրիէլ Ռուբինին, ով ճշգրտօրէն կանխատեսել էր ներկայ տնտեսական ճգնաժամը իր բոլոր մանրամասնութիւններով ճգնաժամից տարիներ առաջ (մենք բազմիցս անդրադարձել ենք այս անձնաւորութեան մարգարէութիւններին), իր Դաւոսեան ելոյթում նախազգուշացրել է, թէ Իրանի հետ ցանկացած պատերազմ կարող է համաշխարհային նոր ճգնաժամի պատճառ դառնալ: Նա մանրամասնօրէն անդրադարձել է այլ թեմաների եւս, մանսաւորապէս շեշտելով, թէ ներկայ ճգնաժամը կարող է ձգձգուել մինչեւ առաջիկայ տասնամեակի աւարտը, եւ շարունակուել դրանից յետոյ, եթէ Միացեալ Նահանգներն ու Եւրոպան կտրուկ քայլեր չնախաձեռնեն: «Մինչեւ որ Եւրոպան արմատականօրէն չփոխի իրեն, եւ Ամերիկան լրջօրէն չանդրադառնայ իր ազգային պարտքի կարգաւորման խնդրին, մարդկանց հոծ բազմութիւններ պիտի ականատես լինեն իրե՛նց իսկ կենսամակարդակի անկման փաստին, նոյնիսկ եթէ աշխատանքով ապահովուած են» յայտարարել է Ռուբինին: Իր մեկնաբանութեան ընթացքում նա աւելացրել է, թէ այսօրուայ տնտեսութիւնը իր առջեւ ծառացած մեծ արգելքներ ունի, այդ թւում՝ Եւրագօտու, Միջին Արեւելքի խնդիրները, փաստը, որ Ամերիկան չի կարողանում կարգաւորել իր պարտքը, եւ այն հանգամանքը, որ Չինաստանի տնտեսական աճը անհաւասարակշիռ ու անկայուն է այն առումով, որ հիմնուած չէ սպառման կանխատեսումների հետ, այլ արտահանման եւ երկրի խնայողութիւններն են հանդիսանում որպէս հիմք (այսպիսի տնտեսական ձեւաչափը չի կարող երկար դիմանալ): Հիմնական բարդութիւնը, սակայն, Իրանի հետ հնարաւոր ռազմական հակամարտութիւնն է, որ կարող է վառելիքի մէկ տակառի արժէքը շուկաներում դարձնել $150 դոլար եւ աւելի, մեծ հարուած հասցնելով տնտեսական աճի հնարաւորութեանը, ասել է Ռուբինին: «Մենք պարտաւոր ենք մտածել ներդրումների հոսքը ուղղորդել ֆինանսական սեկտորից եւ անշարժ գոյքից դէպի այնպիսի հատուածներ, ինչպիսիք են մարդկային կապիտալն (դրամագլուխը-Խմբ.) ու նոր տեխնոլոգիաների զարգացումը», ասել է Ռուբինին:

Դաւոսեան այս տարուայ գագաթնաժողովը աւելի քիչ լուսաբանութեան առարկայ դարձաւ, քան նախկին տարիներին: Սակայն, ինչպէս գիտէք, այստեղ են հաւաքւում աշխարհի գերհզօրներն ու որոշում առաջիկայ «անելիքները», եւ այդ առումով այն բացառութիւն չդարձաւ:

Հայաստանի դիւանագիտական շրջաններին քրտնաջան աշխատանք է սպասւում, քանի որ հակամարտութիւնը ահա արդէն որերորդ անգամ շատ մօտ է գալիս իր «բակին»: Արդեօք կը կարողանա՞յ հայ դիւանագէտը հաշուարկել այնպէս, որ «չզայրացնի» Ամերիկային, Ռուսաստանին, եւ Իրանին միաժամանակ՝ եթէ դա ի հարկէ հնարաւոր է, առաջիկայ մի քանի ամիսները ցոյց կը տան:

Մարդոց սեփականութիւնը եղող ժամանակին «սուղ» ըլլալը ինքնին չ՛արտօներ, որ անոնք ժամավաճառ ըլլան: Ամէն մարդ ալ կ՛ափսոսայ կորսուած ժամանակին համար, եւ մանաւանդ չուզեր որ ուրիշներ «գողնան» իր ժամանակը:

Ճշմարտութիւնը փնտռելու համար տրամադրուած ժամանակը, առաջին հայեացքով, բնաւ «ժամանակի վատնում» պէտք չէ՛ նկատուի: Որովհետեւ անոր հետեւող վիճակը, ծագող արեւուն պէս յստակութիւն կը բերէ, միաժամանակ արժեւորելով այն ժամանակը, որ տրամադրուած էր ճշմարտութեան բացայայտման համար: Երբեմն երկա՜ր ժամանակ խլող հետազօտական աշխատանքները ճշմարտութեան բացայայտումին, կու գան արդարացնել այն ճիգերը, որոնք թափուած էին իրեն համար: Դատական աշխատանքները, դատախազներու պնդումները, իրաւաբաններու միջամտութիւնները եւ դատաւորներու կողմէ տրամադրուած երկա՜ր նիստերը միթէ զո՞ւր տեղ վատնուած ժամանակ են: Երբ յաջողութեամբ կ՛աւարտին անոնք, ժամանակը ի՛նք մեծ դերակատար եղած կ՛ըլլայ ճշմարտութեան բացայայտումին: Այլապէս, խիտ ժամանակի մէջ, թերեւս սխալ եզրակացութիւններու յանգէին օրինական մարմիններ:

Բայց ո՞վ է ճիշդը եւ ի՞նչ է ճիշդը:

Այս զոյգ հարցումները հնչումային առումով իրարու մօտ կրնան ըլլալ, սակայն, այնքան ալ նոյնիմաստ չեն, այլ՝ իմաստային մեծ հեռաւորութիւն կ՛ենթադրեն: Փաստօրէն՝ «ո՞վ է ճիշդ» հարցումին մէջ ա՛նձ կը փնտռուի, մէկը՝ որ ճի՛շդը գործած է, ուրեմն՝ նաեւ ճիշդը մտածած է, եւ ըստ այնմ արդիւնքի հասած: Սակայն, «ի՞նչ է ճիշդը» հարցումին մէջ, ճշմարտութեան փնտռտուքը կը կատարուի, բացայայտումներ կատարելու համար: Երբեմն երկա՜ր սպասուած արդիւնքը կրնայ  յաջողութեամբ չպսակուիլ, եւ փափաքելի եզրակացութեան չյանգեցնել այդ նպատակին համար տքնաջան աշխատողները:

Մարդկային ընկերութեան կեանքը որոշ հեռաւորութենէ դիտելով, թերեւս միայն վերոյիշեալ երկու հարցումները տեսնէինք, ու անոնց պատասխանները գտնելու համար իրարու հետ մարտնչող հաւաքականութիւններ: Հանրային կարծիքը մեր մասին դրական պահելու հիմնական աշխատանքներէն մէկը, վերոյիշեալ երկու հարցումներուն յստակ պատասխաններ ունենալուն մէջ կը կայանայ: Պատահած որեւէ դէպքի, տուեալ որեւէ կացութեան դիմաց, երբ մենք ալ մասնակից ենք ատոր, միշտ ալ պէտք է պատասխանենք երկու հարցումներուն, որպէսզի չմեղադրուինք, կամ նոյնիսկ մեղսակից չնկատուինք ուրիշին կատարած յանցանքին:

Թեթեւ քննութիւնը ցոյց կու տայ արդէն, որ երկու հարցումներուն շուրջ ալ խորհրդաւոր վարագոյր կայ քաշուած: Այդ վարագոյրը երբեմն մարդիկ իրենք դիտումնաւոր կը քաշեն, ծածկելու համար ճշմարտութիւնը, կամ՝ լաւ եւս վտանգը իրենցմէ հեռացնելու նպատակով: Ասիկա պարզապէս լոյսին վանումն է մեր շուրջէն, որ ինքնին յանցանք է: Դատարանի մէջ վկայ ըլլալու կանչուածները նախ երդումով կը հաստատեն, թէ՝ ճշմարտութիւնը եւ միա՛յն ճշմարտութիւնը պիտի յայտնեն: Ուրեմն անոնք լոյսին կողմնակից ըլլալ կ՛երդնուն ատեանին դիմաց: Իսկ նոյն երդումը տուող եւ ապա սուտ խօսողին յանցանքը շա՛տ աւելին կ՛ըլլայ, քան՝ չ՛երդուողինը: Ահա այդ պարագային է որ արդարութեան «խաչելութիւնը» կը սկսի, երբ սուտին նժարը աւելի ծանր կը կշռէ քան արդարութեան նժարը, որուն նպատակակէտը սիրոյ վերահաստատումն է երկրագունդին վրայ:

Ընդհանուր առմամբ, երկու հարցումներն ալ կը հետապնդեն սիրոյ ու խաղաղութեան հաւասարակշռուած տեղն ու դերակատարութիւնը մարդկութեան կեանքին մէջ: Սակայն, ժողովրդային առածը կ՛ըսէ. «Ամէն բան ամէն տեղ չըսուիր»: Սա դիւանագիտական մօտեցում է անոնց համար, որոնք խաղաղասէր ըլլալու կոչուած են այս կեանքին մէջ: Այլապէս, ամէն վայրկեան մարդկութեան գզվռտոցի ձայնը լսելի պիտի դառնար, նոյնիսկ ամէնէն բարձր, կամ ամէնէն աւելի քաղաքակիրթ նկատուած խաւերու միջավայրէն:

Միամիտներ ընդհանրապէս առաջին գիծի մարտիկներ կը դառնան ճշմարտութիւնը յայտնաբերելու լծուելով, իրենց ամբողջ կարողականութեամբ: Ասոնք այն մարդիկն են, որոնք հարցերուն բուն էութիւնը տեսնելու դժուարութիւնը ունին: Ամէն հարց վստահաբար կ՛ունենայ իր արտաքին մակերեսը, կամ կեղեւը, ինչպէս նաեւ բուն նիւթը, կամ՝ միջուկը: Վերլուծաբաններ, ամէն կալուածէ ներս՝ կրօնական, քաղաքական, ընկերային թէ մշակութային, խոր հայեացքով կը դիտեն հարցերը, եւ կը տեսնեն այնպիսի երեւոյթներ, որոնք «սովորական աչքով» չեն տեսնուիր: Այսինքն՝ ուրիշներուն չտեսածը կը տեսնեն անոնք: Իսկ վերեւ նշուած միամիտները, նոյնիսկ խոհեմութիւնը չեն ունենար սպասելու, թէ ի՞նչ կարծիք պիտի յայտնեն կացութիւնը վերլուծելու փորձառութիւն ունեցողներ: Իրենց համար առաջնահերթութիւն կը դառնայ մէկ հարց. գտնել թէ ի՞նչ է ճիշդը: Ասոնք «ո՞վ է ճիշդը» հարցումով այնքան ալ հետաքրքրուած չեն ըլլար, ինչքան ալ շրջապատին վրայ այդ տպաւորութիւնը թողելու աշխատին: Արդարութիւնը հետապնդելու իրենց այդ ճիգին մէջ, վերոնշեալ միամիտներ նաեւ սխալներ կը գործեն, չափազանց խորամանկութիւն ցուցաբերելով, եւ ներքին թէ հրապարակային քննարկումներ կատարելով իրենց հետապնդած հարցին գծով: Դեռ, անոնք իրենց հետապնդած արդարութեան զոհ կը դարձնեն անմեղներ, որոնք այս կամ այն ձեւով կապ ունին տուեալ հարցին հետ:

Ո՞վ է ճիշդ, եւ ի՞նչ է ճիշդը: Այս հարցումներուն իսկական պատասխանը Աստուծոյ քով կը գտնուի միայն, որովհետեւ մեր ամէնուն կեանքի մանրամասնութիւնները, կամ կենսագրական առօրեայ տուեալները Ի՛ր քով են: Այնպէս, ինչպէս տուեալ դպրոցի տնօրէնութիւնը ի պահանջել հարկին կը հրապարակէ այսինչ աշակերտին վարքային կամ ուսումնական գնահատականները, նոյնպէս ալ Աստուած պիտի հրապարակէ մեր ամէնուն տուեալները: Ուրեմն, ինչո՞ւ այս «շուտիկութիւնը» կամ աճապարանքը: Միթէ՞ Աստուծոյ հանգամանքին ցանկացող ենք, (ինչպէս ըրին որոշ հրեշտակներ եւ պատժուեցան), կամ Անոր դերակատարութիւնը կ՛ուզենք փոխ առնել:  Բացայայտ իրողութիւն է, որ պատճառները բոլորակ կը կազմեն, հասնելու համար բո՛ւն պատճառին, որ հետապնդուած հարցէն շա՜տ աւելի տարբեր խնդիրի հետ կրնայ առնչուած ըլլալ:

Ո՞վ է ճիշդ, եւ ի՞նչ է ճիշդը: Ամէնքս ալ համաձայն կրնանք ըլլալ, որ միտքերու հանգստութեան առաջնորդող քայլ կրնայ ըլլալ այս վերոնշեալներուն յստակեցումը: Սակայն, առաջնահերթութիւն պէտք է դնել այդ երկուքին միջեւ: Ժամավաճառ պէտք չէ՛ ըլլալ փնտռելու թէ ո՞վ է ճիշդ: Նախ պէտք է հետաքրքրուիլ թէ՝ ի՞նչ է ճիշդը:

Անձերու ուսումնասիրութիւնը կրնայ օգտակար հանդիսանալ երկրորդ հարցումին պատասխանը գտնելու: Ամէն պարագայի, երկրորդ հարցումին պատասխանը գտնելուն նախապատուութիւն տալը, նաեւ պիտի կրճատէ տառապանքը անոնց, որոնք ծարաւ են արդարութեան:

Յիսուս երանի՜ կու տայ արդարութեան քաղց ու ծարաւ եղողներուն, (Հմմտ Մտ 5.6), ուստի այս պարագային ալ կարելի՛ է համբերել, զայն ստանալու յոյսով:

Արաբական լիկայի ընդհանուր քարտուղար Նապիլ Արապի յայտնեց, որ ՄԱԿի «որոշումը, նոյնիսկ եթէ մեղմացած է, Սուրիոյ կառավարութեան վրայ ճնշում պիտի բանեցնէ, որովհետեւ անոնք (սուրիական իշխանութիւնները) կը գիտակցին, թէ Ռուսիա յաւիտեանս իրենց կողքին չի կրնար կանգնիլ. ռուսերը եւս ներկայիս մեծ ճնշումներու կ՛ենթարկուին»։ Արապի ըսաւ, որ «Մոսկուա կ՛արգելակէ զինուորական միջամտութեան կամ պատժամիջոցներու որեւէ նշան»։

Ըստ մամլոյ տեղեկութեանց, գոյութիւն ունի նոր բանաձեւ մը, որ Արաբական լիկայի որոշումին ամբողջական զօրակցութիւն կ՛ապահովէ, սակայն անկէ ջնջուած է իշխանութիւնը փոխնախագահին յանձնելու՝ Սուրիոյ նախագահ Պաշշար Ասատի ուղղուած կոչը։

Ցուցարարները իրենց զայրոյթը կ՛արտայայտէին Փոր Սայիտի մէջ ֆութպոլի մրցումի ընթացքին ապահովական ուժերու թերացումին պատճառով արձանագրուած զոհերուն համար։ Մօտաւորապէս 80 զոհերուն մեծամասնութիւնը, կը կարծուի, թէ Գահիրէի «Ահլի» խումբի համակիր է։ Համակիրները կը հաւատան, որ իշխանութիւնները սպանութիւնները արտօնած են, որովհետեւ ուզած են Հուսնի Մուպարաքի իշխանութիւնը տապալած յեղափոխութեան ընթացքին «Ահլի»ի համակիրներուն եւ ապահովութեան ուժերուն միջեւ ճակատումներուն համար վրէժ լուծել։

Իկնէյշըս կը գրէ, որ իսրայէլացիները կարճ՝ շուրջ 5օրեայ պատերազմի, եւ ՄԱԿի միջնորդութեամբ ռազմական գործողութիւններու դադրեցման տարբերակ մը կը քննեն։ «Իսրայէլացիները կը խոստովանին, որ իրանեան հիւլէական ծրագիրին մեծ վնաս հասցնել պիտի չյաջողուի, ուստի քանի մը տարի ետք եւս անհրաժեշտ պիտի ըլլայ նոր հարուած հասցնելը», կ՛աւելցնէ ան։

Յօդուածագիրը կը նշէ, թէ Փընեթա եւ նախագահ Պարաք Օպամա իսրայէլացիներուն փոխանցած են, թէ իրենք ռազմական գործողութիւններուն դէմ են։ «Ուաշինկթընի կարծիքով՝ Թեհրանի դէմ սահմանուած միջազգային տնտեսական պատժամիջոցները արդէն իրենց պտուղները կու տան։ Ուաշինկթըն, սակայն, տակաւին չէ որոշած, թէ ինչպէ՛ս պիտի վարուի այն պարագային, երբ Իսրայէլ հարուածէ Իրանի հիւլէական կեդրոնները», կը գրէ Իկնէյշըս:

Ան նշած է, որ Էօզել ոտնահարած է Թուրքիոյ սահմանադրութիւնը եւ հանդէս եկած է իր լիազօրութիւններէն դուրս քաղաքական յայտարարութեամբ՝ միջամտելով երկրի ներքին քաղաքականութեանն ու դատարաններու գործունէութեան:

Էօզել նախապէս յայտարարած էր, որ Թուրքիոյ մէջ քրտերէնով ուսուցում եւ դատավարութիւններ պէտք չէ տեղի ունենան:

- Միացեալ Նահանգներու Միջազգային կրօնի ազատութեան յանձնախումբը Փետրուար 2ին Սէուտական իշխանութիւններուն կոչ ուղղեց անմիջապէս ազատ արձակելու 35 եթովպիացի քրիստոնեաներ, որոնք Դեկտեմբեր 15էն ի վեր ձերբակալուած են, կրօնական հաւաքի մը մասնակցելու պատճառով:

- Ըստ թրքական բանակին՝ Թուրքիոյ Պաթման նահանգին մէջ տեղի ունեցած ռազմական գործողութեան մը ընթացքին, Փետրուար 2ին սպաննուած են Քիւրտիստանի բանուորական կուսակցութեան հինգ անդամներ, 1.5 ժամեայ բախումներէ ետք:

1.-Թեփի պարագային, գաւաթին կէսը աղ լեցնել, աւելցնել նոյն չափով գաղջ ջուր, խառնել, քսել գլխուն, փաթթել անձեռոցով եւ պահել 15 վայրկեան: Սունկերը եւ մանրէները ջրազրկուելով՝ կը չորնան եւ կը վերանան:

2.- Մազերը զօրացնելու նպատակով գլուխը լուալ ստեպղինի կա՛մ ընկոյզի տերեւներու եփուկով:

3.- Մազերուն թափիլը կանխելու համար, գլուխը լուալ առանց օճառի, 10-15 վայրկեան շփել կերակուրի աղով, ապա նորէն լուալ:

4.- Ճարպոտ մազերու թեփը մաքրելու նպատակով, 10 մաս ալքոլի լուծոյթին խառնել մէկ մաս գերչակի իւղ՝ «խարուա», իսկ չոր մորթի պարագային՝ հաւասար քանակով, ձգել 5 վայրկեան, ապա լուալ:

5.- Հերաթափութեան կ’օգնէ՛, եթէ մազերու արմատներուն քանի մը օր, առանց ընդմիջման,  քերիչով անցընելէ ետք, քսեցէք թարմ սխտորի կա՛մ կոճապղպեղի հիւթ:

6.- Լոյսն ու մաքուր օդը օգտակար են մազերուն: æանացէք պայծառ օրերուն գլխարկ չդնել:

7.- Մազերուն աճը բարելաւելու հիանալի միջոց են աղի լուծոյթը, բողկի եւ սոխի հիւթերը:

8.- Որպէսզի մազերը չթափին, ճափոնցիներուն համար հրաշալի ու դարերով փորձուած միջոց էր լաւ եփած բրինձի ջուրը:

9.- Մազարմատները ամրացնելու համար կը թելադրուի մեղր քսել անոնց:

10.- Շագանակագոյն մազերուն գոյն ու փայլքը պահպանելու համար, զանոնք ցօղուել թէյի եփուկով:

——————————————————————————————————————————

Գիտէ՞ք, Թէ

Կաղամբը կը պարունակէ մարդու օրկանիզմին համար շատ օգտակար նիւթեր՝ 1,5 առ հարիւրէն աւելի բջիջանիւթ, որուն շնորհիւ անիկա կը խթանէ աղիքներու աշխատանքը, կ’արագացնէ՛ քոլեսթերոլի արտաքսումը՝ կանխարգիլելով երակներու չորացումը: Անոր արժէքաւոր յատկութիւնը ծծումբի եւ քլորի բարձր պարունակութեան մէջ է:

Թարմ կաղամբի հիւթը կը նպաստէ ստամոքսի եւ աղիքներու մաքրութեան: Նախընտրելի է զայն խմել առանց աղ աւելցնելու: Կաղամբի բարձր սննդային արժէքը պայմանաւորուած է պարունակած կենսանիւթերու մեծ ընտրանիով, ամինօթթուներով, հանքային աղերով եւ միքրօտարրերով:

Հին Եգիպտոսի եւ Յունաստանի մէջ զայն կ՛օգտագործէին բուժելու համար անքնութիւնը, գլխացաւը, լեարդի եւ յօդերու հիւանդութիւնները: Անոր հիւթով կը լուային վէրքերը եւ խոցերը: Կաղամբը կը բարձրացնէ մարմինին դիմադրականութիւնը:

Սրտանօթային հիւանդութիւններու ժամանակ, անիկա կը համարուի լաւագոյն բուժական սնունդը: Կաղամբը կը պարունակէ քլորոֆիլ նիւթը, որ կ’օժանդակէ հեմոկլոպինի արտադրութեան, որ կարեւոր է արեան տկարութեան ժամանակ: Ան կը հաւասարակշռէ կլուքոզը շաքարախտի ժամանակ: Հում կաղամբը կը պարունակէ տատրոնաթթու, որ կը քայքայէ օրկանիզմին մէջի ճարպը, այդ պատճառով՝ գէրերուն խորհուրդ կը տրուի հում կաղամբ օգտագործել:

Անբուժելի խոցերու եւ վէրքերու ժամանակ լաւ արդիւնք կու տայ թարմ ու մանրուած կաղամբի եւ թարմ հաւկիթի դեղնուցի հաւասար խառնուրդէն պատրաստուած քսուկը:

Լեարդի հիւանդութիւններու, մնայուն պնդութեան եւ թութքի պարագային, խորհուրդ կը տրուի օգտագործել թթուաշի դրուած կաղամբի հիւթը, որ ախորժաբեր է եւ կը բարելաւէ մարսողութիւնը:

————————————————————————————————————————-

ՇԱԲԹՈՒԱՆ ԽՈՀԱԳԻՐԸ

Կաղամբի Ապուր

Բաղադրութիւն

- 1 պզտիկ կաղամբ՝ բարակ մանրուած

- 1 միջակ սոխ՝ մանրուած

- 2 պճեղ սխտոր՝ ճզմուած

- 2 միջակ լոլիկ կեղուըւած եւ խորանարդաձեւ մանրուած

- 1 միջակ գետնախնձոր

- 2-3 դգալ կարագ + 1 ապուրի դգալ ձէթ

- 8 գաւաթ հաւու մսաջուր

- Աղ, սեւ փոշի պղպեղ

- 1 ապուրի դգալ լոլիկի խիւս

- 1 թէյի դգալ պղպեղի խիւս

- Թթու սեր (sour cream)՝ ըստ ցանկութեան

Պատրաստութիւն

Տաքցնել կարագն ու ձէթը, աւելցնել սոխը, սխտորը եւ խառնել, մինչեւ որ թմրին: Աւելցնել գետնախնձորը եւ մանրուած կաղամբը: Խառնելով՝ տապկել, մինչեւ որ կաղամբը կակուղնայ, աւելցնել լոլիկը, լոլիկի խիւսը, պղպեղի խիւսը, աղն ու փոշի պղպեղը:

Խառնուրդը փոխադրել կաթսայի մը մէջ, աւելցնել հաւու ջուրը այնքան մը, որ ծածկէ բանջարեղէնները: Թեթեւցնել կրակը, գոցել կափարիչը եւ եփել մինչեւ որ բոլոր բանջարեղէնները կակուղնան:

Հրամցնել թթու սերի կողքին՝ ըստ ցանկութեան:

ԱԲՕ ՊՈՂԻԿԵԱՆ

Հինգշաբթի երեկոյեան, Կլենտէյլի «Հիլթըն»ին մէջ հաւաքուածներուն համար բնական կրնար ըլլալ այն, ինչ դուրսէն դիտողի մը համար կրնար խիստ արտասովոր նկատուիլ:

Արդարեւ, ինչպէ՞ս կարելի էր դուրսէն նայողին համար բնական երեւէր այս մարդոց՝ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի պատասխանատուներուն յանդգնութիւնը՝ այս օրերուն ոտքի ելլելու եւ չորս ամիսէն իսկ նուազ ժամանակամիջոցի մը ընթացքին կազմակերպելու թելեթոն-հանգանակութիւն մը՝ ի նպաստ Հայ Դատի աշխատանքներուն, եւ խոստանալու գերազանցել նախորդ երկու նոյնօրինակ ձեռնարկներուն արդիւնքը:

Այս յանդգնութիւնը կարելի է հիմնաւորել Հայ Դատի գաղափարական ուժով, որ ինչպէս յայտարարեց ՀՅԴ Բիւրոյի նախկին անդամ դոկտ. Վիգէն Յովսէփեան, մեր իրականութեան մէջ այնքա՛ն գուրգուրուած ու ցանկալի միասնականութիւն պարտադրող գաղափարէն կը բխի: Վերջապէս, ո՞վ համաձայն կրնայ չըլլալ այն նախաձեռնութիւններուն ու աշխատանքներուն, զորս Հայ Դատի յանձնախումբը կը տանի, եւ ո՞վ կրնայ չնկատել այն արդիւնաւէտութիւնը, որով կը գործեն այս յանձնախումբին շուրջ հաւաքուած նուիրեալները:

Քեն Խաչիկեան՝ Հայ Դատի յանձնախումբի հիմնադրամի նախագահը, (ժիր, ամենահաս եւ այլ ածականներ թող որ անյարմար զգացնեն զինք, բայց չենք կրնար անտարբեր ըլլալ այս գործիչի ջանադրութեան հանդէպ), «Հիլթըն»ի հաւաքի մասնակիցներուն քանի մը տուեալներ միայն փոխանցեց. տուեալներ, որոնք Հայ Դատի յանձնախումբի հասողութեան դաշտի ընդարձակման, անոր ուժականութեան բազմապատկման ու անոր հետեւորդներու ու գործակիցներու շարքերուն աննախադէպ երիտասարդացման մասին կը խօսէին:

Այս թելեթոնը (նուազագոյն) մէկ քայլ անդին պիտի տանի կազմակերպութիւնը իր բոլոր ծրագիրներուն մէջ՝ զայն դարձնելով ամերիկահայութեան ձգտումներուն ամէնէն ազդու արտայայտիչը՝ անոր ձայնը, անոր խօսնակը:

Մենք վստահ ենք, որ Հայ Դատի յանձնախումբի այս յանդգնութիւնը պիտի գնահատուի ու պիտի արդարանայ: Մայիսը այնքա՛ն ալ հեռու չէ:

մամլոյ ասուլիսի մը ընթացքին յայտարարուեցաւ, թէ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբը յառաջիկայ Մայիս 20ին պիտի իրականացնէ իր պատկերասփիւռային դրամահաւաքը:

Մամլոյ ասուլիսին ընթացքին ելոյթներ ունեցան Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի հիմնադրամի նախագահ Քեն Խաչիկեան, առաջնորդ Մուշեղ արք. Մարտիրոսեան, ինչպէս նաեւ թելեթոնի յանձնախումբի անդամներ Սթիւ Արթինեան, Վանա Կիտցինեան-Տէր Օհաննէսեան եւ դոկտ. Վիգէն Յովսէփեան՝ ներկայացնելով դրամահաւաքի մանրամասնութիւնները եւ համայնքային աննախընթաց մասնակցութիւն ապահովելու համար տարուող ջանքերը:

Յիշեցնենք, թէ 2006ին եւ 2009ին կայացած երկու դրամահաւաքներուն ընթացքին կարելի եղած էր գոյացնել աւելի քան 4.5 միլիոն տոլար, որ ի սպաս դրուեցաւ ամերիկահայ կրթական, երիտասարդական, քաղաքացիական եւ այլ ծրագիրներու իրականացման:

«Ցեղասպանութիւններու ժխտումը քրէականացնող օրինագիծի վաւերացումը համաշխարհային մակարդակի յաղթանակ պիտի ըլլայ Թուրքիոյ ժխտողականութեան քաղաքականութեան դէմ, որ այս ճակատումին մէջ իր վերջին ուժերը ներդրած է», ըսուած է յայտարարութեան մէջ:

Ֆրանսահայերը նաեւ կը նշեն, որ թրքական իշխանութիւնները ճնշում կը գործադրեն Ֆրանսայի Սահմանադրական խորհուրդի անդամներուն վրայ: «Արդեօ՞ք օրինագիծը հակասահմանադրական է: Մեր պատասխանը շատ յստակ է՝ ո՛չ: Մենք ոչ թէ կարեկցութիւն կը պահանջենք, այլ՝ արդարութիւն: Մենք կը պայքարինք ոչ թէ թրքական ծագումով Ֆրանսայի քաղաքացիներու, այլ՝ Թուրքիոյ պետական ժխտողականութեան դէմ», ըսուած է յայտարարութեան մէջ:

Ֆրանսայի հայկական կազմակերպութիւններու համակարգող խորհուրդը վստահութիւն կը յայտնէ, թէ նախագահ Նիքոլա Սարքոզի վճռական է սկսած գործը աւարտին հասցնելու համար: Ֆրանսահայերը նաեւ վստահութիւն ունին Սահմանադրական խորհուրդի անդամներու դատողութեան վրայ, եւ իրենց գործի ճշմարտացիութիւնն ապացուցելու նպատակով, պատրաստ են նոյնիսկ Մարդկային իրաւունքներու եւրոպական ատեան դիմելու:

Յայտնենք, թէ Ֆրանսայի աշխարհիկ հրեաներու կեդրոնը եւս յայտարարած է, թէ թրքական ազգայնականութիւնը դիմակայելու համար, հրեաները այս հարցին մէջ պէտք է աջակցին հայերուն:

Էտըմ  Շիֆ եւ Հաուըրտ Պըրմըն կոչ ուղղած են Վրաստանի նախագահին՝ Ջաւախքի խնդիրներու լուծման յաւելեալ ուշադրութիւն դարձնելու:

Սահակաշվիլի պատրաստակամութիւն յայտնած է համագործակցելու Շիֆի եւ Պըրմընի հետ՝ միեւնոյն ժամանակ ընդգծելով, որ համաձայն է շրջանին ամերիկեան օգնութեան տրամադրելու նախաձեռնութեան:

Յիշեցնենք, որ ՀՅԴ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի նախաձեռնած Վրաստանի կառավարութեան, ինչպէս նաեւ Ուաշինկթընի մէջ Վրաստանի դեսպանութեան հետ երկխօսութեան իբրեւ արդիւնք այս գծով արդէն կայացած են շարք մը հանդիպումներ: Երկխօսութեան առանցքը կը կազմեն Ջաւախքի տնտեսական զարգացումը, վրացական–հայկական յարաբերութիւններու ընդլայնումը, որ կը ներառէ վրացական եւ հայկական կողմերու ներդրումներու ծիրին ընդարձակում, ինչպէս նաեւ Ջաւախքի մէջ աշխատատեղիներու ստեղծման նպատակով ամերիկեան յաւելեալ աջակցութեան տրամադրում։

Յիշեցնենք, որ Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի անդամները հանդիպում ունեցած էին Ուաշինկթընի մէջ Վրաստանի դեսպան Թեմուրի Եակոբաշվիլիի հետ, իսկ նախորդ տարուան Սեպտեմբերին Վրաստան այցելած էր Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի ատենապետ Քէն Խաչիկեանը, որ հանդիպումներ ունեցած էր Վրաստանի իշխանութիւններուն եւ վրացական համայնքի ներկայացուցիչներուն հետ:

Տաւութօղլու նաեւ հանդիպումներ պիտի ունենայ քոնկրեսականներու հետ եւ պիտի քննարկէ Հայոց Ցեղասպանութեան հարցը, որ հաւանաբար մինչեւ Ապրիլ կրկին ներկայացուի Քոնկրեսին՝ առ ի քննարկում։

«Սի.Էն.Էն. Թուրք»ին համաձայն, ճանապարհային աշխատանքներու ժամանակ մասամբ քանդուած էր հայկական գերեզմանատան մէջ գտնուող մատուռը:

Մալաթիացի հայերու միութիւնը (ՀԱՅՏԵՐ) որոշած էր վերականգնել զայն: Մալաթիոյ քաղաքապետը բանաւոր թոյլատուութիւն տուած էր կատարելու վերակառուցման աշխատանքներ, որոնք սկսած էին երեք ամիս առաջ՝ Թուրքիոյ մէջ յայտնի ճարտարապետ Գէորգ Օզքարակէօզի կողմէ։ Գործը վերջինիս վստահած էր Պոլսոյ հայոց պատրիարքարանը:

Վերջերս, սակայն, Մալաթիոյ քաղաքապետարանը հարիւրաւոր բողոքներ ստացած է տեղւոյն բնակչութենէն, որ կը բողոքէ, թէ «նոր կառոյցն ու անոր շինարարութիւնը կը խանգարեն մօտակայքը ապրողները»:

Քաղաքապետարանն ու բնակիչները որոշած են վերջնականապէս քանդել հայերու կիսակառոյց շինութիւնը, եւ առանց տեղեակ պահելու՝ հիմնովին քանդած են զայն:

Մալաթիացի հայերու միութեան նախագահ Խոսրով Քէօլեթաւթիօղլու իր խիստ դժգոհութիւնը յայտնած է այս տմարդի քայլին առնչութեամբ. «Առաջին անգամ քանդելով արդէն վիրաւորած էին, իսկ երկրորդ պարագային՝ ցաւը աննկարագրելի է: Զո՞վ կը խանգարէ մահացածներուն յիշատակը յարգելը: Չեմ հասկնար: Շատ վրդովուած եմ», ըսած է ան:

Չի բացառուիր, որ այս բոլորը հետեւանք ըլլան Ֆրանսայի խորհրդարանին կողմէ ընդունուած Հայոց Ցեղասպանութեան ժխտումը քրէականացնող օրէնքին:

«Սի.Էն.Էն. Թիւրք»ը յօդուածին մէջ նաեւ կը նշէ, թէ «այս բոլորը ցոյց կու տայ հայերուն իրական վիճակը Թուրքիոյ մէջ»:

Նոյն օրը, առեւտուրի նախարարութիւնը հաղորդեց, թէ երկրի գործարաններուն ստացած ապսպրանքները Դեկտեմբեր ամսուան ընթացքին 1.1 տոկոսի աճ մը արձանագրած են՝ ամբողջ տարուան աճը հասցնելով 12.1 տոկոսի, ինչ որ առողջ աճ մըն է:

Շրջանիս Հայ Երիտասարդաց Դաշնակցութիւնը 2012ը հռչակած է «Ազատամարտիկներու Տարի», եւ այս առթիւ հրապարակած է բացիկներ, որոնց վրայ նկարուած են ազատամարտիկներ՝ «Յարգա՛նք ազգին ծառայած հերոսներուն» մակագրութեամբ:

Երիտասարդ դաշնակցականները այս տարուան ընթացքին կը ծրագրեն կազմակերպել շարք մը ձեռնարկներ՝ նախ հանրութեան ուշադրութեան յանձնելու Արցախի Ազատագրական պայքարը յաղթական աւարտին հասցուցած տղոց ներկայ իրավիճակը, ապա դրամ հանգանակելու՝ նեղ վիճակի մէջ գտնուողներուն օժանդակելու նպատակով:

Անվիճելի են Հայ Երիտասարդաց Դաշնակցութեան գործադիր տնօրէն Սերուժ Աբրահամեանի խօսքերը, երբ ան կ՛ըսէ, թէ «առանց այս քաջարի հերոսներուն՝ տղամարդ թէ կին, որոնք իրենց կեանքը վտանգեցին, մենք այսօր ազատ, անկախ Արցախ չէինք ունենար»:

Հայ Երիտասարդաց Դաշնակցութիւնը, իր այս նախաձեռնութեամբ, իր վրայ կը վերցնէ ազգային ամօթալի անտեսում մը սրբագրելու պատասխանատուութիւնը՝ միջոցներ հայթայթել քսան տարի առաջ մարտի դաշտի վրայ վէրք ստացած ազատամարտիկներուն զլացուած հոգատարութիւնը ապահովելու համար:

Այո, համաձայն ենք ՀԵԴ Արեւմտեան Ամերիկայի Կեդրոնական Վարչութեան ատենապետ Դաւիթ Առաքելեանին, երբ ան կ՛ըսէ, թէ «դժբախտաբա՛ր, Արցախի ազատագրութեան համար գերագոյն զոհաբերութիւն կատարած հերոսները, այսօր մեծապէս կարիքն ունին մեր օգնութեան: Մենք՝ սփիւռքահայ երիտասարդներս, պատասխանատուութիւն ունինք անոնց հանդէպ եւ պէտք է ցոյց տանք մեր գնահատանքը այդ զոհաբերութեան»:

Մենք, մեր կարգին, կը գնահատենք Հայ Երիտասարդաց Դաշնակցութեան անդամներուն՝ սոյն նախաձեռնութեամբ առաւե՛լ եւս ապացուցուած հասուն գիտակցութիւնը, կը գնահատենք մեր ազատամարտիկներուն տակաւին կոտտացող վէրքերը ամոքելու անոնց ճիգը եւ կոչ կ՛ուղղենք մեր հայրենակիցներուն՝ սատարելու այս նպատակով կազմակերպուած ձեռնարկներուն, որոնք նախատեսուած են տեղի ունենալ ամբողջ տարուան ընթացքին:

Գնահատելի է նաեւ այն իրողութիւնը, որ դաշնակցական երիտասարդները իրենց այս ծրագիրը կը վերածեն Արցախին սպառնացող գալիք վտանգները դիմագրաւելու անհրաժեշտ բարոյահոգեբանական մթնոլորտի ստեղծման նպաստող քայլի: Բոլորս ալ գիտենք, որ Արցախը ամէն օր կը դիմագրաւէ պատերազմի վերսկսման վտանգը եւ այսօր, աւելի քան երբեք, անհրաժեշտ է մեր ժողովուրդին մէջ ամրացնել Արցախեան Հողին համար ամէն տեսակ զոհողութեան պատրաստ ըլլալու ոգին ու կորովը:

Սա շարժական տօն է եւ նշւում է Յունուարի 18ից Փետրուարի 23ը, Զատիկից 63 օր առաջ: Տօնի ակունքները հեթանոսական են: Այն կապւում է գիտութեան հովանաւոր Տիր աստծոյ անուան հետ: Տիրը միաժամանակ ցորենի, հացազգիների պահապան եւ հովանաւոր աստուածութիւնն է եղել, ուստի այս տօնի կերակրատեսակները հիմնականում հացազգիներից են:

Հեթանոսական ժամանակներից է գալիս նաեւ գուշակութիւն անելը: Աղի բլիթ ուտելով՝ աղջիկները երազում տեսնում են իրենց ապագայ ամուսիններին:

Սուրբ Սարգիս անունը յիշատակւում է Ներսէս Շնորհալու «Յայսմաւուրքում»: Սուրբ Սարգիսն ու Սուրբ Գէորգը հայերի ամենասիրած սրբերն են: Սուրբ Սարգսի մասին բազում աւանդոյթներ, պատմութիւններ ու աղօթքներ կան: Նա քրիստոնեայ հայ երիտասարդութեան ամենասիրելի սուրբն է:

361 թ. Հռոմէական կայսրութեան գահն անցնում է Յուլիանոս Ուրացողին, որ երես է թեքում քրիստոնէութիւնից եւ հալածանքներ սկսում քրիստոնեաների դէմ:

Աւանդութեան համաձայն՝ Կապադովկիայում ծառայող Սարգիս զօրավարը, խուսափելով կայսեր հալածանքներից՝ հաստատւում է Մեծ Հայքում: Ապա անցնում է Պարսկաստան եւ ծառայութեան մտնում Շապուհ Երկարակեացի մօտ:

Սակայն  յետագայում Շապուհն անվստահութիւն տածում Սարգիս զօրավարի հանդէպ եւ նրան հրամայում է երկրպագել իր աստուածներին:

Աւանդութիւնը պատմում է, որ այդ ժամանակ Սարգիս զօրավարն իր շղթաներով փշրում է տաճարի աստուածների քանդակները: Պարսիկները սպաննում են նրա որդուն՝ Մարտիրոսին, իսկ զօրավարին

շղթայակապ բանտ են նետում եւ կտտանքների ենթարկում: Ի վերջոյ՝ Շապուհը հրամայում է քաղաքից դուրս տանել Սարգսին եւ գլխատել: Եւ երբ դահիճը կատարում է հրամանը, ձայն է լսւում, որ հրաւիրում է Սարգսին երկինք:

Մի այլ գեղեցիկ աւանդազրոյցի համաձայն՝ Սուրբ Սարգիսն իր քառասուն զինակիցների հետ յաղթական ճակատամարտից յետոյ խաղաղ քուն է մտնում կայսերական պալատում: Կայսրը, նախանձից դրդուած՝ ուզում է սպաննել նրան ու զինակիցներին եւ քառասուն գեղեցկադէմ աղջիկներ է ուղարկում քաջերի ննջարան՝ սպաննելու համար:

Աղջիկները կատարում են կայսեր պատուէրը, բացի մէկից, որը, սիրահարուելով քնած առնական քաջին, համբուրելով արթնացնում է նրան: Իմանալով կատարուածը՝ Սարգիս զօրավարը աղջկան դնում է ձիու գաւակին եւ խորտակելով քաղաքի դարպասները՝ փախչում է դաւաճան քաղաքից:

Բանահիւսութեան մէջ գրեթէ միշտ նա պատկերուած է սպիտակ ձիով: Եկեղեցու կողմից Սուրբ Սարգիսը սրբերի շարքն է դասուել  5րդ դարում:

Սուրբ Սարգսի տօնը սկսւում էր Երկուշաբթի օրուայ պասով: Եկեղեցին այն անուանում է Առաջաւորաց պաս, իսկ ժողովուրդը՝ Խաշիլի պաս: Բանն այն է, որ այս պահքի ընթացքում արգելուած է հայերի ամենասիրուած կերակուրներից մէկը՝ խաշիլը:

Տօնին նախորդող գիշերը տանտիկինները մեծ տաշտի մէջ փոխինձ էին լցնում, հարթեցնում, վրան խաչաձեւ նշան գծում, եւ պահում տանը՝ յուսալով, որ Սուրբ Սարգիսը գիշերը կ՛այցելի իրենց եւ իր ձիու պայտը կը դրոշմի տաշտում լցրած փոխինձի վրայ: Յաջորդ օրն այդ փոխինձով խաշիլ եւ անուշեղէն էին պատրաստում:

Տօնի ամենատարածուած սովորութիւնը աղի բլիթն էր: Այն պատրաստում էին տօնի նախօրէին, մինչեւ ծոմը լուծելը: Երիտասարդներն ուտում էին աղի բլիթի կէսը, իսկ միւս կէսը պահում բարձի տակ: Այն անձը, որը երազում ջուր կը տար աղի բլիթ ուտողին, նրա ամուսինը կամ կինը կը լինէր:

Գոյութիւն ունէր գուշակութեան այլ ձեւ եւս. առանց թթխմորի պատրաստած  բաղարջի խմորի վրայ շարում էին հարստութիւն խորհրդանշող իրեր կա՛մ մրգեր եւ թխում: Առաւօտեան բաղարջը կտրատում էին տան երեխաների թուին համապատասխան եւ բաժանում: Ում ի՛նչ բաժին հասնէր՝ նրան սպասւում էր նման ժառանգութիւն:

Երրորդ գուշակութեան ձեւը կատարւում էր փոխինձի քաղցրեղէնով. երիտասարդներն իրենց բաժին քաղցրեղէնի մի մասը դնում էին կտուրին եւ սպասում, որ թռչունը գայ, կտցահարի, եւ որ ուղղութեամբ տանէր՝ այդտեղից էլ սպասւում էր  նրանց բախտը:

Ներկայ պատկերացումների համաձայն Սուրբ Սարգիսը բարի կերպար է, որ միշտ պատրաստակամ իր ճերմակ նժոյգով ճախրելով ամպերի մէջ՝ օգնութեան է հասնում նրանց, ովքեր ունեն իր կարիքը: Նա հիմնականում արդարութեան համար մարտնչող ռազմիկի կերպար է:

Սուրբ Սարգիսը նաեւ սիրահարների հովանաւորն ու պաշտպանն է համարւում:

Նախկինում այս տօնը շատ մեծ շուքով եւ ուխտագնացութիւններով էր նշւում այն պարզ պատճառով, որ Սուրբ Սարգիսն իր բազմաբնոյթ  գործառոյթներով առանձնանում է հայ սրբերի շարքում:

Սուրբ Սարգիսն այժմ համարւում է սիրոյ բարեխօս կա՛մ սիրահարների սուրբը միայն, մինչդեռ նախկինում նա եղել է ընտանիքի պաշտպան սուրբը (այս առումով նա նոյնանում է Արա Գեղեցիկին եւ մեռնող ու յառնող աստուածներին): Ամուլ կանայք դիմել են նրա բարեխօսութեանը, յղի կանայք հայցել են նրա օգնութիւնը՝ դիւրին ծննդաբերելու համար, ճամփորդները խնդրել են ապահովել իրենց անվտանգութիւնը, յատկապէս փրկել քամիներից, կայծակներից եւ գայլերից, նոյնիսկ՝ խաղաղեցնել փոթորկոտ ծովը. հաւատում էին, որ նա իր արագընթաց սպիտակ ձիով կը հասնի ամէնուր եւ կ՛օգնի բոլորին:

Սիրահար երիտասարդները, հաւատալով նրա արդար դատաստանին, դիմել են նրա միջնորդութեանը՝ բռնի ամուսնութիւնները խափանելու համար, կա՛մ փախած ամուսնական զոյգը նրա զօրութեամբ ցանկացել է մեղմացնել ծնողների զայրոյթը:

Տարբեր հիւանդութիւնների ժամանակ դիմել են սրբի օգնութեանը:

Պատերազմի ժամանակ նրա հովանաւորութեամբ գնացել են կռուի դաշտ եւ գերիների ազատման համար հաւատացել նրա ամենազօրութեանը:

Պատմական Հայաստանի տարածքում Սուրբ Սարգսի անունով շատ սրբատեղիներ կան, եկեղեցիներ, մատուռներ, նոյնիսկ լեռներ: Պատահական չէ, որ նրան անուանել են ցանկութիւններ կատարող սուրբ:

Տօնի նախօրեակին պահք կա՛մ ծոմ են պահել, ապա ուխտի գնացել սրբի ուխտավայր, մատաղ արել եւ տօնախմբութիւններ կազմակերպել:

Վերջապէս, տօնի առիթով սովորութիւն է եղել շնորհաւորել Սարգիս անունը կրողներին, իսկ սկեսուրները նուէրներով եւ քաղցրեղէններով գնացել են հարսնացուների մօտ:

ԳԱՀԻՐԷ, «Ռոյթըրզ».- Հինգշաբթի, Փետրուար 2ին, Եգիպտոսի իշխանութիւնները եռօրեայ սուգ հռչակեցին երկրին մէջ, մէկ օր առաջ Փոր Սայիտ քաղաքին մէջ, «Ահլի» եւ «Մասրի» ֆութպոլի խումբերուն միջեւ կայացած մրցումին յաջորդած բռնարարքներուն ընթացքին մահացած մօտաւորապէս 80 համակիրներուն յիշատակին: Հարիւրաւոր ուրիշներ նաեւ վիրաւորուած էին: Այս պատճառաւ, իշխանութիւնները նշեալ քաղաքէն եւ Եգիպտոսի ֆութպոլի դաշնակցութենէն բարձրաստիճան պաշտօնատարներ պաշտօնազրկեցին։

«Մտաւորականներու հաւաք»ը կոչ ըրած է Ատրպէյճանի իշխանութիւններուն, որ ազատ արձակեն իշխանութիւնը քննադատելու կամ ազատօրէն արտայայտուելու համար բանտարկուած երիտասարդ գործիչները:

Պարզանի լրագրողներուն ըսած է, որ ան նաեւ Իրաքի քիւրտ նախագահ Ճալալ Թալապանիի համաձայնութիւնը ապահոված է:

Ըստ Պարզանիի, Եւրոպայի երկիրները կ՛աջակցին քրտական անկախ պետութիւն յայտարարելու գաղափարին, սակայն Ֆրանսա եւ Բրիտանիա ցարդ չեն յստակացուցած իրենց դիրքորոշումը, իսկ Ամերիկա ըսած է, թէ Հիւսիսային Իրաքի տարածաշրջանային կառավարութիւնը պատրաստ չէ անկախութեան:

- Կ՛ակնկալուի, որ Հոկտեմբեր 2013էն սկսեալ, Ճափոնի անցեալ տարուան երկրաշարժին հետեւանքով ծով ինկած կամ նետուած թափոններուն առաջին հոսքը Միացեալ Նահանգներու Արեւմտեան ափերը  հասնի: Մօտաւորապէս 5 միլիոն թոն թափոն կրնայ հասնիլ Արեւմտեան ափերը:

ՊՈԼԻՍ.- Թուրքիոյ վարչապետ Ռեչեփ Թայիփ Էրտողան Չորեքշաբթի, Փետրուար 1ին դարձեալ երկար ու տարբեր մարդոց հասցէին յարձակողական ճառախօսութիւն մը ըրաւ իր կուսակցութեան ընդլայնուած ժողովներէն մէկուն մէջ։ Վարչապետը մասնաւոր կերպով կանգ առաւ ամերիկացի գրագէտ Փօլ Օսթերի վրայ, որուն մէկ գիրքը՝ «Ձմեռնային Օրագիր», վերջերս թրքերէնով հրատարակուեցաւ։

Օսթեր անցեալ շաբաթ «Հիւրրիյէ»չի մէջ իրեն հետ կատարուած հարցազրոյցի մը ընթացքին ըսած էր, որ ինք կը մերժէր երթալ այն երկիրները, ուր ժողովրդավարական կարգերը հաստատուած չեն տակաւին։ «Այս պատճառաւ ո՛չ Թուրքիա կ՛երթամ, ո՛չ ալ Չինաստան։ Թուրքիոյ մէջ բազմաթիւ լրագրողներ ու գրողներ բանտարկուած են, ու ես կը մերժեմ Թուրքիա երթալ», ըսած էր ան։

Էրտողան հեգնական նախադասութիւններով պատասխան տուաւ Օսթերին ու ըսաւ. «Հա՛, մենք քեզի շատ պէտք ունէինք, ինչո՞ւ չեկար, աման եկո՛ւր, ինչ կ՛ըլլայ եկո՛ւր… Եթէ գայ՝ ի՞նչ պիտի ըլլայ, եթէ չգայ՝ ի՞նչ պիտի ըլլայ։ Թուրքիա իր բարձրութի՞ւնը պիտի կորսնցնէ, ցա՞ծ պիտի իջնէ։ (Գլխաւոր ընդդիմադիր կուսակցութեան ղեկավար Քեմալ) Քըլըճտարօղլուն ալ տէր կանգնած է այս գրողին խօսքերուն, ու ըսած է, որ կը տեսնէ բաներ, զորս կարգ մը անձեր չեն տեսներ։ Ի՛նչ լաւ, ահաւասիկ սանը ինկեր է ու գտեր է իր կափարիչը»։

Էրտողան ապա յիշեցուց, որ Թուրքիա գալը մերժող ամերիկացի այս գրողը, երկու տարի առաջ Իսրայէլ գացեր է։ «Իսրայէլը շա՞տ ժողովրդավար երկիր է, Իսրայէլը իսկապէս աշխարհի՞կ երկիր է», հարց տուաւ Էրտողան՝ անգամ մը եւս իր քննադատութեան սլաքները ուղղելով դէպի Իսրայէլ։

Յայտնենք, թէ Հանրապետական ժողովրդային կուսակցութեան ղեկավար Քըլըճտարօղլու, Փետրուար 1ին խստօրէն քննադատած էր Էրտողանը՝ անոր վարած քաղաքականութիւնը «անջատողական» որակելով: Անդրադառնալով Էրտողանի կատարած այն յայտարարութեան, թէ՝ ներկայ իշխանութիւնները «կրօնական հասարակութիւն» կը մեծցնեն՝ Քըլըճտարօղլու հարց տուած է, թէ արդեօք մինչ այդ թուրքերը անկրօ՞ն էին: Ընդդիմադիր առաջնորդը զարմանք յայտնած է անոր համար, որ հանրապետութեան վարչապետ մը ինչպէ՞ս կրնայ նման յայտարարութիւն մը ընել: «Այս մէկը անջատողականութիւն է: Նման բան ըսելէ ետք, ան այլեւս վարչապետի աթոռին պէտք չէ նստի», նշած է ընդդիմադիր առաջնորդը եւ հերթական անգամ ըլլալով Էրտողանը կոչած է «կրօնի վաճառական»:

ԵՐԵՒԱՆ, «Նիուզ».- Հայաստանի առաջնակարգ ճատրակի վարպետ Լեւոն Արոնեան Փետրուար 2ին հրապարակած է ՖԻԴԷի նախագահ Գիրսան Իլիւմժինովին եւ ՖԻԴԷի նախագահական կառոյցի անդամներուն ուղղուած յայտարարութիւն մը, որուն մէջ ըսուած է.

«Լրատուամիջոցներից տեղեկացայ, որ աշխարհի չեմպիոնի կոչման յաւակնորդների մրցումների անցկացման յայտ են ներկայացրել Ատրպէյճանի եւ Պուլկարիայի շախմատային ֆետերացիաները:

«Ուզում եմ տեղեկացնել ձեզ, որ Ատրպէյճանում տիրող ընդհանուր մթնոլորտը եւ մեր երկրների միջեւ գոյութիւն ունեցող մշտական լարուածութիւնը անհնար են դարձնում իմ մասնակցութիւնն Ատրպէյճանում անցկացուող որեւէ բարձրակարգ մրցաշարի:

«Այնպիսի պատասխանատու եւ կարեւոր միջոցառում, ինչպիսին աշխարհի չեմպիոնի կոչման յաւակնորդների մրցաշարն է, նրա մասնակիցներից պահանջում է հոգեկան անդորր եւ ուժերի արտակարգ կենտրոնացում: Ոչ շախմատային ոչ մի հանգամանք չպէտք է գրոսմայսթըրին խանգարի ցուցադրելու այն ամէնը, ինչին նա ընդունակ է: Խիստ անհրաժեշտ է բարոյահոգեբանական բարենպաստ մթնոլորտ, որը, ցաւօք, այս պահին Ատրպէյճանում չկայ ազգութեամբ հայ որեւէ անձնաւորութեան համար: Բոլոր մասնակիցները պէտք է գտնուեն հաւասար պայմաններում, ինչը անհնար է յաւակնորդների մրցաշարը Պաքւում անցկացնելու դէպքում: Անվտանգութեան երաշխիքներն ու ցանկացած տեսակի լրացուցիչ աջակցութիւնը չեն կարող օգնել իրավիճակին:

«Հաշուի առնելով վերոյիշեալը, տեղեկացնում եմ ձեզ, որ ես հաճոյքով կը մասնակցեմ աշխարհի չեմպիոնի կոչման յաւակնորդների մրցաշարին աշխարհի ցանկացած այլ երկրում, բայց իմ մասնակցութիւնը Ատրպէյճանում անցկացուող յաւակնորդների մրցաշարին բացառւում է:

«Յոյսով եմ, որ դուք հաշուի կ՛առնէք այս նկատառումները՝ մրցավայրի հարցը նախագահական խորհրդի նիստում քննարկելիս»։

Կառոյցի հեղինակները՝ «Յաղթանակ» զբօսայգիի «Ուրախ ժամանց» ընկերութեան տնօրէն Թորոս Ումրիկեան, «Գեղարուեստի կոմբինատ»ի տնօրէն ու «Արմարէ» ընկերութեան նախագահ Մարտուն Յարութիւնեան ըսած են, որ անիկա պիտի ըլլայ գիտակրթական, պատմամշակութային համալիր: Կը նախատեսուի զայն տեղադրել Արարատ լերան ճիշդ դիմաց՝ «Յաղթանակ» զբօսայգիի բարձունքին: Կառոյցը պիտի ունենայ 132 մ. երկարութիւն, 22 մ. լայնք:

Ըստ նախագիծի հեղինակներուն, կառոյցը պիտի ըլլայ «զբօսաշրջիկների հանգրուան, դիտակէտ Արարատ լեռից «Նոյեան տապան», «Նոյեան տապանից»՝ Արարատ լեռ»:

«Այսպիսով, համայն աշխարհին ցոյց կը տանք, որ համաշխարհային ջրհեղեղից յետոյ հայոց աշխարհի սրտից՝ Արարատ լեռից է սկսուել մարդկութեան երկրորդ վերածնունդը», յայտնեց Մարտուն Յարութիւնեան՝ աւելցնելով, որ այս ծրագիրին համար կը նախատեսուի ծախսել 15-20 միլիոն տոլար:

Ըստ նախագիծին, քառայարկ կառոյցին (10,000 քմ.) պիտի տեղադրուին պատմական Նոյեան տապանի «անձնակազմ»ի կրկնօրինակները (8 մարդ, 120 կենդանի), համամարդկային մասունքներ, կահ-կարասի, թատրոն, համաժողովներու դահլիճ, կառոյցի համապատասխան գրասենեակներ, ուխտաւորներու եւ զբօսաշրջիկներու համար հանգստեան եւ գիշերելու 40 առանձնասենեակներ՝ սպասարկման տարբեր կէտերով, իսկ վերի բաժինին մէջ պիտի տեղադրուին յատուկ հեռադիտակներ՝ սրբազան լեռը մօտէն դիտելու համար:

Հանրային խորհուրդի մշակոյթի ենթայանձնաժողովի նախագահ Գագիկ Մանասեան իր կարգին յայտնեց, թէ ենթայանձնաժողովը պիտի քննարկէ այդ հարցը եւ միասնական որոշում կայացնէ այս գծով:

Հայաստանի վարչապետին համաձայն, իւրաքանչիւր զինուորական ծառայողի հետ աշխատանք պիտի տարուի՝ ճշդելու անոր կարողութիւնը եւ փափաքը: Եթէ զինուորականը կը փափաքի զօրացրուելէ ետք ուսումը շարունակել, այդ կարելիութիւնը պիտի տրուի անոր եւ ծառայութեան ընթացքին իսկ պիտի սկսի պատրաստուելու հետագայ կրթական աշխատանքներուն։

«Դա քաղաքական լուրջ որոշում է, որը կը փոխի մթնոլորտը, ընտանիքները հանգիստ կը լինեն, որ պետութիւնն ապահովելու է շարունակականութիւնը կրթութեան առումով», ըսաւ Տիգրան Սարգսեան: