Հայ Գերիներու Հարցը՝ Եւրոպայի Խորհուրդի Խորհրդարանական Նիստին

0421Yeevro

0421Yeevro

ԵՐԵՒԱՆ, «Արմէնփրէս».- Եւրոպայի խորհուրդի խորհրդարանական վեհաժողովին, Եւրոպայի խորհուրդի գերակայութիւններու քննարկման ընթացքին՝ «Հայ ռազմագերիներու, այլ գերիներու եւ տեղահանուածներու վերաբերեալ» օրակարգով խօսք առին Հայաստանի Ազգային ժողովի պատգամաւորներ, ինչպէս նաեւ տարբեր երկիրներու պատգամաւորներ։

Հայաստանի Ազգային ժողովի «Բարգաւաճ Հայաստան» խմբակցութեան պատգամաւոր, ԵԽԽՎի հայաստանեան պատուիրակութեան անդամ Նայիրա Զոհրաբեան անդրադարձաւ Ատրպէյճանի մէջ պահուող հայ գերիներու թեմային՝ կոչ ուղղելով վեհաժողովին՝ գնահատական տալու Ատրպէյճանի հայատեաց քաղաքականութեան եւ օգտագործելու իր բոլոր լծակները` հայ գերիներուն ազատութեան համար:

«Ինձ համար առնուազն տարակուսելի է, որ Եւրոպայի խորհուրդը, որը, կարծես թէ վերածուել է հակառուսական ակումբի, իր բոլոր վերջին օրակարգերում թիւ մէկ թեմա է ընտրում ռուս ընդդիմադիր Ալեքսէյ Նաւալնու հարցը: Մինչդեռ այն, ինչ տեղի է ունենում 21րդ դարում Եւրոպայի Խորհրդի անդամ որոշ երկրներում, ուղղակի զարհուրելի է. օրեր առաջ Բաքւում բացուեց իր ցինիզմով աննախադէպ մի ցուցահանդէս, արցախեան վերջին պատերազմում հայկական կողմից առգրաւուած ռազմական աւարի ցուցահանդէսը եւ պէտք էր տեսնել, թէ ինչպէս էր Ալիեւը հպարտօրէն քայլում սպաննուած հայ զինուորների սաղաւարտների միջով, պէտք էր տեսնել, թէ ինչպէս էին ադրբեջանցի երեխաները զուարճանում հայ զինուորների մանեկենները խեղդելով», նշեց ան։

Ըստ Զոհրաբեանի՝ պատերազմէն վեց ամիս ետք Ատրպէյճան տեղեկութիւններ չի տար Ատրպէյճանի բանտերուն մէջ պահուող հարիւրաւոր ռազմական գերիներուն մասին, աւելին՝ լկտիութեամբ կը յայտարարէ, որ անոնք ռազմագերիներ չեն: Ան անդրադարձաւ նաեւ այլ երեւոյթներու, որոնք մարդու տարրական իրաւունքներու հսկայական ոտնահարումներ են՝ շեշտելով, որ նման ցեղապաշտական եւ հայատեաց յայտարարութիւններ անհրաժեշտ է, որ դառնան վեհաժողովի քննարկման առարկայ, այլապէս կեղծ օրակարգերով պիտի ոտնահարուին տուեալ կառոյցի հիմնարար արժէքները:

Հայաստանի պատուիրակութեան անդամ, պատգամաւոր Ռուբէն Ռուբինեան իր խօսքին մէջ ըսաւ, որ Ատրպէյճանի նախագահը ըսած է, որ Ղարաբաղէն հայերը քշած է շուներու պէս: «Յետոյ նա ասել է, որ հայ ազգը հիւանդ է եւ պէտք է բուժուի: Իսկ դուք դժբախտութիւն ունեցե՞լ էք հետեւելու գրեթէ ուղիղ եթերով, թէ ինչպէս են վանդալիզմի ենթարկւում սրբութիւնները, ինչպէս են քանդում եկեղեցիները, յուշահամալիրները: Մեր ազգն ամէն օր է դա տեսնում», ըսաւ Ռուբինեան:

Ըստ անոր՝ Ատրպէյճան կատարած է այն, ինչը 80 տարի եւրոպական ոչ մէկ երկիր ըրած է, այլ ազգի հանդէպ ատելութիւն դրսեւորած է: «Հարիւրաւոր երիտասարդ հայ մարդիկ պահւում են երկրում, որտեղ նրանց ատում են: Մեր գերիները պէտք է վերադառնան Հայաստան, սա ուղղակի խօսք չէ, սա պահանջ է», շեշտեց Ռուբինեան:

Պատգամաւոր Միքայէլ Մելքումեան դիտել տուաւ, որ Եւրոպայի խորհուրդի խորհրդարանական վեհաժողովը պէտք է յստակ գործողութիւններու ձեռնարկէ, որպէսզի Ատրպէյճանի մէջ պահուող 200 հայ գերիները վերադարձուին Հայաստան: «Գործընկերներ, մենք ի՞նչ ենք քննարկում: Հայաստանը վերադարձրել է Ադրբեջանին բոլոր գերիներին, բայց Բաքւում դեռ հայ գերիներ են մնում: Ես բազմիցս դիմել եմ ձեզ` ասելով, որ պէտք է այցեր կազմակերպուեն Երեւան եւ Բաքու: Բայց ինձ ասել էք, որ դա ձեր լիազօրութիւնների մէջ չի մտնում: Ի՞նչ կ՛անէիք, եթէ այդ գերիները ֆրանսիացի կամ գերմանացի լինէին: Ես ուզում եմ յստակ քայլեր տեսնել, մեր գերիների ծնողները ուզում են յստակ քայլեր տեսնել», ըսաւ Մելքումեան` անգամ մը եւս ընդգծելով, որ Ատրպէյճանի եւ Թուրքիոյ կողմէ հրահրուած պատերազմը ցեղասպանութեան շարունակութիւնն էր:

ԵԽԽՎի պատգամաւոր Ալեքսանտրա Լուի յայտարարեց, որ Հայաստան յարգեց պայմանաւորուածութիւնը, իսկ Ատրպէյճան կը հրաժարի կատարել իր պարտաւորութիւնները եւ վերադարձնել գերիները, ինչ որ Ժընեւի ուխտի ամբողջական խախտում է։ «Ասիկա շատ կարեւոր սկզբունք, է որուն համաձայն, պէտք չէ ոեւէ մէկը պահել ռազմական գործողութիւններէն ետք: Ատրպէյճան կը յայտարարէ, թէ այդ մարդիկը պատերամէն ետք գերի առնուած են, թէ անոնք ահաբեկիչներ են: Սակայն այդ մարդիկը շրջափակման մէջ գտնուելով գերի ինկած են, ուրեմն պէտք է հայրենիք վերադարձուին», ըսաւ Լուի:

Ան դիտել տուաւ, թէ կան կասկածներ, որ հայ գերիները անմարդկային վերաբերմունքի կ՛արժանանան Ատրպէյճանի մէջ, այդ մասին կան տեսանիւթեր: Ըստ պատգամաւորին` Մարդու իրաւունքներու Եւրոպական դատարանը հարցումներ ուղղած է Ատրպէյճանին, սակայն պատասխան չէ ստացած։

Պատգամաւոր Ստեֆան Շենեխ իր խօսքին մէջ նշեց, որ ելոյթ կ՛ունենայ ոչ թէ իբրեւ Ատրպէյճանի հարցով համազեկուցող, այլ իբրեւ ԵԽԽՎի պատգամաւոր: «Մենք պէտք է օգտագործենք այս ֆորումը հակամարտութիւններու լուծման, խաղաղութեան հասնելու համար: Ատրպէյճանի մէջ տակաւին կան մարդիկ, որոնք անհետ կորսուած են, կան մեծ թիւով զինուորական ծառայողներ, որոնք տակաւին կը մնան իբրեւ գերի Ատրպէյճանի մէջ: Պէտք է յստակօրէն խօսիլ այս մասին եւ ամենայն լրջութեամբ», դիտել տուաւ ան՝ աւելցնելով, որ բազմաթիւ քաղաքացիներ եւս զոհուած են պատերազմին ընթացքին, եւ կարեւոր է յարգանքով վերաբերիլ հակառակորդին, ուղղուիլ դէպի խաղաղութիւն: «Կը խնդրեմ, կոչ կ՛ուղղեմ Ատրպէյճանին` եկէք առեւտուր չընենք՝ արդեօք զինուորները գերի առնուած են պատերազմէն առա՞ջ, թէ ետք: Պէտք է զանոնք տուն վերադարձնել»։

Փորթուկալցի պատգամաւոր Փօլ Սոչփիսքօ դիտել տուաւ, որ Ատրպէյճան չի գործադրեր 9 Նոյեմբերի եռակողմանի յայտարարութեան ծիրին մէջ ստանձնած պարտաւորութիւնները` աւելցնելով, որ պատգամաւորները պէտք է պնդեն հայ ռազմական գերիներուն եւ ձերբակալուածներուն վերադարձը:

Ան հարց տուաւ, թէ ո՛ւր են Թուրքիան եւ Ռուսիան. անոնք միայն պատերազմի՞ գործընկերներ են, բայց ո՞չ խաղաղութեան հաստատման: «Մարդասիրական սկզբունքներու յաղթանակի հարցը մարդասիրական հարց է, երկարաժամկէտ խաղաղութեան հասնելու հարց… Ասիկա Եւրոպայի խորհուրդի հարցն է: Ատրպէյճան ոչ միայն կը խախտէ եռակողմանի յայտարարութիւնը, այլ նաեւ շարք մը կարեւոր ուխտեր», ըսաւ պատգամաւորը:

Ֆրանսացի պատգամաւոր Պերնար Ֆուրնյէ իր խօսքին մէջ Ատրպէյճանի կառավարութեան կոչ ուղղեց՝ ազատ արձակելու հայ ռազմագերիները:

Ըստ անոր՝ Ատրպէյճանի կառավարութիւնը ընդհանուր բնոյթի տեղեկութիւններ տրամադրած է՝ սահմանափակ ծաւալով: «Մեր հիմնական առաջնահերթութիւնը պէտք է ըլլայ մարդու իրաւունքներու ուխտերու պահպանումը: Մենք կը դիմենք Ատրպէյճանին` յորդորելով ամբողջութեամբ կատարելու Մարդու իրաւունքներու Եւրոպական դատարանի որոշումները, թոյլ չտալ խոշտանգումներ: Մենք կոչ կ՛ուղղենք Ատրպէյճանի կառավարութեան` ազատ արձակելու ռազմական գերիները», ընդգծեց Ֆուրնյէ:

Խօսք առին նաեւ այլ օտար պատգամաւորներ եւ անձնաւորութիւններ, որոնք լուսարձակի տակ առին գերիներու մարդկային իրաւունքներու պահպանման եւ անոնց տունդարձի ապահովման կարեւորութիւնը։

Authors

Discussion Policy

Comments are welcomed and encouraged. Though you are fully responsible for the content you post, comments that include profanity, personal attacks or other inappropriate material will not be permitted. Asbarez reserves the right to block users who violate any of our posting standards and policies.

*

Top